Ngày 30-7, phát biểu trên kênh truyền hình Channel 4 của Anh, người phát ngôn Taliban ở Afghanistan Zabihullah Mujahid tuyên bố Taliban đang nghiên cứu kỹ các tài liệu mật trang web Wikileaks đã công bố ngày 25-7 và chờ đợi Wikileaks công bố tiếp số tài liệu mật còn lại.
Zabihullah Mujahid nhấn mạnh mục đích từ đó phát hiện và trừng phạt những người đã chỉ điểm cho chính phủ Afghanistan và quân đội Mỹ-NATO ở Afghanistan.
Theo báo New York Times (Mỹ), số tài liệu mật còn lại có nêu danh tính hàng chục người Afghanistan đang hợp tác với quân đội Mỹ và NATO chống Taliban.
Tuy nhiên, trên kênh Channel 4 cùng ngày, ông Julian Assange (người sáng lập trang web Wikileaks) khẳng định Taliban sẽ không có cơ hội truy ra những người chỉ điểm vì Wikileaks đã thay thế hết các tên nhạy cảm trong tài liệu.
Biếm họa của Bob Englehart trên báo Mỹ The Hartford Courant (chữ trong ảnh từ trên xuống: Afghanistan tham nhũng, Pakistan thông đồng, dân thường chết chóc, không kích thất bại….)
Cũng trong ngày 30-7, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ P.J. Crowley tuyên bố Bộ Ngoại giao đang lo ngại Wikileaks sẽ tiếp tục công bố số tài liệu mật còn lại và Bộ Ngoại giao đã cố liên lạc với Wikileaks để ngăn chặn nhưng chưa thành công.
Trong 92.000 tài liệu mật Wikileaks công bố ngày 25-7, ông P.J. Crowley cho biết có một số điện mật của Bộ Ngoại giao và có thể trong số tài liệu mật còn lại cũng sẽ có thêm thông tin ngoại giao mật nữa.
Người phát ngôn Nhà Trắng Robert Gibbs thừa nhận chính phủ Mỹ hiện chưa có biện pháp nào khả dĩ ngăn chặn được Wikileaks không công bố số tài liệu còn lại.
Bộ Quốc phòng, Bộ Tư pháp và FBI hiện đang khoanh vùng điều tra binh nhất Bradley Manning, chuyên viên phân tích tình báo, có thể là người cung cấp tài liệu mật cho Wikileaks. Bộ Quốc phòng đang thu thập thêm thông tin từ thân nhân, bạn bè và người quen của Bradley Manning.
Theo cơ quan điều tra hình sự của Bộ Quốc phòng, Bradley Manning đã lần lượt sao chép tài liệu mật ra nhiều đĩa CD trong suốt sáu tháng.
Đầu tháng 7, cơ quan điều tra đã thẩm vấn nhóm bạn của Bradley Manning ở bang Massachusetts. Theo cơ quan điều tra, trong số đó có hai người có liên hệ với Wikileaks, tuy nhiên cả hai đều chối. Một người cho biết nhân viên điều tra đã đề nghị chi tiền nếu anh chịu làm hai mang, vừa hợp tác với họ vừa liên hệ với Wikileaks.
Ngày 30-7, nhà báo Adrian Lamo, từng là một tay tin tặc đồng thời là bạn của Bradley Manning, cho biết chắc chắn trong vụ Wikileaks, Bradley Manning phải có đồng phạm và cũng có thể Wikileaks đã chỉ đạo và hỗ trợ kỹ thuật cho Bradley Manning lấy cắp tài liệu mật.
Binh nhất Bradley Manning 22 tuổi, sinh tại Mỹ, là người đồng tính, có mẹ người Anh, cha người Mỹ, có thời gian về Anh với mẹ và đã từng học tại xứ Wales, năm 2006 về Mỹ sống với cha ở bang Oklahoma. Bradley Manning làm việc tại trung tâm phân tích tình báo của quân đội Mỹ ở Baghdad (Iraq). Theo báo Telegraph (Anh) ngày 30-7, Bradley Manning bắt đầu sử dụng những lời lẽ chán đời trong nhật ký điện tử trên mạng xã hội Facebook vào ngày 12-1.
Đầu tháng 5, Bradley Manning đổi câu chủ đề nhật ký: “Bradley Manning đang cực kỳ chán nản vì không còn gì cả”. Năm ngày sau, Bradkey Manning có thái độ công kích quân đội Mỹ và phàn nàn mình làm việc như một cái máy. Cơ quan điều tra Mỹ nhận định Bradley Manning có thể đã cung cấp đoạn video quay cảnh binh lính Mỹ từ trên máy bay trực thăng bắn chết 11 người ở Baghdad cùng nhiều tài liệu mật khác cho Wikileaks chỉ vài ngày sau khi có những lời lẽ như trên. Sau đó, Bradley Manning đã bị bắt.
ĐĂNG KHOA (Theo New York Times, Reuters, Telegraph)
