Tác hại từ việc ăn gỏi, thịt tái

ANTĐ - 

Tac hai tu viec an goi, thit tai

(ANTĐ) - Người châu Á nói chung và người Việt Nam nói riêng đều có thói quen ăn gỏi sống. Tuy nhiên, có rất ít người biết rằng những món ăn khoái khẩu hàng ngày đó lại chính là nguồn chủ yếu gây ra các bệnh về giun sán.

Một con số thật bất ngờ là 3/4 dân số Việt Nam mắc các bệnh về giun sán mà nguyên nhân chủ yếu bắt nguồn từ việc ăn các món tái, sống như gỏi cá, tiết canh, thịt bò tái... Trong các loại bệnh sán, người Hà Nội mắc nhiều nhất là sán dây bò. Sán này có hình giống tép bưởi, ẩn náu trong từng thớ thịt, rất khó phát hiện. Người dân Hà Nội lại khoái khẩu các món lẩu bò, phở bò tái mà chủ quan với... sán.

Theo thống kê tại Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung ương, trung bình một năm điều trị khoảng 300 lượt bệnh nhân nhiễm ấu trùng sán lợn, trong đó có khoảng 100 bệnh nhân mắc mới. Nhiều trường hợp bị mù do phát hiện bệnh ấu trùng sán lợn quá muộn. PGS.TS Nguyễn Văn Đề, Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung ương còn cho biết, tỷ lệ ấu trùng có trong một con cá không phụ thuộc vào trọng lượng và kích thước lớn nhỏ của cá, có con nhiễm đến 603 ấu trùng sán.

Trong cua nướng vàng vỏ vẫn còn 65% sán lá phổi còn sống, nấu nướng cháy vỏ, tỷ lệ sán vẫn còn sống là 25%. Cũng theo ông Đề, ấu trùng sán và tỷ lệ sán lá nhỏ còn sống trong gỏi cá có khi lên đến 95%.

Bệnh nhân mắc ấu trùng sán lợn là do ăn thịt lợn gạo, lợn mắc bệnh nhưng chưa được nấu chín, hoặc ăn phải trứng sán có trong rau chưa được rửa sạch, sử dụng nguồn nước bị nhiễm bẩn... Đáng lo ngại là khâu kiểm dịch thú y hiện nay tại các chợ còn yếu kém. Chính vì vậy người tiêu dùng cần thận trọng khi chọn mua các sản phẩm từ gia súc như bò, lợn...

Nhiễm giun do ăn thịt lợn, cá... sống hay nấu chưa chín. Các loại giun như giun xoắn, giun đầu gai có thể gây liệt và teo cơ, suy hô hấp... Chúng chui vào mắt, gan, phổi, gây sưng mắt, viêm phổi...

Thói quen ăn các loại cua, cá, thực vật thủy sinh sống hay nấu chưa kỹ khiến người ăn dễ bị sán lá gan, sán lá ruột, abces gan, abces phổi, xơ gan, suy gan... Nhiễm các loại sán này, người bệnh dễ đau bụng, sốt, ho khạc đờm... Không ít người có sở thích ăn trứng sống hay nghêu, ốc, hến, cua... nấu chín tái. Nếu các loại thực phẩm này mang mầm bệnh dịch tả hay thương hàn, chúng sẽ dễ dàng truyền qua con người.

Khi mắc bệnh, bạn sẽ có các triệu chứng: đau đầu, sốt kéo dài. Đó là dấu hiệu của thương hàn. Bệnh này có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm dẫn đến tử vong như: xuất huyết tiêu hóa, viêm ruột... Cũng có thể sau khi ăn vài tiếng, bạn đột ngột thấy đau bụng, tiêu chảy, “chủ xị” đích thực là dịch tả.

Để bảo quản thịt được tươi, nhiều người bán sử dụng hàn the, muối diêm... Do vậy, ngoài nguy cơ nhiễm bệnh thực phẩm, người ăn còn có thể bị ngộ độc hóa chất. Khi xâm nhập vào cơ thể, các loại ký sinh này không chỉ phát triển trong đường ruột mà còn tung hoành khắp nơi. Vì thế, chỉ khi nhiễm giun nặng, chúng ta mới phát hiện ra. Điều này gây khó khăn cho việc điều trị. Do vậy, khi phát hiện các dấu hiệu đau bụng, đầy bụng... bạn cần đi khám ngay để tránh những biến chứng nguy hiểm về sau.

Bạn nên hạn chế và thận trọng khi ăn các món tái, sống. Muốn ăn thịt tái, bạn phải ngâm thịt vào giấm đậm đặc từ năm tiếng rưỡi trở lên. Đồng thời, bạn cần tẩy giun 6 tháng/lần nếu thường xuyên ăn rau sống và thịt tái. Người bị bệnh sán lá gan lớn có thể nguy hiểm đến tính mạng, nếu để kéo dài và không được điều trị đúng bệnh. Việc điều trị sán lá gan lớn khá tốn kém, ít khoảng vài triệu đồng, nhiều thì lên đến vài ba chục triệu đồng. Do vậy, cẩn trọng trong việc ăn rau thủy sinh sống được coi là biện pháp phòng ngừa hữu hiệu nhất đối với loại ký sinh này.

Ở một số người có vùng gan bị đau hoặc gan sưng to. Một số lớn ký sinh sán lá còn gây viêm ống mật, làm cho ứ mật gây thành bệnh hoàng đảm, thậm chí còn làm một số tế bào gan bị hoại tử gây nên bệnh xơ gan. Tuy nhiên, nguy hiểm nhất của việc ăn gỏi cá, tôm là một số loại sán thích chui lên não người sống và làm tổ trong não có thể gây liệt não.

Khó có thể nói hết được những tác hại từ việc ăn các món tái. Bởi vậy, tất cả các bác sĩ, cơ sở y tế đều khuyên mọi người nên ăn chín uống sôi, không nên ăn các món gỏi, thịt tái các loại. Khi có biểu hiện nghi ngờ, cần đi khám để được điều trị kịp thời, tránh những hậu quả đáng tiếc như mù lòa, liệt, ung thư...

Tin mới