Suối cá thầnvà truyền thuyết bên bếp lửa

Đại Đoàn Kết - 06/02/2013 08:51

Suối cá thần Cẩm Lương (huyện Cẩm Thủy, Thanh Hóa) luôn là địa chỉ thu hút du khách thập phương. Nơi đây, có hàng vạn con cá thần ngày đêm bơi lội và những truyền thuyết vẫn được người già rì rầm kể đêm đêm bên bếp lửa.


Suối cá thần thu hút hàng triệu lượt du khách đến thăm mỗi năm

Ngược mạn Cẩm Thủy khi mùa xuân đã bắt đầu phả hơi thở đầu tiên, xua đi những u ám, rét mướt còn rơi rớt lại buổi cuối đông, tôi gặp cụ Phạm Hồng Đức (người thôn Lương Ngọc, xã Cẩm Lương) khi cụ đang ung dung ngồi nhả những lọn khói thuốc lào trắng đục trong trời chiều sương đã giăng giăng phủ kín con đường dẫn vào suối cá. Theo chân cụ, tôi về căn nhà sàn nằm sâu trong phía chân ngọn núi Trường Sinh. Trên căn gác khá sạch sẽ, ngăn nắp, một chiếc bếp lửa than hừng hực được đặt giữa sàn nhà. Cụ với tay lấy thêm củi rồi ân cần kéo tôi ngồi xuống bên bếp. Cụ nói: Truyền thuyết về suối cá ư? Dài lắm đấy, ta chỉ sợ cháu không đủ kiên nhẫn ngồi nghe đến sáng thôi…

Theo cụ Đức, có nhiều truyền thuyết dân gian lý giải cho nguồn gốc ra đời của suối cá thần và vùng đất này. Nhưng còn một truyền thuyết khác lý giải cho sự có mặt của đàn cá ở đây mà không phải ai cũng biết. Cụ Đức kể: Từ thuở "đẻ đất, đẻ nước”, làng Ngọc ngày nay là nơi cư trú của bà con người Mường. Cuộc sống tuy khó khăn nhưng người dân trong bản thương yêu, đùm bọc lẫn nhau, cuộc sống cứ thế êm ả trôi đi. Đến một ngày, trời đất nổi cơn thịnh nộ, mây đen bao phủ khắp nơi, sấm chớp dậy đất rồi mưa tuôn xối xả ngày này sang ngày khác tạo nên một cơn đại hồng thủy nhấn chìm tất cả. Trong cảnh điêu linh, một buổi sáng kia bỗng có tiếng sáo véo von xuất hiện cùng muôn vàn tiếng chim bên đầu núi, tiếng sáo lan đến đâu, mưa ở đấy dứt, nước lũ cũng rút theo. Lúc ấy xuất hiện một chàng trai khôi ngô, tuấn tú, đầu đội mũ hình rồng, áo dát bạc, khoác trên vai chiếc cung dát ngọc, trên tay cầm cây sáo trúc còn tay kia cầm một chiếc rìu vàng. Với dáng vẻ của một vị thần, chàng bước tới, nghiêng mình trước bà con dân bản rồi cất tiếng: "Con sinh ra từ núi rừng nhưng vẫn nặng kiếp con người và tha thiết mong muốn bản làng giang tay đón nhận!”. Mọi người sung sướng reo hò.

Nhờ chàng trai dạy cho dân làm nhà, biết trồng cây ngô, cây lúa, bản làng thêm trù phú, tốt tươi, cuộc sống thêm sung túc, đủ đầy. Đêm đêm, tiếng sáo của chàng cất lên, bản mường lại say trong những điệu múa lời ca. Mọi người gọi chàng bằng cái tên thân thiết Ái Ngọc. Ngày ngày trôi qua, tiếng sáo của chàng đã làm động lòng Tiên Thủy - công chúa yêu của Long Vương nhưng bi kịch thay, Long Vương đã hứa gả nàng cho tên tướng thuồng luồng hung ác. Vì ngày đêm thương nhớ tiếng sáo của Ái Ngọc, nàng quyết định cãi lời cha, rời cung đi theo tiếng gọi của con tim. Hướng về phía tây theo tiếng sáo, nàng cứ thế đi mãi, cho đến một ngày cạn sức lực và chỉ kịp kêu lên "Ái Ngọc chàng ơi!” rồi gục xuống bên chân núi. Cảm động trước tình yêu của nàng, thần gió đã đưa tiếng gọi của nàng lan theo vách núi tìm đến bên tai Ái Ngọc. Duyên trời định, chàng đã tìm thấy nàng khi nàng sắp trút hơi thở cuối cùng. Bằng tiếng sáo của mình, chàng đã làm nàng hồi sinh và họ nên duyên với nhau giữa mùa măng đang nở rộ. Bản làng mở hội ăn mừng, núi rừng rộn tiếng ca vui.



Đền thờ chàng Rắn - vị ân nhân trong truyền thuyết
vẫn được rì rầm kể bên bếp lửa

Thuồng luồng vì mất người yêu nên đùng đùng nổi giận, nhờ Long Vương giúp sức, dâng nước, kéo thủy binh quyết phá tan bản làng, giết Ái Ngọc cướp lại Tiên Thủy. Trong cơn thủy nộ, Ái Ngọc cưỡi trên mình rồng, lưng đeo cung ngọc, tay cầm búa vàng xung trận. Hai bên giao chiến mấy ngày đêm không phân thắng bại. Ái Ngọc thân mình mang nhiều thương tích nhưng bằng sức mạnh chính nghĩa, chàng đã giương cây cung ngọc, găm thẳng một mũi tên vào tim của thuồng luồng. Tên bạo tướng gục chết, binh lính thủy cung ào ào rút chạy, Ái Ngọc khải hoàn trở về nhưng vì vết thương quá nặng, chàng chỉ kịp ôm vợ con vào lòng rồi trút hơi thở cuối cùng. Xót thương cho người anh hùng cứu nhân độ thế, dân làng đã chôn Ái Ngọc ở chính nơi chàng đã xuất hiện. Tiên Thủy đêm đó chỉ biết ôm con ngồi bên mộ chồng khóc than.

Sáng hôm sau dân làng không ai thấy ngôi nhà của vợ chồng Ái Ngọc đâu nữa, thay vào đó là một cửa hang ăn vào lòng núi, từ đó chảy ra một dòng nước trong vắt, mát lành. Một loài cá lạ từ đâu bơi ra không ngớt, phía cuối dòng suối có xác một con rắn cụt. Cho rằng đây là hiện thân của Ái Ngọc được trời cử xuống giúp dân, nhân dân đã lập miếu thờ rồi ngày ngày hương khói. Dòng suối kia được xem là dòng nước mắt của Tiên Thủy khóc thương chồng, đàn cá là những đứa con của vợ chồng chàng. Vì thương nhớ Ái Ngọc, bà con trong vùng đã lấy tên chàng đặt cho vùng đất. Cái tên làng Lương Ngọc có nguồn gốc từ ấy.

Nguyễn Chung

Tin mới