Gạo bán lẻ tăng giá
Giá gạo bán lẻ ở các chợ, đại lý trên địa bàn TPHCM đã liên tục tăng lên. Bà Nguyễn Thị Hương, chủ một sạp gạo ở chợ Bà Chiểu cho biết, gạo có giá thấp nhất được tiểu thương ở đây gọi là gạo bụi sữa, mới ngày 10/11 còn có giá 8.500 đ/kg thì sang ngày 11 đã tăng lên thành 9.000 đ/kg. Các loại gạo khác, giá ngày hôm sau đã tăng thêm so với giá ngày hôm trước khoảng vài trăm đồng mỗi kg. Tính ra, giá gạo đầu tuần này đã tăng hơn so với tuần trước từ 1.000-1.500 đ/kg. Tại thị trường bán lẻ ĐBSCL, cuối tuần rồi, giá gạo phẩm cấp thấp (IR 50404) từ 6.000- 6.500 đ/kg, tới ngày 11/11 đã tăng lên thành 6.500-7.000 đ/kg. Gạo chất lượng cao cũng từ mức 8.500- 11.000 đ/kg tăng lên thành 9.000- 11.500 đ/kg.
Theo ông Trần Văn Thao, chủ một sạp gạo ở chợ Tân Định, gạo tăng giá mạnh trong những ngày qua, chủ yếu là các loại gạo thường mà các DN vẫn XK. Trong khi đó, các loại gạo đặc sản, gạo thơm, có giá từ 12.000 đ/kg trở lên thì không tăng hoặc chỉ tăng rất nhẹ. Ông Thao nhận định, giá các loại gạo thường sẽ vẫn còn tăng lên trong những ngày tới, bởi các bạn hàng ở miền Tây đã báo lên rằng nguồn gạo dưới đó đang cạn, do các DN đẩy mạnh thu mua để XK. Mặt khác, trong mấy tháng trước đây, mỗi khi giá gạo tăng mạnh thì sau đó sẽ dừng lại rồi giảm xuống một chút. Nhưng lần này, giá gạo cứ liên tục nhích dần lên mà chưa thấy dừng lại.
Ông Trần Bảo Toàn, GĐ DNTN Thanh Lịch (Đồng Tháp) cho biết, giá gạo bán lẻ ở TPHCM vậy là lên chậm hơn so với giá gạo bán sỉ dưới ĐBSCL. Bởi hiện nay, ở khu vực này, giá gạo nguyên liệu đã ở mức khoảng 7.000 đ/kg, gạo thành phẩm 5% tấm có giá 8.100-8.200 đ/kg. Nhìn chung, giá gạo các loại ở ĐBSCL đã tăng hơn so với tháng trước tới 2.000 đ/kg. Hiện nay, trên các sông, kênh, rạch ở ĐBSCL, gần như đã vắng bóng các ghe thuyền chở bán gạo cho các NM.
VFA lên kế hoạch ứng phó
Theo nhận định của nhiều chuyên gia về lúa gạo, với lượng gạo tồn và sự chuẩn bị kỹ càng, khả năng xảy ra một cơn sốt gạo giống như năm ngoái là không thể. Nhưng với việc giá gạo thế giới và trong nước đang tăng lên, trong những tháng cuối năm nay, chắc chắn người tiêu dùng trong nước sẽ phải ăn gạo với giá cao hơn trước đây.
Theo ông Nguyễn Thọ Trí, Phó Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), hiện tại trong kho của các DN ngành lương thực đang còn tồn trên 1,8 triệu tấn gạo. Tính đến hết tháng 10/2009, số lượng hợp đồng XK gạo đã được đăng ký là 6.453.000 tấn. Trong đó, 5.425.000 tấn đã được giao cho khách hàng nước ngoài. Như vậy, còn 1.028.000 tấn gạo phải giao theo các hợp đồng đã ký, trong đó có 350 ngàn tấn sẽ giao trong năm 2010. Vậy là còn ít nhất 800.000 tấn gạo để dự phòng khi cần thiết.
Hiện tại, nông dân các tỉnh ĐBSCL lại đang bắt tay thu hoạch lúa TĐ và lúa mùa với lượng gạo hàng hóa ước chừng khoảng gần 1 triệu tấn. Với lượng gạo này, chúng ta có đủ gạo XK lẫn tiêu dùng nội địa. Tuy nhiên, để tránh nguy cơ xảy ra một cơn sốt gạo ảo, ngày 6/11 vừa rồi, VFA đã có văn bản gửi UBND và Sở Công thương các tỉnh, thành với nội dung chính là đề nghị các tỉnh phối hợp cùng VFA, sẵn sàng các phương án đối phó với khả năng có những tin đồn thất thiệt về việc thiếu gạo để gây nên một cơn sốt gạo mới trong nước.
Một vị lãnh đạo VFA cho biết, kể từ sau đợt sốt gạo ảo hồi năm 2008, các đơn vị thành viên của VFA đã xây dựng một hệ thống các điểm bán gạo ở các đô thị từ Đà Nẵng trở vào. Riêng ở TPHCM, đã có khoảng 40 điểm như thế. Nếu xảy ra tình trạng giá gạo bán lẻ trong nước bị đẩy lên quá cao, VFA sẽ yêu cầu các DN mở kho, đưa gạo ra bán ở những điểm đã chuẩn bị sẵn. Trong trường hợp khẩn cấp, DN có thể đưa ngay gạo ra thị trường bán lẻ của địa phương mà không cần phải thông qua VFA.