| Việc sản xuất thủ công là nguyên nhân chính khiến môi trường ở Khắc Niệm bị ô nhiễm
Ông Nguyễn Thanh Đôn, Phó chủ tịch UBND xã Khắc Niệm cho biết, làng bún Khắc Niệm là làng nghề truyền thống có từ lâu đời, chuyên sản xuất những sản phẩm bún, bánh đa có tiếng ở Bắc Ninh. Hiện toàn xã có hơn 270 hộ làm nghề sản xuất bún trong đó tập trung chủ yếu tại hai thôn Tiền Trong và Tiền Ngoài. Nhiều năm qua, việc phát triển làng nghề đã góp phần giải quyết công ăn việc làm và tăng thu nhập cho người dân. Tuy nhiên, điều đáng quan ngại nhất là trong quá trình sản xuất hàng ngày, những hộ này vẫn vô tư xả một khối lượng lớn nước thải chưa qua xử lý ra môi trường xung quanh. Hệ thống mương cống không có, lối thoát nước hạn chế làm nước thải ngày càng bị ứ đọng. Đến Khắc Niệm mới thấu hết nỗi khổ mà người dân nơi đây đang phải đối mặt. Bác Nguyễn Văn Khoát thôn Tiền Trong cho biết: Do hệ thống mương cống thoát nước không có nên nước thải từ các hộ sản xuất bị ứ đọng không tiêu thoát được, tràn ra đường, đổ về các ao, hồ, bốc mùi hôi thối. Nhà dân lúc nào cũng phải đóng cửa nhưng cũng không thể ngăn nổi mùi hôi thối luôn thường trực. Cùng chung bức xúc, chị Nguyễn Thị Viển thôn Tiền Ngoài cho biết, nước thải không được tiêu thoát chảy luẩn quẩn quanh làng, đọng lại trong cống rãnh, kênh mương ao tù. Ngày nắng, nước thải bốc mùi hôi thối, người dân phải đeo khẩu trang, đóng cửa nhà, ngày mưa, nước thải tràn ra đường, đổ về các ao hồ, đồng ruộng, làm ảnh hưởng lớn đến đời sống và sức khỏe người dân nơi đây. Số lượng người mắc các bệnh về đường hô hấp và da liễu ngày một tăng cao... Theo kết quả phân tích chất lượng nước thải làng nghề sản xuất bún Khắc Niệm của Chi cục Bảo vệ môi trường tỉnh Bắc Ninh mới đây cho thấy, các chỉ tiêu cơ bản để đánh giá chất lượng như COD, BOD, hàm lượng coliform đều cao hơn tiêu chuẩn cho phép từ 20 đến 30 lần. Việc các hộ gia đình sử dụng than đá cũng gây ô nhiễm môi trường. Ngoài ra, các chất thải rắn gồm xỉ than, chất thải chăn nuôi, rác thải sinh hoạt luôn phát sinh khiến môi trường ngày càng ô nhiễm trầm trọng. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng ô nhiễm môi trường tại đây. Theo ông Nguyễn Thanh Đôn, ô nhiễm là do làng có mật độ dân cư đông, thiếu mặt bằng sản xuất, xưởng sản xuất xen lẫn với khu dân cư. Mặt khác, dưới áp lực của sự gia tăng dân số, các ao, hồ, sông ngòi dùng để điều tiết nước thải bị san lấp để làm nhà ở. Số lượng ao hồ còn lại quá ít nên quá tải, dẫn đến nước thải ứ đọng, tràn cả ra khu dân cư, gây ô nhiễm trầm trọng. Ngoài ra, công nghệ và quy trình sản xuất thô sơ lạc hậu cũng là nguyên nhân dẫn đến ô nhiễm. Sản xuất ở làng nghề mang tính chất hộ gia đình đơn lẻ, vốn đầu tư nhỏ, lao động thủ công là chính, thiếu thiết bị công nghệ hiện đại, nên chưa tận dụng tối đa nguồn nguyên liệu trong sản xuất. Các cơ quan chức năng và chính quyền xã đã tiến hành vận động các hộ sản xuất xây dựng các bể biogas để chứa chất thải trong quá trình sản xuất. Hiện tại, cả xã mới có khoảng hơn 100 trong số hơn 300 hộ chăn nuôi xây dựng bể biogas nên lượng chất thải chăn nuôi thải xuống cống rãnh vẫn rất lớn. Để khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường tại đây, Khắc Niệm đã được đầu tư xây dựng hệ thống xử lý nước thải chế biến và sinh hoạt với quy mô 450 m3/ngày đêm. Đây là dự án thí điểm đầu tiên của cả nước sử dụng công nghệ xử lý nước thải phi tập trung DEWATS với tổng kinh phí xây dựng công trình gần 7 tỉ đồng. Tuy nhiên sau hơn hai năm triển khai xây dựng, đến nay công trình vẫn chưa được đưa vào vận hành. Và trong khi công trình tiền tỷ vẫn nằm "đắp chiếu” thì người dân Khắc Niệm vẫn còn phải chung sống với ô nhiễm. Trung Hiếu |