Trường Lương Thế Vinh - cơ sở hoạt động theo mô hình tự chủ tài chính.
(LĐ) -
Nơi "ăn nên làm ra" học sinh chen chân vào học, nhưng cũng có nơi tuyển sinh không đủ chỉ tiêu, hoạt động kém hiệu quả và phải "xin" trở lại với mô hình trường công lập...
Nơi “ăn nên làm ra”
Ghi nhận tại Trường THCS Phan Bội Châu (quận Tân Phú) cho thấy không khí đang rất “ăn nên làm ra”. Sau gần 3 năm thực hiện cơ chế TCTC (bắt đầu từ niên học 2007-2008), đến nay lương giáo viên đã được cải thiện rõ rệt.
Hiện mức bình quân của giáo viên - cán bộ công nhân viên cơ hữu của trường khoảng 4,7 triệu đồng/tháng. Cao nhất xấp xỉ 6 triệu đồng, thấp nhất khoảng 2,7 triệu đồng/tháng. Đối với giáo viên hợp đồng, cao nhất là 3 triệu đồng, thấp nhất gần 2,3 triệu đồng. Chất lượng đào tạo cũng ngày càng được khẳng định.
Tương tự, Trường THPT Nguyễn Thái Bình - sau thời gian chuyển sang mô hình TCTC, nhờ chuyên môn giỏi của đội ngũ giáo viên, tỉ lệ đầu ra thể hiện ở số HS tốt nghiệp của trường rất khả quan, đạt trên 95%. Chính vì thế, hiện trường đã cải thiện được đầu vào ngày càng tốt hơn.
Không chỉ thế, như những đơn vị cùng mô hình TCTC, mức học phí tại trường áp dụng theo quy định của UBND TPHCM là 110.000đ/HS/tháng, nhưng trường đã có thể thực hiện chế độ miễn - giảm học phí (10-15%) cho nhiều đối tượng HS. Bên cạnh đó, trường cũng đã cải thiện được đời sống của CBCNV với mức thu nhập tăng thêm 3 - 5 triệu đồng/người mỗi năm.
Nơi khó khăn chồng chất
Mô hình công lập tự chủ tài chính (TCTC) chính thức ra đời tại TPHCM từ niên học 2006 - 2007, hầu hết các trường có tiền thân là trường bán công. Khi hoạt động dưới mô hình này, các trường sẽ được chu cấp một phần kinh phí từ Nhà nước, phần còn lại sẽ do trường tự cân đối thu - chi.
Bên cạnh quyền được tự chủ tài chính, các trường còn tự chủ về tổ chức, quản lý... theo định hướng chung là hoạt động không vì lợi nhuận – ông Huỳnh Công Minh - GĐ Sở GDĐT khái quát.
Ghi nhận thực tế từ khảo sát hoạt động của mô hình này do UB Mặt trận Tổ quốc TPHCM triển khai vào năm 2009 cho thấy, sau ba năm triển khai mô hình mới tại hai trường THCS Kiến Thiết và Phan Sào Nam đang rơi vào tình trạng gặp rất nhiều khó khăn.
Cụ thể, trường Phan Sào Nam số lượng học sinh sụt giảm nghiêm trọng, có năm không đạt nổi chỉ tiêu, như niên học 2008 - 2009, giảm hơn 50% so với các niên học trước. Việc sụt giảm HS cộng thêm thất thu học phí đã khiến lương giáo viên giảm rõ rệt. Trường rơi vào vòng luẩn quẩn - chất lượng kém khó tuyển đầu vào. Đầu vào ít sẽ ảnh hưởng đến đời sống giáo viên, lại mất “chất xám” rồi lại tiếp tục đào tạo kém chất lượng...
Hay tại trường Kiến Thiết cũng “bi đát” không kém, tình trạng học trò ít lại cộng thêm việc HS nợ học phí khiến khó khăn lại trở nên chồng chất. Kết sổ nợ của trường cuối niên học trước có đến 70 triệu đồng học phí nợ, trong đó số nợ không thu hồi được là 32 triệu đồng. Điều này dẫn đến hoạt động của trường trở nên điêu đứng!
“Tự chủ”, nhưng không buông lỏng quản lý
Theo thống kê từ Sở GDĐT TPHCM, sau 3 năm triển khai mô hình công lập tự chủ tài chính (TCTC), hiện TPHCM có 1.250 trường thực hiện theo mô hình này. Có thể nói, thành công có ý nghĩa nhất của mô hình TCTC là đã phát huy được vai trò tự chủ của cơ sở. Tuy nhiên, dù các trường đang hoạt động với mô hình nào, dù các cơ sở đang từng bước khẳng định tính “tự chủ” của mình thì cũng không nên buông lỏng khâu quản lý của Nhà nước. Bởi, trong thực tế thì mô hình này vẫn còn một số tồn tại, đó là sự phát triển chưa đồng bộ giữa các trường trong cùng một mô hình và vẫn còn “thiếu vắng” sự công bằng trong đầu tư ngân sách cho từng đơn vị.
>> Xã hội hóa giáo dục không thể "khoán trắng" cho học sinh
>> Phải công khai học phí các trường ngoài công lập - 327 ngày trước
Mùa tuyển sinh năm nay, Bộ GDĐT yêu cầu các trường ngoài công lập phải sớm công khai mức học phí và thông tin này sẽ được đưa vào cuốn \'Những điều cần biết về tuyển sinh ĐH, CĐ năm 2009\' sắp ban hành.')" onmouseout="hidetip();" href="http://www.laodong.com.vn/Home/Phai-cong-khai-hoc-phi-cac-truong-ngoai-cong-lap/20092/127067.laodong">Phải công khai học phí các trường ngoài công lập
Thể Uyên