Những giải pháp sử dụng tiết kiệm nguồn nước trong mùa khô hạn

ĐCSVN - 28/12/2009 19:00

Trước tình hình khô hạn đã và đang diễn ra trên diện rộng và kéo dài ở nước ta, để sử dụng ít nước nhưng vẫn bảo đảm hiệu quả kinh tế, cần phải ứng dụng những giải pháp khoa học và công nghệ mới để giảm thiểu thất thoát, tái sử dụng, chống ô nhiễm và làm cạn kiệt nguồn nước hiện nay.

Cục Quản lý tài nguyên nước (Bộ Tài nguyên và Môi trường) cho biết: Lượng nước sử dụng trong sản xuất nông nghiệp chiếm khoảng 70% tổng nhu cầu về nước. Vì vậy, giải pháp quan trọng đầu tiên để tránh căng thẳng về nước tưới trong mùa khô hạn là phải bố trí lại cơ cấu trồng trọt, chăn nuôi, cơ cấu cây trồng, mùa vụ hợp lý. Trong sản xuất nông nghiệp, việc bố trí cơ cấu mùa vụ, nhất là cơ cấu cây trồng theo khí hậu phù hợp với khả năng cung cấp nước, sẽ giảm căng thẳng về nguồn nước mà vẫn cho hiệu quả cao. Minh chứng là những năm vừa qua, nhiều mô hình ở các tỉnh Trung Trung bộ đã chuyển từ sản xuất 3 vụ lúa hàng năm thành 2 vụ lúa hoặc 1 lúa 2 màu vẫn mang lại hiệu quả kinh tế cao. Qua đó, đã tận dụng được tối đa hiệu quả nguồn nước mưa và giảm căng thẳng về cấp nước trong mùa khô.

Một công nghệ mới vượt trội sử dụng nước hợp lý, tiết kiệm bằng hệ thống tưới phun sương điều khiển tự động cần được nhân rộng. Đây là sản phẩm do Viện Cơ điện Nông nghiệp và Công nghệ sau thu hoạch thiết kế. Hệ thống này được ứng dụng để tưới cho hoa, rau và các loại cây công nghiệp có giá trị kinh tế cao. Bao gồm máy bơm, đường ống, các vòi phun sương cố định, van điều chỉnh, thiết bị điều khiển tự động. Hệ thống đạt TCVN. Ưu điểm của hệ thống là nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp, chế tạo bằng vật liệu trong nước, giá thành bằng một phần hai so với nhập khẩu. Hệ thống được bán với giá 40 nghìn đồng/m2 (tùy theo nhu cầu của khách hàng có thể mở rộng diện tích tưới lên một ha). Với công nghệ này, có thể tiết kiệm 30% lượng nước tưới dưỡng theo công thức nông lộ liên tiếp. Ứng dụng các công nghệ tưới hiện đại như tưới phun mưa, nhỏ giọt cấp lượng nước đúng yêu cầu sinh trưởng và phát triển của cây trồng nhờ đó vẫn đảm bảo cho năng suất cao mà lại tiết kiệm nước đáng kể.

Một giải pháp khác cũng rất hữu hiệu, đó là che phủ đất làm giảm lượng bốc hơi cũng là một giải pháp rất hiệu quả trong phòng chống hạn hán. Che phủ bằng các giải pháp truyền thống dùng rơm rạ, cỏ khô… đối với cây trồng lâu năm như cà phê, chè, cây ăn quả vẫn có tác dụng giữ ẩm chống hạn còn bổ sung lượng mùn làm xốp đất, tốt cây. Những năm gần đây, nhiều vùng đã sử dụng vật liệu mới để làm giảm bốc hơi như biện pháp che phủ nilông trên mặt luống khi gieo trồng lạc, dưa hấu, dâu tây, cà chua hoặc đưa vào đất các chất giữ ẩm mang lại hiệu quả cao. Đồng thời, giảm nhỏ mức tưới ở những giai đoạn sinh trưởng của cây trồng không quyết định đến năng suất và chất lượng sản phẩm cũng là một giải pháp tốt. Trong trường hợp hạn hán thiếu nước như hiện nay, sẽ ưu tiên nguồn nước cho những giai đoạn quyết định đến năng suất, hạn chế sử dụng nước trong các giai đoạn khác./.

Tin mới