>> Người đàn ông Việt lặng lẽ làm từ thiện tại Nga
>> Nữ bác sĩ hơn nửa đời làm từ thiện
>> Bài thuốc chữa hóc xương của cụ bà 80 tuổi
Bình trà của ký ức
Ông Phạm Văn Long ngụ trong hẻm 309/6 đường Lê Duẩn, đã bước vào cái tuổi xưa nay hiếm, nhưng sáng nào ông cũng mang bình trà đá đặt bên lề đường rồi lặng lẽ vào nhà. Buổi chiều khi nắng tắt, ông lại lặng lẽ ra bê bình trà đá, ly uống nước, kệ đựng vào nhà và rửa sạch sẽ. Giữa khoảng thời gian đó, cứ 30 phút hoặc một giờ, ông lại ra xem nước còn hay hết để pha thêm.
Bình trà đá miễn phí trên đường Lê Duẩn và Phan Châu Trinh.
Ông Long mở đầu câu chuyện bằng một chuyến đi về vùng nông thôn miền Tây cách đây ngót nửa thế kỷ. Ngày ấy, ven những con đường dài hun hút nhà dân chưa đông, nhà này cách nhà kia khá xa. Hình ảnh in đậm sâu trong ký ức ông đó là “những bình nhựa cũng không ra nhựa, mà sành cũng không ra sành” được che đậy cẩn thận đặt dưới các gốc cây lớn ven đường, bên trong đựng đầy nước mưa trong vắt, bên trên úp cái gáo dừa. Ông Long tâm sự: “Đấy là những bình nước người dân bản địa mang đặt sẵn ở đó cho những khách qua đường hay những người đánh xe thồ mộ đường dài dừng lại uống nước và nghỉ chân”.
Trong những ngày đầu hè nắng đổ lửa, ông hăng hái hưởng ứng và nắm vai trò “chủ xị” trong những đợt vận động quyên góp tại các tổ chức ở phường cũng như của Hội người cao tuổi để ủng hộ từ thiện, giúp những người bệnh tật nghèo khổ và những nạn nhân chất độc da cam của thành phố Đà Nẵng.
Nhà có ba người con đã lập gia đình, hằng ngày các con cho dăm ba chục ông đều dùng vào việc mua trà, đá và tiền ga để đun nước trước khi đưa ra để vỉa đường. Được phục vụ những người nghèo khổ, người bán vé số, ông xe thồ… với ông Long không có gì hạnh phúc hơn.
Vượt qua sự mặc cảm
Người qua đường và trẻ em luôn là khách quen của những bình trà miễn phí.
Ai hằng ngày đi qua trục đường Phan Chu Trinh sầm uất đều chú ý tới một bình trà đá miễn phí nhỏ đặt ngay ngắn trước của một shop thời trang nổi tiếng. Chủ nhân của bình trà ý nghĩa là chị Nguyễn Thị Thanh Thủy, ngụ tại 69 Phan Châu Trinh. Sáng nào cũng vậy, sau khi mở quán bán bánh mì, chị lại đặt một bình trà đá miễn phí trước cổng nhà. Đến trưa, chị lại thay thêm một bình mới, công việc rất thầm lặng. Chị Thủy tâm sự: “Gần 5 năm nay, mùa đông thì có trà nóng, mùa hè thì có trà lạnh, khách qua đường nhiều lắm, sáng ngày hè nào cũng vậy, tôi bỏ một bình trà đá sau 30 phút là phải thêm nước rồi.”
Ngày lại qua ngày, chị nói “số tiền bỏ ra không là bao” nhưng suốt nhiều năm nay, mỗi ngày 5-6 bình, mỗi bình khoảng 25 l, tiền mua đá có ngày lên đến hơn 10.000 đồng, rồi tiền trà xanh, nước sạch… để thấy chi phí không nhỏ chút nào! “Nhưng đó là niềm vui, là sự chia sẻ cho những người làm thuê, làm mướn, kéo xe thồ, làm thợ nề. Xa nhà không thể về trong ngày thì không thể tính bằng tiền”, chị Thủy nói.
Chị Thủy tâm sự: “Người Việt mình có truyền thống lá lành đùm lá rách. Làm từ thiện, giúp người trước hết cần ở cái tâm. Nhiều người nói mình đâu có giàu mà đi làm từ thiện…Nước uống miễn phí không phải người giàu mới làm được nhưng lại có thể giúp đỡ cho những người thật sự cần”.
Anh Lê Việt Minh, chủ một cửa hàng may mặc cạnh nhà chị Thủy, cho biết: “Chị Thủy cẩn thận lắm! Nước trà lọc rất kỹ, đá cũng được làm từ nước đun sôi để nguội chứ không mua ở ngoài hay làm bằng nước máy bao giờ”. Phần lớn “khách hàng” của bình trà đá là những người bán báo dạo, chị ve chai, cô hàng rong hay những bác tài xe ba gác… thu nhập dăm ba chục nghìn một ngày. Những “khách hàng” quen chỗ, thường chuẩn bị trước một vỏ chai nước khoáng để “chiết” nước qua.
Chị Thủy bảo: “Họ đều là những người nhập cư, một đồng đối với họ cũng rất quý. Những ngày được nghỉ, chị ngồi trong nhà nhìn họ dừng lại uống nước thấy vui lắm, y như người bán đắt hàng vậy!”. Những khi vắng nhà, không khi nào chị quên dặn mấy người cháu chú ý khi thấy người nào nghiêng bình để lấy nước uống là phải châm nước và đá thêm vào.
Năm ngoái, có ai đó đã lấy luôn cả bình nước lẫn cái giá đỡ của chị. Biết chuyện, có người bực mình, nói chị đừng để bình nước ra nữa nhưng chị bảo: “Chắc là họ khó khăn quá! Với lại, có thể họ cũng không đọc được chữ ghi trên bình, người biết thì họ không lấy đâu!”. Thế là hôm sau, chị mua cái bình khác và đặt lại chỗ cũ.
Trên đường Hùng Vương trước cổng nhà bác Bình có đặt một bình trà đá ghi dòng chữ: “Trà đá miễn phí”. Hỏi ra mới biết, vợ bác Bình đi qua đường Phan Đăng Lưu thấy bình nước miễn phí của vợ chồng anh Thành “hay hay” nên về bàn với chồng cũng làm một cái đặt tại gốc cây trước cổng nhà. Bác Bình năm nay hơn 60 rồi, nhưng đã hơn 30 năm rời quê Hà Tĩnh vào Đà Nẵng mưu sinh.
Bác Bình nói: “Đường Hùng Vương mình cũng có nhiều người chạy xe ôm, ba gác, bán báo dạo… có bình nước mát thì đỡ mấy”. “Cũng là việc làm gương cho sắp nhỏ để sau này, chúng cũng biết quan tâm đến người khác”, Bác gái tiếp lời. “Mấy ngày đầu chưa nhiều người biết để uống, bình nước đến tối vẫn còn nhiều, vợ chồng bác rầu lắm. Giờ thì khác rồi, hai ông bà đều vui, niềm vui được chia sẻ khi thấy mỗi chiều, dăm bẩy lần châm thêm trà, bình nước cũng cứ “vơi” đi.
