Sau gần một tháng sôi động, hào hứng với những giây phút trầm lắng đan xen giữa niềm vui và nỗi buồn cùng trái bóng Jabulani, World Cup 2010 gần đi hết hành trình đầy mê hoặc trên miền đất Nam Phi. Cũng chừng ấy thời gian, các bình luận viên trên làn sóng phát thanh cùng hàng triệu tín đồ của môn túc cầu giáo trên toàn thế giới được sống trong những cảm xúc bất tận cùng môn thể thao vua.
60 trận đấu đã đi qua, họ là những người truyền nhiệt Word Cup và chia sẻ những cảm xúc vui- buồn- tiếc nuối tới thính giả cả nước. Giọng nói của họ đã trở nên quen thuộc với bạn nghe đài, tuy nhiên, “chân dung” của những người sở hữu giọng nói truyền cảm đó ít ai biết đến.
“Khi Đài cần là Đình Khải quay về”
Năm nay, Đài Tiếng nói Việt Nam có sự chuẩn bị rất kỹ lưỡng cho World Cup, ngoài các bình luận viên trẻ như Việt Anh, Minh Trí, lãnh đạo Đài quyết định tăng cường những bình luận viên lâu năm như Mạnh Thắng, Hải Sơn và đặc biệt là “chiến binh già” Đình Khải, một bình luận viên có tên tuổi và đã quá thân thuộc với thính giả Đài TNVN tham gia tường thuật.
Bình luận viên Đình Khải tâm sự: Dù xã hội nói chung, báo chí nói riêng có phát triển đến mức nào thì phát thanh vẫn luôn phát huy tác dụng và ý nghĩa riêng biệt của nó. Không khí bóng đá dù cháy bỏng đến đâu, đẹp mắt thế nào cũng không có tác dụng khi không đến được những vùng xa xôi, những người làm công việc trùng giờ diễn ra trận đấu, những người lái xe và đặc biệt là những người khiếm thị.
Có lẽ cũng chính vì những lý do đó, dù đã ngoài 60 tuổi, nhưng khi được lãnh đạo Đài TNVN mời bình luận World Cup, “lão tướng” này vẫn thực hiện công việc một cách say sưa như những ngày còn sung sức. Nhưng còn có một lý do khác khiến ông tiếp tục lên sóng chính là vì “Đài TNVN đã sinh ra Đình Khải nên khi cần là Đình Khải quay về’.
Ông tâm sự, làm việc ở Đài từ năm 1973, qua làn sóng phát thanh, người dân khắp nơi biết đến và yêu mến giọng bình luận Đình Khải. Chính những dòng thư, tin nhắn, lời hỏi thăm động viên khích lệ của công chúng đã giúp ông gắn bó và say mê nghề hơn. Và nếu còn sức là còn làm bóng đá!
“Có lẽ đây là kỳ bình luận World Cup trên làn sóng phát thanh cuối cùng của tôi. Đình Khải dù yêu bóng đá nhưng không thể cưỡng lại được thời gian”, ông chia sẻ. Theo lời “chiến binh già” Đình Khải, những bình luận viên trẻ của Đài TNVN bây giờ rất tài năng. Họ có kiến thức tốt, biết ngoại ngữ và thành thạo khoa học kỹ thuật hơn. Và trong một tháng qua, BLV kỳ cựu này vẫn sát cánh cùng thế hệ con cháu truyền nhiệt World Cup đến hàng triệu người hâm mộ Việt Nam.
Những đêm “3 cùng”
Còn với nhà báo Hải Sơn, một trong những người thuộc lớp bình luận viên kế cận, dù công việc chính của anh là phóng viên thường trú tại Đà Nẵng, nhưng thời gian trái bóng Jabulani lăn tại Nam Phi cũng là khoảng thời gian anh “3 cùng” với… Phòng Thể thao Văn hóa, Trung Tâm Tin- Đài TNVN tại Hà Nội.
“Khi nhận được sự điều động của lãnh đạo Đài về việc bình luận các trận đấu World Cup, tôi rất hào hứng và chuẩn bị rất kỹ để hoàn thành tốt nhiệm vụ tường thuật các trận đấu tới bạn nghe đài cả nước”, BLV Hải Sơn chia sẻ.
Từng bình luận cho các Đài Truyền hình, nhưng nhà báo Hải Sơn cho biết, anh hợp hơn khi được bình luận trên sóng phát thanh vì đó là “môi trường chính thống của mình”.
Anh cũng cho biết, trong những ngày qua, anh em trong ê kíp bình luận gần như ăn ngủ cùng bóng đá, công việc thì gấp mấy lần ngày thường. Giờ thì World Cup chỉ còn có 3 trận nữa, sau đó sẽ được nghỉ ngơi nhưng cũng sẽ rất nhớ những đêm trắng cùng trái bóng Jaburani!
Nhà báo Việt Anh (Phòng Thể thao Văn hóa Trung tâm Tin) đã từng bình luận các trận đấu thuộc V.Leagues, SEAGames, nhưng đây là lần đầu tiên anh được tham gia bình luận một vòng chung kết World Cup. Anh chia sẻ: Bình luận trên phát thanh có tính đặc thù riêng và mình phải tự rèn luyện và học hỏi những người đi trước. Tường thuật phải thật chi tiết, cụ thể để người nghe có thể hình dung ra diễn biến trận đấu trên sân. Bên cạnh đó, bình luận viên còn phải cung cấp những thông tin bên lề trận đấu, đưa ra những nhận định, tóm lược để khán thính giả thưởng thức trận đấu một cách rõ ràng và hấp dẫn.
Việt Anh cho biết, “trước khi diễn ra World Cup, lãnh đạo Đài đã có quyết định thành lập Tổ tưởng thuật cho giải bóng đá lớn nhất hành tinh này. Nhóm tường thuật có 5 người và chúng tôi chia nhau làm so le và bố trí làm sao phù hợp nhất với sở đoản, sở trường của từng người để làm sao cung cấp cho khán, thính giả những buổi tường thuật sôi nổi nhất”.
Vì triệu triệu thính giả
Đối với bình luận viên phát thanh, ngoài chất giọng, cách sử dụng ngôn ngữ thì sức khỏe cũng đóng vai trò rất quan trọng. Một trận đấu thông thường diễn ra trong 90 phút thì cũng chừng ấy thời gian, hai người tham gia bình luận phải cung cấp thông tin đến thính giả nghe đài liên tục.
Ngoài việc mỗi người tự trang bị những tài liệu liên quan đến trận đấu từ trước, thì việc “ăn ý” trong việc phân vai bình luận đóng vai trò rất quan trọng. Bình luận viên Hải Sơn cho biết, mỗi người sẽ thay nhau nói từ 10-15 phút và nếu có gì cần thay đổi thì có thể sử dụng cử chỉ, viết vào giấy để báo cho nhau. Sự phối hợp đó phải rất nhịp nhàng thì việc phản ánh không khí trận đấu mới liên tục và hấp dẫn.
Cứ thế, gần 64 trận đấu được truyền tải đến người dân cả nước một cách sinh động và rực lửa. Một ngày làm việc của các bình luận viên bóng đá thường kết thúc lúc gần 4h sáng. Có người thì ngủ lại cơ quan, người dắt xe ra về khi ngoài đường đã xuất hiện những hoạt động của một ngày mới.
Nhưng niềm vui đến với họ là những lời động viên, những dòng thư ủng hộ của thính giả cả nước gửi về. Như lời nhắn mà Nghệ sĩ guitar Văn Vượng gửi tới bình luận viên Đình Khải: “Văn Vượng chúc nghệ sĩ biểu diễn trên sóng phát thanh được triệu triệu thính giả đón nhận”./.
PV
