Nền ca nhạc “ăn xổi”
Nhìn vào nhạc trẻ Việt (V-pop), thật khó mà nhớ hết các khuôn mặt ca sĩ chứ chưa nói đến việc nghe các bài hát của họ. Đơn giản là cách ăn mặc của họ rất giống nhau; còn giọng hát đều sàn sàn không có mấy giọng ca lạ nổi bật lên như chất khàn của Đàm Vĩnh Hưng và Phương Thanh, ngọt ngào của Quang Dũng như trước đây.
Chỉ cần ngoại hình ưa nhìn và một giọng hát dễ nghe lập tức cơ hội dành cho một bạn trẻ là rất cao. Họ sẽ được một công ty giải trí phát hiện và đầu tư bằng những chiến lược nhắm vào những đối tượng thưởng thức khác nhau. Tuy nhiên, hầu hết các bài hát được chọn để trình làng một ca sĩ vẫn theo công thức kinh điển “dễ nghe, dễ hát, dễ thuộc” cho dù là bài hát được sáng tác hay cóp nhạc ngoại đặt lời Việt. Thêm vào đó, các ca sĩ đều cố tạo ra những cú hích để nâng đẳng cấp: Có thể là nghiêm túc như của ca sĩ Phan Đình Tùng với dự án một tháng một album mới hoặc đơn giản nhất là dùng mấy tấm ảnh sexy như hotgirl Thủy Top. Lối đầu tư “ăn xổi” để mong muốn chóng trở thành người nổi tiếng mà quên đi chất lượng nghệ thuật gây ảnh hưởng lâu dài nghiễm nhiên trở thành điều bình thường ở nền âm nhạc Việt Nam.
Thói quen “ăn xổi” không chỉ có ở cách thức PR một ca sĩ mà còn thấy ở chính cách thức các ca sĩ biểu diễn trên sân khấu. Điều này có thể dễ dàng thấy ngay ở những ca sĩ được đầu tư nghiêm túc. Chẳng hạn, ca sĩ Tim trước đây được công ty giải trí Thiên Thi đầu tư để trở thành thần tượng của tuổi teen. Quả thật, Tim có đầy đủ mọi yếu tố để trở thành một một ngôi sao ca nhạc. Ngoại hình hoàn hảo, giọng hát tuy không quá đặc sắc điêu luyện nhưng khá mượt và điểm nhấn của Tim chính là khả năng vũ đạo. Điều đáng tiếc là những động tác vũ đạo của Tim quá giống ca sĩ Bi Rain của Hàn Quốc. Ca sĩ hát đôi của Tim là Minh Hằng thì “copy” y chang một ca sĩ Hàn Quốc khác là Lee Hyori với động tác vũ đạo cách điệu từ môn quyền anh. Có lẽ, những người trong cuộc nghĩ rằng chỉ cần bắt chước ca sĩ hàng đầu của nước ngoài thì sẽ tự nhiên đẳng cấp được nâng lên. Họ quên mất rằng đã hoạt động nghệ thuật thì cái quan trọng nhất là phải sáng tạo cái mới. Bi Rain từng tâm sự rằng các động tác vũ đạo hoàn toàn do anh nghĩ ra. Chính sự sáng tạo mới giúp Bi Rain trở thành ca sĩ hàng đầu châu Á gây ảnh hưởng đến tận nước Mỹ vốn là nơi thừa mứa ca sĩ.
“Một nghề cho chín…”
Trên thế giới, việc một nghệ sĩ hoạt động trong nhiều lĩnh vực là điều hoàn toàn bình thường. Người ta thường gọi đó là mẫu nghệ sĩ đa năng. Nhưng không phải ai cũng thành công, Madona là bà hoàng nhạc pop nhưng lại là một trong những diễn viên tồi nhất Hollywood. Có thể kể thêm Paris Hilton, Jennifer Lopez đã từng nhận mấy giải Mâm xôi vàng cho diễn xuất.
Ở Việt Nam, khi nền công nghiệp giải trí phát triển chắc chắn sẽ xuất hiện những nghệ sĩ đa năng. Ngay lúc này đã có thể thấy những nghệ sĩ hoàn toàn có khả năng trở thành nghệ sĩ đa năng như Ngô Thanh Vân, Hồ Ngọc Hà. Hầu như những ca sĩ có tên tuổi hiện nay đều đã từng có mặt ở một hai bộ phim bởi điện ảnh luôn là ngành giải trí chiếm được sự quan tâm lớn thứ hai sau ca nhạc.
Sẽ chẳng có gì đáng nói, nếu không có chuyện nghề chính là ca hát chuyển sang nghề phụ là diễn viên. Ca sĩ Nguyễn Phi Hùng trước khi tham gia đóng phim là một trong những ca sĩ hàng đầu. Anh tham gia bộ phim Hải Âu và đã đoạt giải thưởng Diễn viên triển vọng của giải thưởng Cánh Diều Vàng của Hội Điện ảnh Việt Nam năm 2004. Sau đó, anh tiếp tục tham gia phim Xin lỗi tình yêu. Quãng thời gian đóng phim sao nhãng ca hát khiến tên tuổi Nguyễn Phi Hùng kém “hot” hẳn. Đó cũng là cơ hội để các ca sĩ tầm giống anh như Tuấn Hưng bứt lên trở thành ca sĩ VIP. Sau những bộ phim, rõ ràng Nguyễn Phi Hùng ca sĩ vẫn có đẳng cấp cao hơn Nguyễn Phi Hùng diễn viên. Đó là chưa kể việc làm ca sĩ nhờ có chạy sô thu nhập cao hơn hẳn diễn viên. Khi Nguyễn Phi Hùng quay lại với ca hát rõ ràng anh gặp một số khó khăn khi trở lại với đẳng cấp trước đây.
Nếu nhìn toàn diện, Nguyễn Phi Hùng diễn xuất tốt nhất trong số những ca sĩ tham gia đóng phim. Nhưng điện ảnh ở Việt Nam hiện nay, phim giải trí đang chiếm thượng phong chưa phải là đất diễn của tạng diễn xuất xoáy sâu vào tâm lí nhân vật mang tính nghệ thuật như Nguyễn Phi Hùng. Cho nên, việc có ý định nghiêm túc trở thành nghệ sĩ đa năng thành công trên trên màn ảnh là điều khó thực hiện. Còn nếu, tham gia đóng phim nhằm đánh bóng tên tuổi ca sĩ thường được ca sĩ tính đến nhưng kết quả cho thấy đa số họ thất bại thảm hại. Đan Trường, có lẽ nên suy nghĩ trước khi nhận tham gia đóng phim, bởi các vai diễn của anh chỉ làm ảnh hưởng xấu đi ngôi vị nam ca sĩ “topten” anh giành được; đó là chưa kể anh mất một khoảng thời gian và công sức cho những vai diễn vô thưởng vô phạt. Nếu muốn “đổi gió” có thế làm MC như Thanh Ngọc, Nguyên Vũ, Sỹ Luân, Bảo Thy... công việc này không ảnh hưởng nhiều đến ca hát mà vẫn tăng thêm danh tiếng cho ca sĩ. Vì thế, các ca sĩ Việt nếu không có tài diễn xuất tốt hơn hết nên quay lại với những dự án âm nhạc. Rất nhiều ca sĩ ngôi sao nổi tiếng ở Việt Nam và trên thế giới nhưng có bao giờ họ muốn chuyển nghề?
Trân Hoàng Hoàng
