Thông qua Đại sứ quán Italia và Công ty Sách Nhã Nam, đơn vị mua bản quyền và phát hành "Lụa" tại Việt Nam, ngày 19/3, tại TP HCM, nhà văn Baricco đã có buổi trò chuyện cởi mở, chia sẻ khá nhiều điều thú vị quanh cuộc sống, sáng tác cũng như công việc của ông.
Những bất ngờ mang tên "Lụa"
Được biết, sau khi tốt nghiệp ngành âm nhạc và triết học, ông làm việc một thời gian cho lĩnh vực quảng cáo, viết phê bình âm nhạc. Năm 1994, Baricco tiếp tục gặt hái nhiều thành công trong lĩnh vực truyền hình với loạt chương trình văn hóa nghệ thuật mang tên "Pickwick".
Về lĩnh vực văn học, ông chỉ thực sự nổi tiếng sau khi "Silk" (Lụa) trở thành sách bán chạy nhất châu Âu và được biết đến tại Việt Nam vào năm 2007. Thu hút bởi bút pháp, cấu tứ mới lạ, "Lụa" còn được đánh giá là sự pha trộn của những ngụ ngôn về tình yêu, về tình yêu với phương Đông huyền bí và những trải nghiệm sâu sắc được thể hiện bằng thứ ngôn ngữ gần với thơ.
Tuy nhiên, chia sẻ về "Lụa", Baricco cho biết, khi viết, ông hoàn toàn không ý thức được những điều đó mà chỉ viết như một nhu cầu đang thôi thúc. Ngày ấy, với người châu Âu, đặc biệt là các thanh niên vùng Turin quê ông, nước Nhật nói riêng và phương Đông nói chung là một cái gì đó rất xa xăm và huyền bí.
Riêng với Baricco, ông tự mày mò tìm hiểu qua những trang sách nghiên cứu văn hóa, nghệ thuật về Nhật Bản, về phương Đông từ thế kỷ XIX. Từ đây, ý tưởng về một tác phẩm viết về phương Đông xa xôi ấy hình thành.
Ban đầu Baricco định viết theo kiểu của một ván cờ, trong đó, mỗi chương là một nước đi mới, thế nhưng, càng viết ông càng bị hấp dẫn bởi chính các nhân vật và thế giới của họ. Kết quả là "Lụa" ra đời.
Hoàn thành tác phẩm nhưng không mấy tự tin, sợ bị nhà in từ chối, ông đã "năn nỉ" ngay trước khi đưa bản thảo với lời hứa về một tác phẩm hấp dẫn hơn. Baricco không thể ngờ rằng, "Lụa" lại thành công đến thế.
Ngày "Lụa" đến nước Nhật - thế giới của các nhân vật trong truyện, Baricco còn sợ bị chính người Nhật chê cười vì tất cả ông chỉ viết dựa theo hiểu biết trên các cuốn sách được đọc. Ông không thể ngờ rằng, "Lụa" lại được người Nhật đón nhận nồng nhiệt đến thế. Cũng chính nhờ "Lụa" mà ngày hôm nay Baricco mới có dịp đến Việt Nam, được nhiều bạn đọc Việt Nam biết đến.
Nhà văn Baricco giao lưu với độc giả TP HCM.
Văn chương mang lại nhiều thú vị
Thực tế, không chỉ có "Lụa", rất nhiều tác phẩm khác của Baricco, trong đó có "Oceano Mare" (Đại dương biển) - tác phẩm từng đoạt giải Palazzo Al Bosco của Italia, người đọc rất dễ nhận ra một thế giới luôn ăm ắp hơi thở của biển, của đại dương.
Ít ai biết rằng, thế giới ấy chính là giấc mơ luôn trở đi trở lại trong thuở ấu thơ của ông. Baricco kể rằng, quê hương Turin của ông luôn có những mùa đông dài lê thê, đầy tuyết trắng với một bầu trời xám xịt.
Trong khi phương Đông, biển, đại dương trong trí tưởng tượng của ông và rất nhiều thanh thiếu niên ngày ấy luôn là miền đất đầy nắng ấm với những cô gái quyến rũ, đẹp như hoa mới nở dưới nắng ban mai.
Từ Turin ra đến biển phải mất 2 giờ đồng hồ di chuyển, 2 giờ đồng hồ với bây giờ thật đơn giản nhưng thời niên thiếu, đó là cả một giấc mơ dài. Bù đắp lại cho khoảng trống mênh mông ấy, tất nhiên chỉ những trang sách và thế giới từ trí tưởng tượng của chính Baricco. Sau này lớn lên, có điều kiện đi nhiều, biển và phương Đông không còn bí ẩn, không giống như trí tưởng tượng của thời tuổi trẻ nữa nhưng giấc mơ thuở thiếu thời vẫn nằm sâu trong tiềm thức, rất dễ thức dậy cùng những trang văn.
Baricco cũng cho biết, dù hiện nay ông đang làm khá nhiều việc, song văn chương luôn chiếm nhiều tâm sức và khiến ông "vất vả" nhất. Nếu chỉ chăm chăm viết sách, có lẽ một ngày nào đó thần kinh ông cũng không chịu nổi. Chưa bao giờ Baricco dám viết liền một lúc 2 cuốn sách. Thế nhưng văn chương, chữ nghĩa đem lại rất nhiều điều thú vị không gì có thể thay thế được, nhiều lĩnh vực khác không làm được.
Về kế hoạch trong thời gian sắp tới, nhà văn Baricco tiết lộ, ông vẫn còn 2 cuốn sách đang… nằm trong đầu. Tuy nhiên, đây vẫn là thời gian tạm "an dưỡng" nên ông sẽ chỉ tập trung cho công việc mở rộng, phát triển Scuola Holden - ngôi trường đại học tư thục chuyên giảng dạy sáng tác, được ông cùng một người bạn sáng lập và đặt tên theo nhân vật trong một tác phẩm văn học mà ông rất yêu thích từ thuở niên thiếu