Khu phố Khâm Thiên nhộn nhịp trở lại sau những ngày nghỉ Tết Nguyên đán. Ghé quán trà đá của bà lão tóc bạc, chúng tôi hàn huyên với cụ chuyện về những chuyến tàu. Cụ tên Nguyễn Thị Thoa, quê gốc Nam Định nhưng đã gắn bó với Thủ đô được mấy chục năm. Cụ bảo: "Ngày nào không nghe tiếng tầu chạy là thấy nhớ…". Hơn 50 năm sống với tiếng hú còi tàu, tiếng xình xịch của cỗ máy khổng lồ này đã làm cho cụ "nhờn" với âm thanh.
Xóm đường tàu hoạt động không giờ giấc, không theo một quy tắc nào, mọi sinh hoạt từ nhặt rau, nhóm bếp lò, chẻ củi, mổ gà đến những công việc như đánh giấy ráp, làm mộc, bán quần áo sát đường ray. Khi có tầu đến, họ tránh một bên. Tầu đi qua, họ lại trở về vị trí của mình. Thậm chí, một vài bác xe ôm dựng ngay chiếc Dream giữa đường ray để tán chuyện, không hề biết sợ hãi. Chiều chiều, trẻ con chạy lông nhông nô đùa, người lớn thì ngồi “buôn dưa lê”. Những câu chuyện vui buồn của họ cùng gió bay theo những chuyến tầu…
Không chỉ cư dân, những con người ở nhiều miền quê khác nhau cũng đến đây mưu sinh. Có thể là gánh quà vặt, vài cân cốm vòng đến những người đàn bà gầy gò bán ổ bánh mì, thu mua đồng nát và cả những đứa trẻ đánh giầy là hình ảnh quá quen thuộc, trở thành một phần cuộc sống của những người dân xóm đường tầu.
Ông Nguyễn Phương Châm, đã về hưu, từng công tác trong ngành đường sắt trên 30 năm kể rằng, ông sống ở đây tuổi đời lâu hơn tuổi nghề, chứng kiến nhiều tai nạn thảm khốc, thương tâm lắm. Nguyên nhân chủ yếu do ý thức của người dân, họ coi thường tính mạng mình, tặc lưỡi đổ tội cho sống chết có số, đường ngang dân sinh được mở ra kéo theo nhiều hệ lụy. Chưa kể, được phân nhà, nhiều hộ dân tích cực lấn chiếm, cơi nới dần ra đường ray. Nhiều gia đình chỉ cách đường tầu 70 đến 90 phân. Trong khi quy định phải cách ít nhất 2 đến 3,5m mới an toàn.
Nghe tôi hỏi về giờ tầu chạy, ông Châm đọc vanh vách: "Ngày 3 chuyến, tối 7 chuyến. Lẻ đi, chẵn về". Không chỉ người lớn mà trẻ con cũng nắm rất rõ quy luật tầu chạy. Đó là cách để bảo vệ bản thân, tránh những rủi ro không đáng có.
Cuộc sống gần đường tàu rất nguy hiểm, người dân cần nâng cao ý thức hơn nữa bởi chẳng ai đảm bảo, sẽ không có lúc tai nạn bất ngờ xảy ra. Hơn nữa, cơ quan chức năng cần xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm quỹ đất, lấn chiếm nhà ở, làm cho đường tầu bị thu hẹp, nhiều tai nạn đáng tiếc có thể xảy ra.
Phạm Nga