Người lao động “gánh” trăm mối lo

Đại Đoàn Kết - 

Với đồng lương thấp, cùng hàng trăm mối lo về nhà trọ, con cái, chi tiêu hàng ngày,…đã đặt ra nhiều lo ngại về chất lượng cuộc sống của người lao động nhập cư tại các KCX và KCN trên địa bàn TP.Hồ Chí Minh.


Nhiều điểm trông giữ trẻ tại các KCN và KCX tại TP.HCM
nhưng chất lượng của các cơ sở này rất đáng lo ngại

Nơm nớp chuyện "gửi con”

Khảo sát tại các KCN Pouyeun, Tân Tạo, Vĩnh Lộc (Q.Bình Tân), nhóm nghiên cứu thuộc trường Đại học Sư phạm và ĐH KH-XH&NV TP.HCM cho biết, hiện một bộ phận lớn công nhân, người lao động là dân nhập cư từ các tỉnh tập trung về mưu sinh tại đây có đời sống khó khăn, thiếu thốn trong những khu nhà trọ. Đặc biệt, nhiều công nhân phản ánh khó khăn lớn nhất là tìm chỗ giữ trẻ an toàn cho con cái, việc này khó như "tìm kim đáy bể”.

Theo ông Nguyễn Tấn Định, Phó ban Quản lý các KCX-CN (HEPZA), hiện hầu hết con cái công nhân không có điều kiện gửi vào các nhà trẻ bài bản xung quanh khu vực mình làm. Nếu không cho những nhóm trẻ gia đình tồn tại, thì công nhân chỉ còn cách ôm con bỏ về quê. Còn theo ông Ngô Xuân Đông, Trưởng phòng GD-ĐT quận 7 (TP.HCM) thì con em công nhân thường phải chấp nhận học trong những trường chất lượng thấp, thậm chí phải gửi ở những người nuôi dạy tại gia đình không có phép.

Trên thực tế, do cuộc sống khó khăn, bỗng dưng tình trạng giữ trẻ không phép trở nên phổ biến và kéo theo nhiều lệ lụy. Theo bà Nguyễn Tôn Thị Tường Vân, Viện Nghiên cứu Phát triển TP.HCM, những năm gần đây, tại TP.HCM xuất hiện nhiều trường hợp "đắng lòng” do các gia đình công nhân, người lao động chủ quan khi gửi con tại các cơ sở giữ trẻ không đảm bảo. Trường hợp bé Đỗ Ngọc Bảo Trân (18 tháng tuổi) được lớp tư thục mầm non Thiên Thơ (P.2, quận Phú Nhuận) đưa vào bệnh viện cấp cứu trong tình trạng tim ngừng đập. Gia đình nghi ngờ miệng bé bị dán băng dính làm ngạt thở. Hay như trường hợp được phát hiện tại Trường Mầm non Hoa Lan (quận Tân Phú), bảo mẫu xử phạt bé Lê Quang Vinh (5 tuổi) bằng cách nhốt bé vào thang máy chuyên dùng chở thức ăn tại trường mầm non vì bé không chịu ăn cơm khiến bé bị thương tích nặng. Mới đây nhất, tại Trường mầm non Thiên Thần (quận 9), không ít các ông bố, bà mẹ đau xót trước sự việc chỉ vì bé Thiên quấy khóc làm ảnh hưởng đến giờ nghỉ ngơi của mình, bảo mẫu Phượng đã tát không thương tiếc vào mặt cháu bé khiến cháu bị sốt cao và nhiều ngày sau vẫn còn hoảng loạn. "Trước đây, tại một số quận thành lập được rất nhiều điểm trông giữ trẻ ba tháng tuổi hoàn toàn miễn phí cho đội ngũ lao động, nhưng sau đó trong quá trình đổi mới nền kinh tế và đổi mới DN, với chính sách thiếu nhất quán, với mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận mà các nhà trẻ của Cảng Sài Gòn, Công ty dệt may Thành Công, Công ty Trường Lợi,… đã phải giải thể. Công nhân, người lao động buộc phải tự xoay với đồng lương ít ỏi”, bà Vân nêu thực trạng.

"Cô độc” kiếp mưu sinh

Khó nhọc mưu sinh, đời sống tinh thần của công nhân cũng rất nghèo nàn: không phim ảnh, không sách báo, không giải trí, không kết bạn… chỉ có nhiều giờ làm thêm. Phần lớn ở các KCN, KCX không có nhà văn hóa, nếu có cũng chỉ là các câu lạc bộ nhỏ lẻ. Vì vậy, các hoạt động văn hóa hướng đến công nhân còn mang tính "mùa vụ”, không phát huy được khả năng sáng tạo văn hóa trong không gian văn hóa của mình...

Theo nhóm nghiên cứu, gồm Thạc sĩ Nguyễn Thụy Diễm Hương và Thạc sĩ Tạ Thị Thanh Thủy (ĐH KH-XH&NV TP.HCM), do tính chất công việc, công nhân ít có điều kiện hòa nhập nhịp sống của thành phố. Không ít số lao động phải làm việc với cường độ cao, vượt quá 8 tiếng/ ngày. Cường độ làm việc cao như thế nhưng thu nhập lại không tương xứng ảnh hưởng đến sức khỏe, tâm lý của người lao động. "Hàng ngày phải ngồi một chỗ làm việc nhiều giờ liền mình mẩy ê ẩm. Hết giờ làm việc chỉ mong được về nhà nghỉ ngơi. Việc gặp gỡ, giao lưu bạn bè cũng hạn chế vì điều kiện kinh tế không cho phép”, một nam công nhân công ty Nissel, khu chế xuất Linh Trung chia sẻ.

Khảo sát tại các KCN Tân Tạo (quận Bình Tân) và KCX Linh Trung, (quận Thủ Đức), công nhân thường xuyên được tham gia các hoạt động văn hóa văn nghệ chỉ chiếm có 36,9%, ít được tham gia chiếm 51%, doanh nghiệp không tổ chức chiếm 12,1%. Một phó phòng Tổ chức - Hành chính Nhà máy gạch tuynel Tahaka - Khu chế xuất Linh Trung cho biết, chỉ khi vào dịp lễ, tết nhà máy mới tổ chức hoạt động giao lưu văn hóa, văn nghệ, tham quan, du lịch... cho anh chị em, song chỉ có một số chị em tiêu biểu hoặc nằm trong tổ văn nghệ mới có điều kiện tham gia. Ngoài ra, nhiều nghiên cứu xã hội học cũng đưa ra con số đáng báo động khi số lượng người lao động được khám sức khỏe định kỳ chỉ chiếm 22-25% và dưới 10% người lao động tiếp xúc với các yếu tố gây ô nhiễm nguy cơ cao được khám bệnh nghề nghiệp. Đáng lưu ý, qua khảo sát tại một số nhà máy, KCN thời gian qua thì khẩu phần ăn cả ngày của công nhân chỉ đáp ứng khoảng 90% nhu cầu dinh dưỡng cho lao động nam, đạt 70% so với nhu cầu năng lượng cần thiết của lao động nữ.

Theo TS.Hồ Bá Thâm, TP.HCM cần có kế hoạch điều tra xã hội học về cuộc sống của công nhân, người lao động, thậm chí mở rộng ra các nhóm yếu thế và lĩnh vực nổi cộm nói chung để các cấp chính quyền thành phố tiếp tục có các quyết sách, giải pháp thích hợp nhằm ổn định, nâng dân đời sống vật chất, tinh thần của họ, tránh thả nổi. Khoán trắng, hoặc thiếu quan tâm để họ tự lo là hết sức khó khăn.
Hồng Phúc

Tin mới