Theo Thứ trưởng Thường trực Hoàng Thế Liên, Bộ Tư pháp mong muốn các chuyên gia, các nhà khoa học cho ý kiến về hướng sửa đổi, bổ sung liên quan đến chế định tội phạm; hệ thống hình phạt và biện pháp tư pháp; tuổi chịu trách nhiệm hình sự (TNHS); các trường hợp loại trừ TNHS và các chế định khác như hiệu lực của BLHS; thời hiệu; miễn TNHS; miễn, giảm hình phạt; các tình tiết tăng nặng hoặc giảm nhẹ TNHS; tái phạm, tái phạm nguy hiểm; xóa án tích…
Theo Phó Hiệu trưởng ĐH Luật Hà Nội Nguyễn Ngọc Hòa, hai vấn đề lớn nhất đặt ra khi nghiên cứu sửa đổi toàn diện BLHS 1999 là có nên mở rộng nguồn của luật hình sự hay không, hay câu hỏi ngược lại là có nên tiếp tục giới hạn tội phạm và hình phạt trong BLHS? Vấn đề còn lại là chủ thể phải chịu TNHS khi họ thực hiện hành vi gây nguy hại cho xã hội, với câu hỏi cụ thể là có truy cứu TNHS đối với pháp nhân hay không.
Ủng hộ quan điểm đổi mới, Phó Chánh án TANDTC Trần Văn Độ cho rằng cần phải thay đổi quan niệm về chính sách hình sự. “Nếu chỉ quan điểm cơ quan điều tra vướng cái này phải sửa, tòa vướng cái này phải sửa thì không giải quyết triệt để được vấn đề” - ông Độ nhấn mạnh.
Trong khi đó, vụ trưởng và vụ phó Vụ Pháp chế Bộ Công an lại đều chung quan điểm “chưa thể sửa đổi toàn diện được” và “làm từng bước tiến tới hoàn thiện”. Phó Vụ trưởng Trần Vi Dân lập luận nhiều vấn đề đưa ra phải suy nghĩ kỹ, như vấn đề TNHS của pháp nhân. “Với quy định hiện hành, nếu pháp nhân vi phạm thì vẫn có thể xử lý được, vấn đề là ta có quyết tâm làm hay không. Vì một pháp nhân vi phạm, ta hoàn toàn có thể rút giấy phép hoạt động nhưng đằng sau đó là hàng ngàn lao động nên phải cân nhắc” - ông Dân nói.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của QH Nguyễn Công Hồng cũng cho rằng với chế định xử lý vi phạm hành chính hiện nay, chúng ta vẫn có thể rút giấy phép hoạt động, tức là “tử hình” pháp nhân, tuy nhiên giải quyết những vấn đề dân sự đi theo sẽ rất khó khăn…
Thứ trưởng Hoàng Thế Liên phát biểu bế mạc tọa đàm một lần nữa khẳng định mục tiêu “sửa đổi cơ bản để bảo đảm BLHS có sức sống lâu dài, có tính dự báo cao và đáp ứng được những yêu cầu trong điều kiện mới”.
ĐỨC MINH