Nga muốn kịch bản Yemen diễn ra ở Syria?

(ĐVO) Ngày 4/2/2012, với sự ủng hộ của Trung Quốc, Nga đã phong tỏa được việc thông qua Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc văn bản nghị quyết về tình hình ở Syria khi sử dụng quyền phủ quyết. Văn bản này do phái đoàn Morocco đề xuất lên Hội đồng Bảo an đã không tính đến các sửa đổi của phía Nga kêu gọi phe đối lập Syria rời bỏ các nhóm cực đoan.

Phát biểu tại hội nghị an ninh quốc tế lần thứ 48 ở Munich, Bộ trưởng Ngoại giao Nga, ông Sergei Lavrov đã nhận xét: “Kêu gọi một phía chính phủ Syria rời khỏi các thành phố và điểm dân cư nông thôn, nếu đó không phải là sai lầm của các tác giả văn bản, chỉ có thể có nghĩa là người ta đề nghị Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc đứng về một phía trong các bên xung đột để can dự vào cuộc nội chiến”.

Theo Bộ trưởng Ngoại giao Nga, dự thảo giải pháp cho Syria của Liên đoàn các quốc gia Arab – được lấy làm gốc trong phương án nghị quyết của Hội đồng Bảo an do Morocco đề xuất – khó mà có thể trở thành hiện thực, bởi điều kiện tiên quyết cho việc bắt đầu quá trình hòa giải là buộc Tổng thống Syria Bashar al– Assad từ chức.

Ông Lavrov nhấn mạnh: “Tôi không biết sẽ có những thỏa thuận gì – sự ra đi của Assad hoặc một lối thoát nào khác cho tình thế hiện nay nhưng chỉ người Syria mới có thể quyết định được việc này”. Ông nhắc lại kinh nghiệm thành công của Yemen, nơi việc chuyển giao quyền lực cho phe đối lập đã được các bên xung đột thỏa thuận với nhau trước, rồi sau đó mới được Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc phê chuẩn. Điều này dễ làm dư luận liên tưởng rằng, kịch bản Yemen sẽ được bàn thảo ở Damascus ngày 7/2.

>> Can thiệp quân sự vào Syria: Rủi ro cao, lợi nhuận thấp >> Nga tố NATO lên kế hoạch can thiệp quân sự ở Syria >> Cuộc chiến phòng không ở Syria, nếu xảy ra sẽ rất ác liệt

Sau ông Lavrov, người đứng đầu Ngành Tình báo đối ngoại SVR Nga Mikhail Fradkov cũng bay sang thủ đô Syria để hội đàm với Bashar al– Assad. Đại diện Bộ Ngoại giao Nga khẳng định với Izvestia là sẽ có chuyến đi như vậy, nhưng không ai đưa ra bình luận gì về chương trình nghị sự của các cuộc hội đàm tương lai, cũng như trả lời câu hỏi vì sao người đứng đầu ngành tình báo đối ngoại lại tháp tùng bộ trưởng Ngoại giao.

Phó vụ trưởng Vụ Thông tin và Báo chí Bộ Ngoại giao, ông Aleksandr Boldurev lưu ý: “Tổng thống Nga Dmitri Medvedev đã giao nhiệm vụ đi Damascus. Cũng chính tổng thống quyết định thành phần đoàn như vậy”.

Theo giám đốc Trung tâm nghiên cứu chính trị – xã hội Moscow Vladimia Evseev, nhiệm vụ của Mikhail Fradkov là trấn an ban lãnh đạo các cơ quan đặc nhiệm (tình báo phản gián) của Syria và cam kết với họ về sự kiên định đường lối ủng hộ Assad của Moscow. “Tình báo quân sự Syria“ Al – Muhabarat al – Askariya có ảnh hưởng quan trọng trong nước. Nếu ban lãnh đạo các cơ quan đặc nhiệm bắt đầu do dự, vị thế của chế độ Assad thật sự có thể chao đảo”, Ông Evseev nhận định.

Chuyên gia này nói thêm, hiện nay vị thế của Tổng thống Syria vững hơn nhiều so với phản ánh của truyền thông phương Tây. Phe đối lập tự nó, không có sự can thiệp từ bên ngoài, không đủ sức lật đổ chế độ ở Damascus, còn việc Nga và Trung Quốc phủ quyết nghị quyết chống Syria ở Hội đồng Bảo an đã tước bỏ mọi biểu hiện hợp pháp cho sự can thiệp như vậy.

Theo ông này, mức độ ủng hộ các đối thủ của Assad trong thế giới Arab cũng bị thổi phồng quá mức.

Ông nói: “Liên đoàn các quốc gia Arab chuẩn bị các nghị quyết chống Syria của mình dưới sự áp đặt của Arab Saudi và Quata. Tuy nhiên, có nước như Iraq cương quyết chống lại việc gây áp lực lên Damascus, điều này không cho phép Arab Saudi khép kín vòng vây quanh Syria”.

Ngoài ra, các nước Jordan, Lebanon và thậm chí, cả Israel cũng tự tránh xa chiến dịch lật đổ Bashar al – Assad. Ở Tel Aviv người ta nhận thức, nếu những người dân tộc chủ nghĩa Arab bị lật đổ thì thay thế họ là những người Hồi giáo chính thống có liên hệ với Al – Kahid, được Riyad tài trợ. Điều này đối với Israel có nghĩa là xung đột quân sự công khai với Syria trên cao nguyên Golan sẽ trở lại, và kết cục của cuộc xung đột này chắc chắn là chưa thể biết trước được. Việc giữ Bashar al – Assad cầm quyền đáp ứng các lợi ích của Israel và cả Nga.

Nguyễn Vũ (Theo Izvestia)