Sáng 29/7/2010, tại Hà Nội, Kiểm toán Nhà nước Việt Nam đã tổ chức họp báo về kết quả kiểm toán năm 2009 và tình hình thực hiện các kết luận, kiến nghị kiểm toán năm 2008.
Vẫn còn hiện tượng “lãi giả, lỗ thật”
Báo cáo của Kiểm toán Nhà nước cho thấy, năm 2008, mặc dù chịu tác động của suy giảm kinh tế nhưng 161/183 DNNN được kiểm toán (tương đương với 88%) vẫn kinh doanh có lãi. Đại bộ phận các doanh nghiệp đã bảo toàn và phát triển vốn.
Tổng lợi nhuận trước thuế của 20 TCT nhà nước được kiểm toán đạt 16.626 tỷ đồng, tỷ suất lợi nhuận trước thuế trên vốn chủ sở hữu đạt 32,14%. 12/20 TCT được kiểm toán có kết quả kinh doanh cao hơn năm 2007. Tổng nợ phải thu của 20 TCT đến 31/12/2008 là 26.586 tỷ đồng, tỷ lệ nợ phải thu trên tổng tài sản là 19,34%, trên vốn chủ sở hữu là 55,48%.
Đây thực chất là những khoản lỗ tiềm ẩn trong tương lai.
Đặc biệt, theo Kiểm toán Nhà nước, nhiều doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng đã hạch toán doanh thu từ các năm trước nhưng chưa kết chuyển chi phí tương ứng (lãi giả, lỗ thật), lưu trữ hồ sơ chi phí không đầy đủ nên không đủ cơ sở để xác nhận.
Việc quản lý tài sản cố định và đầu tư xây dựng cơ bản của các doanh nghiệp còn một số hạn chế như không mở thẻ chi tiết tài sản cố định, chưa hạch toán tạm nguyên giá tài sản cố định đã hoàn thành và đưa vào sử dụng, hạch toán tài sản cố định vào chi phí, trích khấu hao không đúng quy định...
Tại thời điểm 31/12/2008, hệ số nợ phải trả trên vốn chủ sở hữu bình quân của 20 TCT được kiểm toán là 1,8 lần, một số đơn vị hoạt động kinh doanh chủ yếu dựa trên vốn chiếm dụng, vốn vay nên tình hình tài chính thiếu ổn định.
Nhìn chung, các doanh nghiệp đã kê khai và nộp thuế theo quy định, tuy nhiên, hầu hết các đơn vị được kiểm toán đều xác định, kê khai thiếu thuế và các khoản phải nộp NSNN. Qua kiểm toán, Kiểm toán Nhà nước đã kiến nghị tăng thu ngân sách nhà nước 548 tỷ đồng.
Chưa đưa Vinashin vào kế hoạch kiểm toán
Trả lời câu hỏi của phóng viên về việc tại sao Tập đoàn Công nghiệp tàu thủy (Vinashin) không có trong danh sách Tập đoàn, TCT được kiểm toán năm nay trong khi tập đoàn này đang đứng trước nguy cơ phá sản do đã có những sai phạm về huy động, quản lý và sử dụng vốn nhà nước, Phó tổng Kiểm toán Nhà nước Lê Minh Khái cho biết, Thanh tra Chính phủ đang vào cuộc thanh tra Vinashin, vì vậy để tránh chồng chéo, sẽ không đưa Tập đoàn này vào kế hoạch kiểm toán ngay năm nay.
Ngoài ra, do năng lực còn hạn chế, cả về nguồn nhân lực và tài chính nên hiện nay Kiểm toán nhà nước chỉ kiểm toán mỗi tập đoàn, TCT nhà nước 5 năm một lần.
Từ chối bình luận về khoản nợ 80.000 tỷ đồng của Vinashin với lý do chưa có báo cáo tài chính của Vinashin, song ông Khái khẳng định nếu được giao nhiệm vụ, Kiểm toán Nhà nước sẽ sẵn sàng vào cuộc.
T.B