Ngày 10-3-1950 tại ngôi đình Tam Lạc, thuộc xã Xuân Thọ, huyện Triệu Sơn, tỉnh Thanh Hóa, Đại đoàn chủ lực thứ 2 của Quân đội ta mang phiên hiệu 304; phiên hiệu tượng trưng cho ý chí đoàn kết, chiến đấu kiên cường của quân và dân Liên Khu 3 và 4 ( nay là Đoàn B04 - Binh đoàn Hương Giang) chính thức được thành lập.
Trải qua các cuộc kháng chiến chống giặc ngoại xâm, Đoàn B04 từng có mặt trên khắp các chiến trường từ Bắc vào Nam và cả trên chiến trường nước Bạn khi làm nhiệm vụ quốc tế.
Thành tích chiến đấu của Đoàn B04 gắn liền với những chiến công rực rỡ mà tiêu biểu là những trận đánh lịch sử: Giang Mỗ (1950); Hồng Cúm (1954); Plâyme (1965); Làng Vây, Khe Sanh (1968); giải phóng Quảng Trị (1972); Thượng Đức (1974) và đỉnh cao là trong chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, cùng với Lữ đoàn xe tăng 203 trong đội hình thọc sâu của Binh đoàn Hương Giang, bắt sống toàn bộ nội các chính quyền Sài Gòn đầu hàng vô điều kiện. Đoàn B04 đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị của một đơn vị chủ lực cơ động của Bộ, xây đắp nên truyền thống Đoàn kết - kiên cường - cơ động - đánh thắng, xứng đáng là một trong những đơn vị thiện chiến của Quân đội nhân dân Việt Nam như lời khen của cố thủ tướng Phạm Văn Đồng khi về thăm đơn vị.
Ngày nay, trước yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc thời kỳ mới, đặc biệt là nhiệm vụ xây dựng quân đội “Cách mạng, chính quy, tinh nhuệ từng bước hiện đại”. Đảng ủy Đoàn luôn quán triệt quan điểm lấy xây dựng đoàn vững mạnh về chính trị làm cơ sở để xây dựng về mọi mặt, hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ trên giao.
Để lãnh đạo thực hiện tốt quan điểm tư tưởng xây dựng đoàn vững mạnh về chính trị, cấp ủy, chỉ huy các cấp đã luôn quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo các đơn vị trong toàn đoàn quán triệt sâu sắc đường lối, nhiệm vụ chính trị, nhiệm vụ quân sự của Đảng. Sự kiên định, vững vàng về quan điểm, tư tưởng; nhận thức đầy đủ tình hình, nhiệm vụ cách mạng, nhiệm vụ quân đội, ý thức cảnh giác cách mạng, trách nhiệm chính trị đối với nhiệm vụ, chức trách, ý thức tổ chức kỷ luật; sự tự giác, tích cực, sáng tạo trong học tập, rèn luyện, công tác của mỗi cán bộ, chiến sĩ. Chất lượng hoạt động của các tổ chức, đặc biệt là tổ chức Đảng, đội ngũ cấp ủy viên, cán bộ chủ trì luôn đoàn kết thống nhất, dân chủ, nghiêm minh, hiệu quả lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện các nhiệm vụ được giao.
Thực hiện những nội dung trên Đảng ủy, chỉ huy các cấp luôn quan tâm chăm lo, giáo dục, rèn luyện cán bộ, chiến sĩ một cách toàn diện. Đặc biệt coi trọng bồi dưỡng chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối quan điểm của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, điều lệnh kỷ luật của Quân đội. Kết hợp chặt chẽ giữa giáo dục nhiệm vụ với giáo dục truyền thống đơn vị, giáo dục về bản chất, âm mưu thủ đoạn của kẻ thù, trên cơ sở đó nâng cao bản lĩnh chính trị vững vàng cho cán bộ, chiến sĩ.
Đảng ủy, chỉ huy Đoàn chú trọng trước hết là việc tăng cường đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động công tác đảng, công tác chính trị. Thường xuyên đổi mới nội dung, hình thức, phương pháp công tác đảng, công tác chính trị, nâng cao hiệu lực, hiệu quả, chấp hành nghiêm nền nếp chế độ nguyên tắc công tác, kịp thời phát hiện và khắc phục những tồn tại, bất cập, góp phần trực tiếp xây dựng bản lĩnh chính trị vững vàng cho cán bộ, chiến sĩ đáp ứng yêu cầu xây dựng và chiến đấu của đơn vị. Sự vững mạnh về tổ chức và vai trò của đội ngũ cán bộ, đảng viên được các cấp xác định là nhiệm vụ trọng tâm, có ý nghĩa quyết định trực tiếp tới chất lượng, hiệu quả xây dựng đơn vị vững mạnh về chính trị.
Trong khi tiến hành toàn diện, đồng bộ các nội dung, giải pháp xây dựng đơn vị vững mạnh về chính trị, Đảng ủy, chỉ huy Đoàn đã quan tâm, chú trọng hàng đầu tới công tác xây dựng tổ chức đảng và đội ngũ cán bộ, đảng viên, củng cố tổ chức đảng, tổ chức lực lượng phù hợp với đặc điểm, tình hình đơn vị, kết hợp chặt chẽ giữa xây dựng tổ chức đảng trong sạch vững mạnh với xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện; xây dựng cấp ủy gắn với xây dựng đội ngũ cán bộ chủ trì bảo đảm cho Đoàn luôn đủ khả năng hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ trong mọi tình huống. Thực hiện Nghị quyết 147 về “Nâng cao năng lực sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên”. Đảng ủy Đoàn chú trọng kiện toàn cấp ủy, tổ chức bồi dưỡng cấp ủy viên các cấp. Từng cấp ủy, chi bộ đã thực hiện tốt chức năng lãnh đạo toàn diện, vai trò tổ chức thực hiện của người chỉ huy được phát huy, chất lượng các tổ chức, trước hết là tổ chức đảng và đội ngũ đảng viên trong đơn vị ngày càng được nâng cao.
Bình xét chất lượng tổ chức đảng và đảng viên năm 2009 có 10,5% đảng viên hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ; 74,9% đảng viên đủ tư cách hoàn thành tốt nhiệm vụ, 14% đảng viên đủ tư cách hoàn thành nhiệm vụ; 67,6% chi bộ đạt trong sạch vững mạnh, không có chi bộ, tổ chức đảng yếu kém; có trên 90,5% cán bộ hoàn thành tốt nhiệm vụ. Kết quả đó đã góp phần xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, nhiều năm liền Đoàn luôn là lá cờ đầu trong phong trào thi đua quyết thắng của Binh đoàn.
Từ thực tiễn xây dựng đơn vị vững mạnh về chính trị, đáp ứng yêu cầu trong thời kỳ mới, trước hết cần quán triệt, nhận thức đầy đủ mục tiêu tổng quát của chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong thời kỳ mới. Tiếp tục đổi mới nội dung, hình thức, phương pháp giáo dục chính trị tư tưởng trong đơn vị cho phù hợp với sự phát triển của đất nước, nhiệm vụ của quân đội, đơn vị. Xây dựng tổ chức Đảng trong sạch vững mạnh làm nòng cốt xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện. Tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên thật sự có phẩm chất chính trị, đạo đức cách mạng, có trình độ năng lực đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ của đơn vị trong thời kỳ mới.
Đại tá Phạm Văn Chiến - Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Đoàn B04.