Song, còn một lễ hội của đồng bào dân tộc Mông cũng rất cuốn hút mà ít người biết tới. Đó là lễ hội chọi bò. Lễ hội này của đồng bào được tổ chức vào dịp Tết cổ truyền của người Mông ở hai bên biên giới Việt - Lào (khoảng đầu tháng 12 dương lịch) cũng rất trang trọng, hấp dẫn, nhưng số người biết đến không nhiều. Có lẽ do công tác truyền thông, quảng bá chưa tốt và yếu tố quan trọng nữa là lễ hội diễn ra ở vùng núi cao, hẻo lánh.
Để chuẩn bị cho ngày hội này, các già làng, trưởng bản vào đầu năm thường cử những người có kinh nghiệm đi các nơi chọn bò về nuôi. Gia đình nào khá giả có thể nuôi vài ba con để loại dần, chỉ chọn một con tham gia lễ hội. Những con bò này được chăm sóc về các mặt rất chu đáo, không kém gì việc chọn và chăm sóc trâu ở Đồ Sơn.
Hội thi cũng trải qua hai vòng. Những con thắng ở vòng loại được chọn vào vòng chung kết.
Bãi chọi thường là khoảng cỏ rộng hoặc những thửa ruộng bằng phẳng liền nhau vừa thu hoạch lúa.
Ở vòng chung kết cũng bốc thăm chia bảng, từng cặp thi đấu loại trực tiếp. Bốn con bò chiến thắng cuối cùng sẽ vào bán kết và chung kết để chọn danh hiệu nhất, nhì, ba, tư.
Phần cho con bò vô địch rất lớn, tuy nhiên còn tùy thuộc vào tài trợ của các cơ quan, doanh nghiệp, cá nhân, kể cả ở nước ngoài. Tôi được chứng kiến một lễ hội chọi bò, con vô địch được thưởng 5.000USD (doanh nghiệp nước ngoài tài trợ).
Hội chọi bò của đồng bào dân tộc Mông là một nét văn hóa đẹp, cần được các cấp ủy Đảng, chính quyền, các ngành ở địa phương, đặc biệt là ngành văn hóa, thể thao và du lịch quan tâm, duy trì và phát huy. Nếu được đầu tư đúng mức, quảng bá rộng rãi, lễ hội chọi bò cũng có sức hấp dẫn không kém gì lễ hội chọi trâu.
Thành Khang