Sau ngày giải phóng miền Nam, năm 1977 tỉnh Thừa Thiên - Huế (bấy giờ là tỉnh Bình Trị Thiên) tập trung hết nguồn nhân lực, vật lực thi công cầu Thuận An vượt phá Tam Giang. Hiện giờ, có thêm chiếc cầu Thuận An mới rộng thênh thang, thi công bằng công nghệ đúc hẫng tiên tiến. Chiếc cầu cũ chỉ dành riêng cho người đi bộ, như một minh chứng cho một thời vượt gian khó. Sau đó tiếp tục có các cầu Trường Hà, Tư Hiền được xây xong và nay là cầu Ca Cút chuẩn bị thông xe vào dịp 26/3, ngày kỷ niệm 35 năm Thừa Thiên - Huế giải phóng (26/3/1975 - 26/3/2010). Nhẩm tính, chỉ tính riêng cầu Ca Cút gồm 2 hạng mục chính là cầu Ca Cút dài 607m và đường 2 đầu cầu dài 7.837m có tổng vốn đầu tư gần 312 tỷ đồng. Tổng toàn bộ các cầu bắc qua phá Tam Giang - Cầu Hai hiện nay ở Thừa Thiên - Huế cũng lên đến 1.500 tỉ đồng, đều từ nguồn hỗ trợ đầu tư của Chính phủ. Vậy là sẽ không còn ám ảnh cảnh sông nước dữ dằn của phá Tam Giang những ngày mưa bão, hoặc là tiếng gọi đò vào những đêm đông nghe đến não ruột như trong truyện ngắn "Ơi đò Ca Cút" của nhà văn Trần Thanh Hà.
Chủ tịch UBND tỉnh Thừa Thiên - Huế Nguyễn Ngọc Thiện trao đổi: Nghị quyết 06 - NQ/TU của Tỉnh ủy Thừa Thiên - Huế về phát triển kinh tế biển và đầm phá đến năm 2010, tầm nhìn đến 2020 đã xây dựng bảy chương trình dự án trọng điểm: Phát triển khu kinh tế Chân Mây - Lăng Cô; phát triển du lịch ven biển và đầm phá; đánh bắt, nuôi trồng, chế biến thủy sản và dịch vụ hậu cần nghề cá; bảo tồn gen, bảo vệ môi trường biển và đầm phá; tái định cư và xóa đói, giảm nghèo dân thủy diện, ven biển và những vùng có nguy cơ bị ảnh hưởng của thiên tai; sắp xếp nò sáo và chuyển nghề trên đầm phá Tam Giang - Cầu Hai; phát triển nông nghiệp toàn diện, trọng tâm là thủy lợi, đê điều. Mới đây, Thủ tướng Chính phủ cũng vừa ký Quyết định số 1955/QĐ-TTg phê duyệt Đề án "Phát triển kinh tế - xã hội vùng đầm phá Tam Giang - Cầu Hai, tỉnh Thừa Thiên Huế đến năm 2020". Quyết định nêu rõ mục tiêu Đề án, phấn đấu đến năm 2020, đầm phá Tam Giang - Cầu Hai trở thành vùng có điều kiện phát triển kinh tế khá của tỉnh Thừa Thiên - Huế nói riêng và trở thành khu vực có kinh tế ven biển phát triển mạnh của cả nước nói chung. Đến cuối năm 2020, thu nhập bình quân đầu người ở khu vực này bằng 90% mức bình quân chung của tỉnh Thừa Thiên - Huế.
Trước mắt, từ nay đến 2015 tỉnh Thừa Thiên - Huế tập trung đầu tư, xây dựng kết cấu hạ tầng đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng, an ninh và công tác phòng, tránh thiên tai. Về giao thông, ngoài hệ thống các cầu qua phá Tam Gaing - Cầu Hai, tỉnh ưu tiên xây mới, nâng cấp hình thành 2 tuyến giao thông trục dọc trong vùng gồm: tuyến Quốc lộ 49B ven biển, tuyến đường Tây phá Tam Giang - Cầu Hai; hoàn thành xây dựng hệ thống giao thông rẽ nhánh đến các xã ven phá; xây mới các bến thuyền, cảng du lịch nội đầm phá, ven biển. Về thủy lợi, tỉnh hoàn thành hệ thống hồ Thủy Yên - Thủy Cam, hệ thống thủy lợi vùng Ninh - Hòa - Đại; hệ thống cấp nước sản xuất Quảng Công - Quảng Ngạn; nâng cấp các hồ, đập, trạm bơm cho vùng cát; kiên cố hóa hệ thống đê biển; nâng cấp hệ thống đê Đông - Tây phá; nâng cấp hệ thống đê sông Đại Giang - Thiệu Hóa, đê bao đồng, đê nội đồng... Tỉnh tập trung nâng công suất nhà máy nước Huế, Tứ Hạ, Hòa Bình Chương; xây mới nhà máy nước hồ Truồi; hoàn thành hệ thống cấp nước sinh hoạt vùng ven biển, đầm phá...
Trong tương lai, tỉnh Thừa Thiên - Huế khai thác tốt tiềm năng, thế mạnh của vùng biển, đầm phá để phát triển du lịch tham quan và nghỉ dưỡng. Cảng nước sâu Chân Mây đã đón được tàu chuyên dụng sức chở hơn 30.000 tấn và tàu khách du lịch hơn 2.000 khách. Đến nay, đã có 33 dự án đầu tư lớn trong và ngoài nước được cấp giấy chứng nhận đầu tư và đang xây dựng với tổng vốn đầu tư hơn 1,9 tỷ USD tại Chân Mây - Lăng Cô. Điển hình là khu du lịch Laguna Huế có tổng số vốn đầu tư 875 triệu USD đã được khởi công từ tháng 8/2009 trên vùng vịnh Lăng Cô thuộc khu kinh tế Chân Mây - Lăng Cô. Đây là khu du lịch có số vốn đầu tư lớn nhất hiện nay ở Thừa Thiên - Huế do Tập đoàn Banyan Tree (Xin-ga-po) làm chủ đầu tư. Khi hoàn tất, Laguna Huế sẽ có 7 khu khách sạn cao cấp với 2.000 phòng đạt tiêu chuẩn 5 sao, 1.000 căn nhà, khu trung tâm hội nghị, mua sắm quốc tế, sân gofl cùng nhiều hạng mục khác để phát triển du lịch, trên tổng diện tích khoảng 280 ha... Bên cạnh Lăng Cô, Thừa Thiên - Huế còn có nhiều bãi biển nguyên sơ khác như Cảnh Dương, Thuận An, Chân Mây... có thể khai thác tốt cho phát triển du lịch, kết nối những bãi biển đẹp của miền Trung. Ở phía Nam, nhiều dãy núi cao lấn sát ra biển với các ghềnh đá xen kẽ các bãi tắm rất thuận lợi để hình thành tổ hợp du lịch biển cao cấp. Các điểm du lịch sinh thái được đưa vào khai thác phục vụ khách trên phá Tam Giang, rú Chá, sinh thái biển đảo Sơn Chà... Các làng nghề truyền thống có lịch sử lâu đời cũng là những nét văn hóa độc đáo thu hút khách du lịch.
Đời sống nhân dân vùng ven biển, ven phá Tam Giang - Cầu Hai ngày một khởi sắc. Việc đảm bảo nguồn nước sinh hoạt của cư dân trong vùng vốn trước đây chỉ dựa vào nguồn nước ngầm được cải thiện đáng kể. Công ty cấp nước Thừa Thiên- Huế đã đầu tư 3,1 tỉ đồng xây dựng 8,5 km đường ống dẫn nước từ Nhà máy nước Hòa Bình Chương về cung cấp nước cho các xã ven biển vùng phía bắc của tỉnh gồm Điền Hương, Điền Môn, Điền Lộc (huyện Quảng Điền); đầu tư 17 tỉ đồng xây dựng hệ thống đường ống cung cấp nước sạch với tổng chiều dài 8,3 km về các xã vùng Ngũ Điền và xã Phong Hải... Công ty đang triển khai xây dựng dự án lấy nước từ Hồ Truồi vượt phá Tam Giang cấp nước sinh hoạt cho 5 xã vùng ven biển của huyện Phú Lộc, công suất 5000 m3/ngày đêm, với tổng nguồn vốn đầu tư gần 45 tỷ đồng. Đây là một dự án cấp nước thi công trong điều kiện đặc biệt khó khăn bởi hệ thống ống nước được chôn ngầm dưới lòng phá Tam Giang - Cầu Hai. Việc định cư cho dân thủy diện trên phá Tam Giang - Cầu Hai cũng đang được tỉnh quan tâm đầu tư, xây dựng. Trong đó, đến cuối năm 2010, tỉnh phấn đấu định cư ổn định cho khoảng 1.000 hộ dân. Cơ bản chấm dứt tình trạng các hộ dân sống lênh đênh trên sông nước. Theo đó, mỗi hộ lên bờ sẽ được bố trí đất ở từ 100m2 đến 200m2. Những nơi còn quỹ đất thì được bố trí thêm đất sản xuất từ 300m2 - 500m2/hộ. Các khu định cư tương đối đồng bộ về cơ sở hạ tầng như đường giao thông, trường học, trạm xã, nước sinh hoạt, âu thuyền neo đậu tàu thuyền để tránh trú bão và bảo đảm "thuận canh, thuận cư" cho người dân lên bờ, nhưng vẫn tiếp tục làm nghề nuôi trồng, đánh bắt thủy sản trên sông nước. Một bộ phận khác, nếu có điều kiện sẽ được đầu tư chuyển đổi nghề nghiệp phù hợp. Mỗi hộ gia đình lên bờ định cư được hỗ trợ 14,5 triệu đồng để làm nhà ở, trong đó vốn xóa nhà tạm do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh hỗ trợ 10 triệu đồng, còn lại là hỗ trợ từ các nguồn vốn khác.
Sau 35 năm giải phóng, từ một vùng có nhiều gian khó, diện mạo vùng ven biển, ven đầm phá trong tỉnh Thừa Thiên - Huế đã có nhiều khởi sắc; người dân ngày càng vững tin vào sự phát triển của quê hương, đất nước và sự nghiệp đổi mới do Đảng khởi xướng và lãnh đạo...
Quốc Việt
