Khu công nghiệp tàu thủy Lai Vu, Vinashin: Không tiền xây cổng?

Báo GTVT - 

Khu cong nghiep tau thuy Lai Vu, Vinashin: Khong tien xay cong?

Đường chính vào khu công nghiệp phong quang nhưng hai bên cỏ mọc hoang vu, dăm ba nhà máy đã xây xong phần thô, dang dở và ngổn ngang khung thép han gỉ.

Khác với đa phần các dự án nhà máy công nghiệp tàu thủy của Vinashin ở Tiền Giang, Đồng Tháp, Hậu Giang, Quảng Ninh… đang án binh bất động, chưa san lấp xong mặt bằng hoặc chưa đi vào hoạt động, Khu công nghiệp tàu thủy Lai Vu (Hải Dương) với 16 dự án thứ cấp được xem là có tốc độ lấp đầy nhanh và hiệu quả hơn hẳn… Tuy nhiên, ngay tại địa điểm đầu tư chiến lược của ngành công nghiệp tàu thủy Việt Nam này, người ta không khó để nhận thấy những khó khăn của Vinashin trong thời điểm hiện tại…

Tiến độ rất chậm...

Nằm bên trái quốc lộ 5 từ Hà Nội xuống Hải Dương, Khu công nghiệp tàu thủy Lai Vu chiếm hữu một vị trí rất đẹp với mặt tiền trải dài hàng trăm mét. Nhưng khác với các khu công nghiệp tấp nập ở lân cận như Phố Nối A, Phố Nối B cách đó hai chục cây số, Lai Vu lặng lẽ với quá nửa mặt tiền vẫn bỏ trống, không cổng chào, barie, không biển hiệu.

Nếu không có Công ty cổ phần Cơ khí chính xác Vinashina, Nhà máy sản xuất container (2 trong số 5 nhà máy ít ỏi đang hoạt động tại đây) án ngữ phía ngoài, bên tay phải đường vào thì Lai Vu trông giống một khu công nghiệp bị bỏ quên không có cả bảo vệ…

Công ty TNHH một thành viên công nghiệp tàu thủy Lai Vu (Vinashin Shinco) được Vinashin giao làm chủ đầu tư xây dựng hạ tầng KCN này với vốn đăng ký xây dựng hạ tầng là 688 tỷ đồng, đến nay ước thực hiện được 399 tỷ đồng thì tạm dừng với nhiều hạng mục chưa hoàn thiện. Nhiều ý kiến cho rằng Vinashin Shinco - công ty 100% vốn của Vinashin đã hết tiền mặt để tiếp tục đầu tư cho công trình.

Theo kế hoạch, hạ tầng đồng bộ KCN Lai Vu sẽ được hoàn thiện vào năm ngoái thu hút 10.000 lao động địa phương. Nhưng đến thời điểm hiện tại, sau hơn 5 năm triển khai từ khi nhận giao đất, Lai Vu vẫn chưa xong hệ thống xử lý nước thải, đường nội bộ trong KCN chưa được trải nhựa... Số công nhân lao động ở thời điểm hiện tại chỉ bằng 1/10 dự kiến.

Ông Mai Đức Chọn, Trưởng Ban Quản lý các Khu công nghiệp tỉnh Hải Dương cho biết, kể từ khi giao 212,8 ha đất cho Tổng công ty Công nghiệp tàu thủy nay là Tập đoàn Công nghiệp tàu thủy mà trực tiếp là Vinashin Shinco tiến độ đầu tư xây dựng hạ tầng KCN và tình hình triển khai các dự án thứ cấp trong khu rất chậm so với kế hoạch cam kết.

Nguyên nhân chủ yếu theo Ban Quản lý là do thủ tục để triển khai đầu tư chậm và kéo dài, đây cũng là khu vực “vướng” bồi thường giải phóng mặt bằng. (Đến nay vẫn còn 300 hộ dân chưa nhận đền bù). Quy hoạch chi tiết khu công nghiệp không được Vinashin hoàn thiện kịp thời, Tập đoàn công nghiệp tàu thủy (Vinashin) cũng chưa kiên quyết đôn đốc các chủ đầu tư thứ cấp lập hồ sơ dự án để được cấp giấy chứng nhận đầu tư trong Khu công nghiệp.

Dù Ban quản lý đã nhiều lần nhắc nhở nhưng các chủ đầu tư dự án trong Lai Vu vẫn không nộp đủ hồ sơ để lấy giấy chứng nhận. Có tới 6 dự án tự động triển khai mà chủ đầu tư chưa thực hiện các thủ tục đầu tư và thủ tục liên quan tới nhà máy.

Theo báo cáo của Ban Quản lý các KCN gửi Thanh tra tỉnh, hiện nay có 4/16 dự án thứ phát tại Lai Vu chưa hề được triển khai khiến gần 30% diện tích xây nhà máy bỏ không. Còn lại 6 dự án đang triển khai dở dang thì đang tạm dừng thi công. Theo tìm hiểu của chúng tôi, 6 dự án được cấp giấy chứng nhận đầu tư đầu tiên đang hoạt động tại Lai Vu như Nhà máy container, Nhà máy chế biến gỗ Shinec, Nhà máy Cơ khí chính xác… cũng đang gặp vô số khó khăn, hoạt động cầm chừng, liên tục giãn lao động.

Sản xuất... ô tô trong khu công nghiệp tàu thủy

Quá sốt ruột về tiến độ rùa trong Khu công nghiệp tàu thủy, tỉnh Hải Dương đã phải tính đến việc lấy lại đất của các dự án chưa triển khai để bố trí cho các dự án khác, thậm chí là cho các dự án ngoài ngành. Nếu Vinashin không có động thái tích cực hơn trong việc triển khai dự án, tỉnh có thể mời gọi nhà đầu tư lắp ráp ô tô tham gia vào Khu công nghiệp này, ông Chọn cho biết.

Tháng 7/2008, Phó Chủ tịch thường trực UBND tỉnh Hải Dương Lê Hồng Văn đã giao chủ đầu tư là Vinashin Shinco rà soát lại nhu cầu sử dụng đất của các dự án và tiến độ, khả năng thực hiện của các dự án trong khu công nghiệp để sớm có điều chỉnh. Tuy nhiên, hơn 1 năm qua, mọi việc vẫn “dậm chân tại chỗ”.

Trao đổi với chúng tôi, chiều 12/8, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Vinashin Shinco Ngô Tùng Lâm cho biết, Khu công nghiệp tàu thủy Lai Vu hoàn toàn có thể mở cửa cho các nhà đầu tư bên ngoài.

Chúng tôi vừa được Vinashin ủy quyền làm quy hoạch chi tiết các dự án thứ phát để từ đó có cơ sở hoàn thiện nốt thủ tục xin cấp giấy đầu tư, và mời gọi thêm nhà đầu tư thay thế. Theo thông tin mới nhất chúng tôi nhận được, tuần này, Ban Quản lý các khu công nghiệp Hải Dương đã có kế hoạch kiểm tra tiến độ, các dự án của các chủ đầu tư nằm trong Lai Vu.

PV: Lai Vu đang rất khó khăn, nhiều dự án không thể triển khai như dự kiến, thậm chí ngay cả tiền để xây nốt cổng khu công nghiệp cũng không có?

Ông Ngô Tùng Lâm: Do ảnh hưởng chung của suy thoái kinh tế, Vinashin Shinco đang gặp khó khăn về luồng tiền. Số tiền đang có (ít hơn trước rất nhiều) phải được dùng cho những phần việc quan trọng nhất. Thay vì bỏ ra 5 - 6 trăm triệu đồng để hoàn thiện nốt cổng khu công nghiệp, chúng tôi đang dồn tiền cho những việc thiết yếu. Dù đang rất khó khăn, Công ty vẫn đang phải trả tiền hợp đồng làm quan trắc, khảo sát môi trường, đảm bảo an ninh, phòng cháy chữa cháy… trong khu công nghiệp.

PV: Việc cho thuê đất, thu phí cơ sở hạ tầng từ các doanh nghiệp thuê hạ tầng Khu công nghiệp không được như dự kiến?

Ông Ngô Tùng Lâm: Tất nhiên trong bối cảnh hiện nay, các chỉ tiêu sản xuất kinh doanh chưa đạt được như kế hoạch, thậm chí chúng tôi còn đang cho các công ty trong khu công nghiệp nợ tiền phí thuê cơ sở hạ tầng.

PV: Cho tới thời điểm này ông đánh giá hiệu quả dự án như thế nào?

Trả lời: Nhìn tổng thể, hiệu quả dự án khu công nghiệp chưa được như ta tính. Nhưng theo tôi, các dự án thứ cấp trong khu công nghiệp đều là những dự án đầu tư đúng hướng. Chúng tôi thuê đất 50 năm dự kiến 12 năm hoàn vốn, nhưng với bối cảnh hiện tại, có lẽ phải 15 tới 17 năm mới hoàn vốn được.

PV: Cảm ơn ông.