Kháng sinh mới chữa viêm phổi cộng đồng

Đại Đoàn Kết - 11/08/2009 09:47

Viêm phổi cộng đồng (VPCĐ) là bệnh nhiễm khuẩn phổi thường xảy ra ngoài bệnh viện do các vi khuẩn Steptococcus pneumoniae, Haemophilus Influenzea gây ra. Đây là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trong các bệnh nhiễm trùng và thứ tư sau các bệnh lý tim mạch, tiêu hóa và ung thư. Tại Việt Nam, VPCĐ chiếm 12% các bệnh về phổi.

Vi khuẩn gây bệnh VPCĐ đang có nhiều biến động nguy hiểm

TS Ngô Quý Châu- Phó Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai- Chủ tịch Hội Hô hấp Hà Nội cho biết, triệu chứng chính của VPCĐ là ho, sốt cao, khó thở, đau ngực. Tuy nhiên những năm gần đây những triệu chứng này đã có thay đổi khó lường. Nhiều khi các triệu chứng trên không xuất hiện đầy đủ và hoàn toàn đặc hiệu, mà có thể gặp ở những bệnh khác như viêm phế quản cấp và mạn, viêm xoang cấp, viêm phế quản mãn và các bệnh không nhiễm khuẩn khác... Điều đáng lo ngại là có rất nhiều người bệnh khi vào viện điều trị đã có những biến chứng nguy hiểm như bạch cầu cao, áp xe phổi, tràn dịch màng phổi, viêm màng não mủ, tổn thương chức năng thận, men gan tăng gấp 2 lần trị số bình thường...

Nguyên nhân của tình trạng này là do các yếu tố nguy cơ mới xuất hiện, sự thay đổi về vi khuẩn gây bệnh, đặc biệt là việc sử dụng kháng sinh rộng nên các đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của VPCĐ cũng bị thay đổi theo. Chỉ trong 28 tháng, Khoa Hô hấp-BV Bạch Mai đã tiếp nhận và điều trị cho 257 bệnh nhân tuổi từ 16- trên 70 bị VPCĐ. Trước khi vào viện, những bệnh nhân này có ít nhất 2 trong số 4 triệu chứng lâm sàng của bệnh VPCĐ. Đó là sốt: có thể sốt nhẹ hoặc sốt cao, sốt thành cơn hoặc sốt cả ngày. Ho: mới xuất hiện hay tăng, ho khan hay khạc đờm với sự thay đổi tính chất màu sắc của đờm: đờm màu gỉ sắt, đục, xanh, vàng. Các triệu chứng khác như đau ngực, khó thở, mệt mỏi, chán ăn. Khám phổi thấy có hội chứng đông đặc, ran ẩm, ran nổ... Kết quả xét nghiệm tế bào và sinh hóa máu ở 257 bệnh nhân cho thấy, 166 người có lượng bạch cầu cao, 20 trường hợp bị tổn thương chức năng thận, 92 bệnh nhân men gan tăng.

Qua thăm khám và hỏi tiền sử các bệnh nhân, bác sĩ phát hiện có 156 người đã sử dụng kháng sinh trước khi vào viện, trong đó 80 bệnh nhân được điều trị ở tuyến y tế cơ sở, 15 người điều trị theo đơn của bác sĩ tư, 61 trường hợp tự mua thuốc kháng sinh về điều trị. Đa số bệnh nhân bị viêm phổi độ II và III, 39 bệnh nhân bị viêm phổi rất nặng, độ IV và V. Bệnh nhân ở lứa tuổi dưới 50 hầu hết bị viêm phổi độ II-III. 134 người tuổi từ 50 trở lên bị viêm phổi nặng, độ IV-V.

Điều khiến các nhà chuyên môn lo ngại hơn cả là hiện nay các biểu hiện lâm sàng của VPCĐ không đặc hiệu, nên đã có trên 50% bệnh nhân không tìm được nguyên nhân gây bệnh.

Chọn và sử dụng kháng sinh phù hợp là yếu tố quyết định

Phát biểu tại Hội thảo “Moxifloxacin- kháng sinh nhóm Fluoroquinolones trong điều trị viêm phổi cộng đồng” do Hội Hô hấp Hà Nội phối hợp với Công ty Bayer Schering Pharma tổ chức mới đây, Giáo sư Y khoa Ronald Grrosman- Trường Đại học Toronto- Canada cho biết, hiện nay do tình trạng kháng kháng sinh của các vi khuẩn gây bệnh đang trở thành một vấn đề cực khó đối với các nhà chuyên môn, bởi nó ảnh hưởng lớn đến chất lượng điều trị, nhất là việc lựa chọn kháng sinh phù hợp là tối cần thiết quan trọng. Từ các nghiên cứu lâm sàng, các nhà khoa học của Tập đoàn Dược phẩm Bayer Schering Pharma đã nghiên cứu và sản xuất ra kháng sinh Moxifloxacin Hydrochloride (tên biệt dược AVELOX) có hiệu quả cao trong điều trị bệnh VPCĐ. Đây là thuốc kháng sinh có phổ kháng khuẩn rộng nhạy cảm với các vi khuẩn Gram dương, Gram âm, vi khuẩn kỵ khí, vi khâủn gây viêm xoang cấp, đợt cấp của viêm phế quản mạn tính và VPCĐ. Tại Hội thảo, ThS-dược sĩ Trần Thị Thu Hằng- Chủ nhiệm Bộ môn Dược lý- Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch- TP Hồ Chí Minh trình bày những kết quả nghiên cứu về ứng dụng các thông số Dược động học và Dược lực học để dự đoán hiệu lực diệt khuẩn cũng như cách sử dụng thông số này trong việc định chế độ liều kháng sinh Moxifloxacin trong điều trị VPCĐ. Dược sĩ Hằng cho biết thêm, so với các loại kháng sinh như Levofloxacin, gatifloxacin, Ciprofloxacin thì Moxifloxacin chuyển hóa qua gan, và đào thải qua đường phân và nước tiểu. Đặc biệt không cần phải chỉnh liều ở bệnh nhân suy thận ở bất cứ mức độ nào.

Kim Ngân

Tin mới