Hang Luồn – Ao Dong nằm gọn trong một thung lũng nhỏ được bao bọc xung quanh là những dãy núi xanh ngút ngàn. Với diện tích được quy hoạch vào khoảng 720.300m2, đây được xem là một trong những thắng cảnh có tiềm năng du lịch rất lớn của tỉnh Hà Nam khi được đưa vào sử dụng. Tuy nhiên, toàn bộ khu thắng cảnh trên đã, đang bị tàn phá nghiêm trọng. Cả khu vực được coi là có phong cảnh “sơn thủy hữu tình” bậc nhất ở tỉnh Hà Nam đã biến thành một công trường khai thác đá khổng lồ. Hai quả núi đứng đối nhau đã biến mất 1 quả, quả còn lại bị bạt mất một nửa. Con đường mòn hoang sơ dẫn vào hang đã được thay thế bằng một con đường to, rộng. Phía trước Hang Luồn đã được đặt những chiếc máy nghiền, sàng đá ngày đêm hoạt động. Theo một số người dân nơi đây cho hay, do tình trạng phá đá từ trên cao xuống đã lấp mất một phần cửa vào Hang Luồn, và suốt chiều dài của hang đã bị đất đá bồi lắng dần, Ao Dong thì nước không còn trong xanh như xưa mà đã nhàn nhạt màu bụi đá.... Hang Luồn bị ô nhiễm nghiêm trọng vì bụi đá khai thác trái phép rơi xuống. (Ảnh: H.N)
Bà Hoàng Thị Mây, Chủ tịch UBND xã Liên Sơn bức xúc: “Việc cấp phép và cho khai thác đá do ở trên cấp vì thế rất khó để chúng tôi có thể quản lý được. Hiện nay, có 2 đơn vị đang khai thác là Công ty Hoàng Nguyên và Công ty TNHH lắp máy Vipico, trong đó có Công ty Hoàng Nguyên khai thác ngay tại cửa Hang Luồn và tàn phá thắng cảnh trên nhiều nhất. Nhiều lần chúng tôi đã lập biên bản về việc công ty Hoàng Nguyên khai thác vượt mốc quy hoạch nhưng lực bất tòng tâm vì xử phạt hành chính xong họ lại tiếp tục vi phạm, vì doanh thu từ việc khai thác đá lớn gấp hàng trăm lần so với số tiền phải nộp phạt”. Đáng báo động, thắng cảnh trên bị tàn phá không chỉ ở mặt trước mà còn cả mặt sau của quần thể, nơi Nhà máy xi măng Bút Sơn đang khai thác thuộc sự quản lý của UBND xã Thanh Sơn.
Ông Trần Mạnh Tiến, Phó Giám đốc sở VH, TT&DL Hà Nam cho biết, trước đây đã có nhiều cá nhân và doanh nghiệp vào khu vực trên khai thác đá xây dựng nhưng ngành văn hóa đã phối hợp với huyện Kim Bảng ngăn chặn kịp thời, vẫn giữ được tổng thể vẻ đẹp của quần thể thắng cảnh Hang Luồn - Ao Dong và việc tàn phá trên chỉ diễn ra khoảng hơn 1 năm nay.
H.Ninh