Giới cầm quyền Iran đã cáo buộc phương Tây – đặc biệt là Anh và Mỹ - châm ngòi cho cuộc nổi loạn tại nhà nước Cộng hòa Hồi giáo này sau cuộc bầu cử Tổng thống hôm 12/6, trong đó Tổng thống có lập trường cứng rắn Mahmoud Ahmadinejad đã tái đắc cử.
“Chúng tôi mạnh mẽ cảnh báo một vài quốc gia phương Tây không can thiệp vào các vấn đề nội bộ của Iran…quốc gia Iran sẽ đáp trả”, giáo chủ Khamenei nói.
Ứng cử viên thất cử Mirhossein Mousavi cho rằng, có sự gian lận trong cuộc bầu cử hồi tháng trước dẫn tới các cuộc biểu tình đường phố lớn chưa từng có kể từ sau cách mạng Hồi giáo năm 1979.
Giới chức Iran cho biết, hơn 1.000 người đã bị bắt giữ trong suốt các cuộc biểu tình, mặc dù hầu hết số đó đã được trả tự do. Tuy nhiên, các nhà hoạt động nhân quyền cho rằng, 2.000 người bao gồm lãnh đạo phe đối lập, học giả, phóng viên và sinh viên vẫn đang bị bắt giữ.
Tuy nhiên, Anh hôm 06/7 cho biết, Iran đã phóng thích 1 trong số hai nhân viên sứ quán nước này còn lại bị giam giữ sau cuộc bầu cử. Tehran cáo buộc các nhân viên người Iran này đang khích động các cuộc biểu tình đường phố. Cáo buộc mà London đã phủ nhận.
“Quan tâm hàng đầu của chúng tôi vẫn là các nhân viên đại sứ phải được trả tự do càng sớm càng tốt. Chúng tôi vẫn đang tăng cường thảo luận với giới cầm quyền Iran và các đối tác quốc tế giải quyết vấn đề này”, phát ngôn viên Văn phòng đối ngoại Anh cho biết.
Các quốc gia EU cũng đã triệu tập các đại sứ Iran hôm 03/7 nhằm phản đối việc bắt giữ nhân viên đại sứ quán Anh tại Tehran, đồng thời cảnh báo sẽ có những bước nghiêm khắc hơn nếu họ không được trả tự do.
Sakozy: Iran xứng đáng có những người lãnh đạo tốt hơn
Giáo chủ Khamenei khẳng định, cuộc bầu cử là vấn đề nội bộ của Iran.
“Cuộc bầu cử là một bước tiến quan trọng…kẻ thù muốn gây ra sự xung đột giữa những người Iran. Điều Iran phải làm với kẻ thù là gì”, ông nói.
Tổng thống Pháp Sarkozy – đã lên tiếng ngay sau bài phát biểu của giáo chủ Iran – nói, người Iran xứng đáng có lãnh đạo tốt hơn, đồng thời tuyên bố ủng hộ Anh trong trong mâu thuẫn của quốc gia này với Tehran.
“Thực sự, người dân Iran xứng đáng có những nhà lãnh đạo tốt hơn ngày hôm nay”, ông nói trong một cuộc họp báo với Thủ tướng Anh Gordon Brown, khi tuyên bố Pháp hoàn toàn ủng hộ Anh trong bất đồng xung quanh vụ bắt bớ nhân viên đại sứ.
“Chúng ta hoàn toàn đoàn kết với những người bạn Anh trước giới lãnh đạo Iran. Chúng tôi cảm thấy bất bình trước các vụ công kích vào chính phủ Anh mà không hề có sự công bằng”, ông chủ điện Elysee khẳng định.
Những chỉ trích của phương Tây về căng thẳng tại Tehran hậu bầu cử và sự phản đối của giáo chủ tối cao Iran trước sự can thiệp của phương Tây dường như đã làm lu mờ triển vọng đối thoại xung quanh chương trình hạt nhân của Iran, chương trình mà phương Tây lo ngại có thể được dùng để chế tạo vũ khí hạt nhân.
Tehran khẳng định, chương trình hạt nhân của nước này đơn giản cho mục đích phát điện dân sự, tuy nhiên Iran đã phải đối mặt với 3 lệnh trừng phạt cỉa LHQ vì từ chối ngừng làm giàu uranium.
Israel không bác bỏ khả năng tấn công quân sự vào Iran nhằm ngăn chặn quốc gia Hồi giáo sở hữu vũ khí hạt nhân này và Phó Tổng thống Mỹ Joe Biden hôm 05/7 đã khẳng định, Israel có quyền quyết định điều gì là tốt nhất trong việc giải quyết vấn đề với Tehran.
