Những người biểu tình đang tưới máu của họ tại dinh thự riêng của Thủ tướng Abhisit.
Sau khi ông Veera Muskiapong, một trong những người lãnh đạo phe áo đỏ, đọc tối hậu thư hôm 14/3, yêu cầu chính phủ giải tán Quốc hội trong vòng 24 giờ và sau khi Thủ tướng Abhisit Vejjajiva kiên quyết bác bỏ tối hậu thư ngày hôm sau, phong trào chống chính phủ hy vọng “máu thật” của họ sẽ giúp lật đổ chính quyền mà họ cho là được dựng lên một cách bất hợp pháp.
Cuộc biểu tình của phe áo đỏ: Trò chơi “ai nháy mắt trước"
Thứ Hai (15/3), ngày thứ hai của “cuộc biểu tình một triệu người” của phe áo đỏ, thủ đô Bangkok chứng kiến khoảng 50.000 người trong trang phục đỏ rực tập hợp bên ngoài trung tâm chỉ huy của Thủ tướng Abhisit nằm trong một khu căn cứ quân sự được bảo vệ nghiêm ngặt.
Sự biểu dương lực lượng của phe áo đỏ trong một cuộc biểu tình tương đối hòa bình đã không gây được áp lực để chính phủ Thái Lan phải lùi bước. Thủ tướng Abhisit với sự ủng hộ của các đối tác trong liên minh cầm quyền đã bác bỏ yêu cầu giải tán Quốc hội của người biểu tình.
Phe áo đỏ bao gồm những người nông thôn chủ yếu đến từ khu vực phía bắc và đông bắc Thái Lan, một thành trì của cựu Thủ tướng Thaksin Shinawatra, và các nhà hoạt động dân chủ chống lại cuộc đảo chính quân sự năm 2006 lật đổ ông Thaksin. Họ đã tập hợp lại dưới sự lãnh đạo của Mặt trận Dân chủ thống nhất chống độc tài (UDD).
“Cuộc biểu tình một triệu người” ở thủ đô Bangkok lần này được UDD huy động sau khi tòa án ra phán quyết tịch thu phần lớn trong số tài sản trị giá 2,2 tỉ USD của ông Thaksin đã bị chính phủ phong tỏa sau cuộc đảo chính. Tuy nhiên, UDD không thể tập hợp đủ con số 1 triệu người như họ mong đợi.
Chính phủ ước tính chỉ khoảng 50.000 người tham gia biểu tình trong khi con số thực có thể lên tới 120.000 người. Các nhà phân tích tin rằng với việc UDD không tập hợp đủ con số lớn lên tới 1 triệu người biểu tình như mục tiêu đặt ra, phong trào của phe áo đỏ sẽ khó có thể đạt được một kết quả nhanh chóng nào trong các yêu cầu chính trị của họ.
Như một bài báo được đăng tải trên tờ The Nation đã nhận định, đây dường như là một cuộc chơi “ai nháy mắt trước” bởi vì cả hai phe đều ghét bị xem là lực lượng kích động bạo lực hay xung đột.
Nếu phe áo đỏ kiên quyết tìm cách đạt được những mục tiêu mong muốn của họ một cách nhanh chóng bởi vì họ bị hạn chế bởi tình trạng thiếu nguồn tài chính cho một cuộc biểu tình lâu dài thì tình hình có nhiều khả năng sẽ leo thang thành một giai đoạn bạo lực do một số phần tử cứng rắn và hiếu chiến kích động.
Mục tiêu chính của phong trào phe áo đỏ là buộc Quốc hội phải giải tán và tổ chức một cuộc bầu cử sớm để phe thân cựu Thủ tướng Thaksin có cơ hội quay trở lại nắm quyền. Họ tìm cách đạt được mục tiêu này qua việc gây áp lực từ những cuộc biểu tình đường phố và hy vọng sẽ thay đổi cán cân quyền lực trong Quốc hội.
Thách thức chính của những người áo đỏ là giữ cho cuộc biểu tình hiện nay tiếp tục diễn ra khi chính phủ vẫn còn đứng vững. Tuy nhiên, phe áo đỏ đã không tăng cường được sức mạnh của chính mình mà ngược lại có khi lại còn làm lợi cho chính phủ do một loạt những lý do như thiếu số lượng người biểu tình đủ lớn, thiếu chiến lược rõ ràng và sự chần chừ trong việc tăng cường áp lực bởi những người biểu tình sợ mắc phải những sai lầm tương tự như cuộc biểu tình bạo lực hồi năm ngoái khiến họ mất sự ủng hộ của nhiều người ở thủ đô.
Hơn nữa, thời điểm diễn ra cuộc biểu tình chống chính phủ của phe áo đỏ lần này cũng không thuận lợi do nền kinh tế Thái Lan đang ngày một được cải thiện theo sự phục hồi của nền kinh tế toàn cầu. Không giống như năm ngoái, nhiều người ở thủ đô Bangkok đã không tham gia vào các cuộc biểu tình của phe áo đỏ trong đợt này bởi đối với họ không còn lý do cấp bách để mong muốn thay đổi chính quyền.
Thêm một lý do nữa, dù đã tưới máu Tòa nhà chính phủ, trụ sở của Đảng Dân chủ cầm quyền và dinh thự riêng của Thủ tướng nhưng các cuộc biểu tình lần này được cho là sẽ không đạt được đến mức độ áp lực khiến chính phủ phải mất kiểm soát.
Kịch bản chính trị: Tiếp tục bế tắc
Mặc dù đối mặt với nhiều thách thức kể từ khi lên nhậm chức cách đây hơn một năm, Thủ tướng Abhisit tiếp tục nhận được sự ủng hộ của tầng lớp cầm quyền, bao gồm giới quý tộc và thượng lưu.
Quân đội cũng ủng hộ chính phủ liên minh được ràng buộc lỏng lẻo này. Theo Điều luật An ninh Nội địa được áp dụng trước khi các cuộc biểu tình diễn ra, quân đội có quyền huy động các lực lượng của mình để bảo vệ những cơ sở và những nhân vật quan trọng ở thủ đô.
Như vậy chính phủ của Thủ tướng Abhisit đã ở tư thế hoàn toàn khác với thời của hai Thủ tướng Samak và Somchai trước đó. Trước khi bị giải tán, chính phủ của hai ông Samak và Somchai liên tục phải đối mặt với những cuộc biểu tình kéo dài của phong trào áo vàng chống Thaksin.
Ngoài ra, Thủ tướng Abhisit còn được ủng hộ bởi những hãng báo chí, thông tấn lớn. Những hãng này đã cho đăng tải các bài báo, các bài tuyên truyền ủng hộ chính phủ. Rõ ràng, vị thế của chính phủ hiện đang khá vững chắc.
Một sự thay đổi cán cân quyền lực trong Quốc hội - điều mà phe áo đỏ đang mong muốn, chỉ có thể xảy ra khi các đảng phái nhỏ trong liên minh từ bỏ Đảng Dân chủ vì lợi ích riêng của họ. Theo nhận định của ông Guo Jinsheng, một nhà phân tích về an ninh và chính trị ở thủ đô Bangkok, kịch bản này không phải là một khả năng xa vời gì mặc dù tại thời điểm hiện tại, dường như là các đảng phái nhỏ trong liên minh cầm quyền vẫn tiếp tục ủng hộ Đảng Dân chủ.
Khi chính phủ cần phải tiến hành một cuộc bầu cử, chậm nhất là vào cuối năm 2011, các đảng phái chính trị và các nhóm quyền lợi sẽ thận trọng theo dõi diễn biến chính trị trước khi quyết định lựa chọn một bên mà họ muốn đi theo để hoàn thành những mục đích riêng của họ. Đó là lý do tại sao cựu Thủ tướng Thaksin, trong một bài phát biểu qua video mới đây với những người ủng hộ, đã kêu gọi các đảng phái nhỏ trong chính phủ liên minh từ bỏ Đảng Dân chủ nếu không sẽ thất bại trong cuộc bầu cử sắp tới.
Nhiều nhà quan sát chính trị tin rằng những cuộc đàm phán, mặc cả và thỏa thuận giữa các đảng phái chính trị Thái Lan đang diễn ra rất sôi nổi và căng thẳng sau hậu trường.
Tóm lại, tình trạng bế tắc chính trị kéo dài lâu nay sẽ tiếp tục tồn tại trên chính trường Thái Lan trong thời gian sắp tới cho đến khi các nhóm chính trị quyền lực của Thái Lan có thể cùng tồn tại và tuân theo một hệ thống chính trị mà các bên đều có thể chấp nhận được.
Kiệt Linh - (tổng hợp)