Đại biểu Nguyễn Thị Hồng Hà, TP.Hà Nội - Ảnh: Minh Điền - TTO
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Hà Văn Hiền, thay mặt Ủy ban Thường vụ Quốc hội trình bày “Báo cáo giám sát việc thực hiện chính sách pháp luật về quản lý, sử dụng vốn, tài sản nhà nước tại các tập đoàn, tổng công ty nhà nước” đề cập đến tình hình quản lý, sử dụng vốn tại các tập đoàn, tổng công ty nhà nước; Vấn đề quản lý, xử lý nợ tại các tập đoàn, tổng công ty nhà nước; Cơ chế giám sát tại các đơn vị này vẫn còn nhiều bất cập; Một số công ty hoạt động chưa hiệu quả, gây thất thoát vốn, tài sản của Nhà nước…".
Báo cáo nêu rõ có 47 tập đoàn, tổng công ty tham gia đầu tư vào lĩnh vực tài chính, chứng khoán, ngân hàng... với tổng số vốn đầu tư rất lớn, nhưng hiệu suất đầu tư (lợi nhuận tính trên vốn đầu tư) tính chung là rất thấp, thấp hơn so với đầu tư vào ngành kinh doanh chính của các đơn vị này. Báo cáo còn đề cập đến hiệu quả của việc sử dụng quỹ đất tại các tập đoàn, tổng công ty được Nhà nước giao là chưa cao, ông Hà Văn Hiền cho biết:
Sau phần trình bày báo cáo giám sát việc thực hiện chính sách pháp luật về quản lý, sử dụng vốn, tài sản nhà nước tại các tập đoàn, tổng công ty nhà nước của Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Hà Văn Hiền, các đại biểu Quốc hội bắt đầu thảo luận về những nội dung được thể hiện trong bản báo cáo.
Đa số các ý kiến cho rằng vai trò của các tập đoàn, tổng công ty nhà nước đóng góp rất lớn trong sự phát triển kinh tế chung của đất nước.
Tuy nhiên cũng có ý kiến cho rằng tập đoàn, tổng công ty nhà nước chưa phát huy, tận dụng được các lợi thế về nguồn vốn, quỹ đất, vấn đề cạnh tranh trong kinh doanh…
Các đại biểu còn đóng góp ý kiến: Làm sao sử dụng hiệu quả nguồn vốn; Hướng đầu tư của các đơn vị chưa phù hợp, thiếu chuyên môn, làm rối thị trường nhân lực; Cần quy định rõ về hình thức cổ phần hóa, tránh trường hợp “bình mới rượu cũ”; Hiệu quả hoạt động của tập đoàn, tổng công ty nhà nước còn thấp, chưa tương xứng với đầu tư của Nhà nước nên dễ phát sinh rủi ro, đặc biệt khi các đơn vị này tham gia đầu tư lĩnh vực ngoài ngành như chứng khoán, tài chính thì không đạt hiệu quả như mong muốn…
Đại biểu Nguyễn Đình Xuân (đoàn Tây Ninh) cho rằng hoạt động của tập đoàn, tổng công ty nhà nước hiện vượt quá tầm quản lý của Nhà nước và quá khả năng của doanh nghiệp, nhiều đơn vị thua lỗ kéo dài nhưng không có biện pháp khắc phục; không tuyên bố phá sản như Tập đoàn Vinashin… chính vị vậy doanh nghiệp phải có trách nhiệm, nghĩa vụ đi kèm với quyền lợi của mình, bên cạnh đó sự giám sát của địa phương cần được nâng cao và phải có cơ chế rõ ràng, minh bạch.
Đóng góp ý kiến về vấn đề quản lý vốn, tài sản của các tập đoàn, tổng công ty Nhà nước, đại biểu Mai Thị Ánh Tuyết (đoàn An Giang) phát biểu:
Theo đại biểu Trần Du Lịch (đoàn TPHCM), lực lượng doanh nghiệp nhà nước hiện thực sự lớn mạnh, và cũng cần phải thừa nhận thành phần kinh tế nào cũng có thua lỗ. Đề cập đến bản chất của doanh nghiệp nhà nước hiện nay, đại biểu Trần Du Lịch nêu ý kiến:
Trong ngày làm việc hôm nay, Quốc hội còn nghe các đại biểu cho ý kiến về chế tài xử lý tài sản của tập đoàn, tổng công ty nhà nước khi kinh doanh không hiệu quả; Việc đầu tư ra nước ngoài những lĩnh vực ngoài ngành nghề tràn lan dễ đưa doanh nghiệp phá sản; Thiếu nguồn lực chuyên môn và tài chính…
Hoàng Lâm - Hoàng Mai