Ngày 17/3/2010, Báo Tuổi trẻ có đăng bài “Hàng vạn phôi bằng tốt nghiệp đại học, cao đẳng bị lỗi” trong đó có nội dung phôi bằng tốt nghiệp đại học, cao đẳng có dòng chữ “Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” nhưng không có dòng chữ “Độc lập - Tự do - Hạnh phúc” và không có chỗ để dán ảnh người học.
Bộ GD&ĐT cho biết, Bằng tốt nghiệp đại học, cao đẳng được cấp cho người học sau khi tốt nghiệp trình độ đại học, cao đẳng. Việc in phôi bằng tốt nghiệp đại học, cao đẳng được dựa trên cơ sở quy định tại Thông tư số 21/2009/TT-BGDĐT ngày 12/8/2009 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành mẫu bằng tốt nghiệp cao đẳng, Thông tư số 22/2009/TT-BGDĐT ngày 12/8/2009 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành mẫu bằng tốt nghiệp đại học. Bằng tốt nghiệp đại học, cao đẳng không phải là văn bản quy phạm pháp luật hay công văn hành chính. Vì vậy, mẫu bằng tốt nghiệp đại học, bằng tốt nghiệp cao đẳng không thể hiện thể thức trình bày theo quy định của văn bản quy phạm pháp luật hoặc công văn hành chính.
Mẫu phôi bằng đại học
Bằng tốt nghiệp đại học, cao đẳng còn được cấp cho người nước ngoài học tập tại Việt Nam. Do đó, mẫu bằng tốt nghiệp đại học, bằng tốt nghiệp cao đẳng được xây dựng trên cơ sở tham khảo bằng tốt nghiệp đại học của một số nước và mẫu giấy tờ mang tính quốc tế của một số bộ, ngành cũng chỉ ghi “Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam”.
Mẫu phôi bằng cao đẳng
Một số giấy tờ có yêu cầu dán ảnh như Giấy chứng minh nhân dân sau một thời gian nhất định phải làm thủ tục cấp đổi để dán ảnh lại mới nhằm đảm bảo việc quản lý nhân thân bằng hình thức nhận diện qua ảnh. Tuy nhiên, theo quy định bản chính văn bằng, chứng chỉ chỉ cấp một lần không cấp lại và không thể sau một thời gian nhất định cơ quan có thẩm quyền cấp văn bằng lại yêu cầu người học làm thủ tục cấp đổi văn bằng do ảnh đã cũ. Văn bằng là loại giấy tờ đặc biệt, được sử dụng lâu dài và đi theo suốt cuộc đời người được cấp văn bằng. Hơn nữa, tham khảo mẫu văn bằng các trình độ đào tạo của một số nước trên thế giới, đều không dán ảnh trên văn bằng. Ảnh dán trên văn bằng không đảm bảo độ chính xác để đối chiếu khi mà theo thời gian, người được cấp văn bằng sẽ thay đổi so với ảnh. Trong điều kiện công nghệ hiện đại, nếu có mục đích gian lận trong sử dụng văn bằng thì có thể thay ảnh, làm ảnh giả, làm giả dấu nổi đóng giáp lai trên ảnh. Do đó, việc dán ảnh không có tác dụng nhiều trong quản lý văn bằng.
Mẫu phôi bằng trung cấp chuyên nghiệp
Bên cạnh đó, với mục đích đổi mới trong công tác quản lý việc cấp phát văn bằng, chứng chỉ và nhằm hạn chế sự gian lận trong sử dụng văn bằng, Bộ trưởng Bộ giáo dục và Đào tạo đã quy định các cơ sở giáo dục đại học có trách nhiệm công bố công khai, đầy đủ các thông tin từ sổ gốc về việc cấp văn bằng của người học trên trang thông tin điện tử của cơ sở giáo dục mình để các cơ quan quản lý, toàn xã hội biết và giám sát; để ai cũng có thể kiểm tra xem một người nào đó có thực sự đã học và tốt nghiệp tại một cơ sở giáo dục nào đó hay không.
Bộ GD&ĐT cũng cho biết, trong quá trình soạn thảo Thông tư số 21/2009/TT-BGDĐT ban hành mẫu bằng tốt nghiệp cao đẳng, Thông tư số 22/2009/TT-BGDĐT ban hành mẫu bằng tốt nghiệp đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã thực hiện đúng quy trình soạn thảo, ban hành văn bản quy phạm pháp luật, đã tổ chức lấy ý kiến các đơn vị thuộc Bộ, đại diện các trường đại học, cao đẳng, đăng tải dự thảo văn bản trên trang thông tin điện tử của Bộ Giáo dục và Đào tạo để lấy ý kiến rộng rãi và đã nhận được ý kiến đồng tình của các đơn vị thuộc Bộ, đại diện các trường đại học, cao đẳng.
Hiếu Nguyễn