>> Ở tù vẫn có cơ dự Đại hội Mỹ thuật VN
Sự thật nào phía sau những lời tuyên bố này?
Hội MTVN hiện đang được Nhà nước giao quản lý và sử dụng 3 cơ sở: Tầng 3 - 51 Trần Hưng Đạo (làm văn phòng), Trung tâm Triển lãm 16 Ngô Quyền và Trung tâm Mỹ thuật Đương đại (TTMTĐĐ) tại 17 Thành Công.
Trung tâm Triển lãm Ngô Quyền (TTTL NQ) tọa lạc trên một vị trí có thể nói là đẹp nhất nhì Thủ đô, được xây dựng hoàn toàn từ kinh phí Nhà nước cấp, với mặt bằng xây dựng khoảng 180m2, 4 tầng.
Từ đầu những năm 90 thế kỷ trước, Hội MT đã cho tư nhân là chủ Gallery Lotus từ tận phía Nam ra thuê tầng 4 để làm Restaurant; sau một thời gian thì chuyển cho một tổ chức nước ngoài thuê suốt hơn chục năm nay.
Các hội viên hầu như rất ít người biết đến sự có mặt của tầng 4. Riêng tầng 3, mỗi năm sử dụng vào việc trưng bày, triển lãm (tóm lại là dùng cho việc công) không quá 2 tháng, còn lại cho một cán bộ của Trung tâm thuê. Trên diện tích mặt bằng của Trung tâm là phần diện tích tầng 1 hai mặt tiền Ngô Quyền - Tràng Tiền thì hiện diện “Gallery Hương - Xuyên” là tên của vợ (Hương) và con gái (Xuyên) ông Nguyễn Bá Trạch Phó Giám đốc TTTL NQ.
Còn tại TTMTĐĐ ngày 1-5-1996, ông Ngô Doãn Kinh - phó văn phòng T.Ư Hội đã ký hợp đồng cho thuê một gian sảnh tầng 1. Tiếp đó, ngày 24-2-2003, ông Chủ tịch Trần Khánh Chương có bút phê “Đồng ý” cho bà Lê Thị Kim Oanh - phó văn phòng Hội ký hợp đồng cho thuê tổng diện tích 88m2 với giá 2,5 triệu đồng mỗi tháng. Đáng lưu ý là tại địa điểm này, bà vợ ông Cồ Thanh Đam - Giám đốc NXB Mỹ thuật - cũng có được một vị trí thuận lợi.
Trong hai khóa mà ông Trần Khánh Chương làm Chủ tịch 1999-2009, Hội MT đã thu về hàng tỷ đồng từ tiền cho thuê nhà và đất của Nhà nước. Chỉ riêng trong khóa VI, tiền thu được từ việc cho thuê tầng 4 TTTL NQ và TTMTĐĐ là hơn 682 triệu đồng. Qua thanh tra về việc cho thuê nhà đất tại TTMTĐĐ, ngành thuế đã ra quyết định xử phạt, truy thu tiền trốn thuế hơn 80 triệu đồng, nhưng đến nay Hội MT vẫn chưa nộp phạt.
Còn số tiền cho thuê từ hơn 15 năm nay ở TTTL NQ có nộp thuế không, được chi tiêu ra sao chỉ một số ít người trong Hội biết. Cũng xin lưu ý thêm, một bộ phận khá đông trong số 1.500 hội viên xếp hàng có lẽ cả đời cũng khó tới lượt được triển lãm tranh bởi số diện tích còn lại của tầng 1 và tầng 2 dù có trưng bày kín cả năm tối đa cũng chỉ được không quá 50 triển lãm.
Vậy nên, tác giả nào muốn mở triển lãm cá nhân phải ký hợp đồng với TTTL Ngô Quyền trước 3 tháng, rồi sau đó, phải nộp 6 triệu đồng/phòng tầng 1; 7 triệu đồng/phòng tầng 2?!
Vào giữa những năm 80 của thế kỷ trước, Hội nghệ sĩ Tạo hình Việt Nam(tên gọi cũ của Hội MTVN - PV) đã lập ra một “Ban Kiến thiết” với nhiệm vụ xin Nhà nước cấp đất để xây dựng trụ sở Hội và nhà trưng bày các tác phẩm kinh điển. Ngày 24-2-1986, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Trương Tùng đã ký “Giấy sử dụng đất” trong đó cho phép Hội Nghệ sĩ Tạo hình Việt Nam được sử dụng 3.000m2 để “Xây dựng trụ sở Hội”.
Trong điều 3 của quyết định trên ghi rõ “Không được tự ý nhượng đất sử dụng cho cơ quan khác hoặc tư nhân. Không được thay đổi mục đích sử dụng công trình”.
Sau khi có đất trong tay, Hội MT đã chuyển nhượng khoảng 1.000m2 cho Tổng Cty Xây dựng Công trình giao thông I. Số diện tích còn lại ngày càng teo dần, đến nay chỉ còn không quá 500m2.
Ngoài việc tự ý nhượng đất cho cơ quan khác, Hội còn tự ý thành lập “Hội đồng phân phối nhà ở” (Khi Nhà nước đã xóa bỏ bao cấp về nhà ở - PV), tự ý ra quyết định phân phối nhà cho những người có “khó khăn về nhà ở”.
Mọi người đều có thể cảm thông với những ai thực sự “khó khăn về nhà ở” và bỏ qua cho sự sai trái của Hội. Nhưng riêng ba ông Nguyễn Bá Trạch (Phó Giám đốc TTTL Ngô Quyền), Cồ Thanh Đam (Giám đốc nhà xuất bản Mỹ thuật), Trần Khánh Chương (Chủ tịch Hội MT) thì không hề có khó khăn gì về nhà ở và ba ông đều tìm cách bán đi để kiếm lời.
Cụ thể ông Chủ tịch Hội Trần Khánh Chương khi được phân phối 35,28m2 nhà ở thì ông đang ở tại 34 Trương Hán Siêu - Hà Nội. Điều đáng lưu ý là cũng tại Điều 3 trong Quyết định phân nhà ghi rõ “Quyết định này quy định ông Trần Khánh Chương là chủ sở hữu diện tích 35,28m2 nhà kể từ ngày nhận Quyết định, ông Trần Khánh Chương không có quyền sở hữu và sử dụng đất vào các mục đích khác”.
Ông Chương đã viết một “Giấy ủy quyền” nội dung như sau: “Tôi là họa sĩ Trần Khánh Chương- phó Tổng thư (thiếu chữ: “ký” - PV) thường trực Hội Mỹ thuật Việt Nam (Trước đây là Hội nghệ sĩ Tạo hình Việt Nam) - 51 Trần Hưng Đạo - Hà Nội. Tôi được Hội nghệ sĩ tạo hình Việt Nam nay đổi tên là Hội Mỹ thuật Việt Nam phân phối sở hữu diện tích nhà ở 35,28m2, nhà thuộc đơn nguyên A phòng A4 tầng 1 - khu tập thể 2C Thành Công - Ba Đình - Hà Nội. Quyết định số 191/BKT (Ban kiến thiết - PV)... Nay tôi làm giấy này cho con gái tôi là Trần Thị Khánh Phương - sinh năm 1971, hiện là nhân viên Nhà triển lãm Mỹ thuật 16 Ngô Quyền - Hà Nội được toàn quyền sử dụng căn hộ này”.
Sau khi có giấy trên, con gái ông Trần Khánh Chương đã bán diện tích nhà được phân cho người khác, với số tiền 34,5 cây vàng 999 (Ba mươi tư cây năm chỉ vàng 999).
Vậy là từ đất công, Hội MT đã biến thành nhà riêng, và từ nhà riêng đã biến thành vàng 999.