Lãnh đạo các nước thành viên ASEAN dự Hội nghị cấp cao ASEAN-16 được tổ chức ở Hà Nội tháng 4-2010.
Gia nhập Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á vào ngày 28-7-1995, Việt Nam nhanh chóng chủ động tham gia tích cực các hoạt động của khối. Năm 1998, Việt Nam tổ chức thành công Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 6 tại Hà Nội. Năm 2001, Việt Nam tổ chức và chủ trì thành công Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 34 (AMM-34), Diễn đàn khu vực ASEAN lần thứ 8 (ARF-8)…
Việt Nam cũng có nhiều đóng góp quan trọng về nội dung trong quá trình soạn thảo và ký kết Hiến chương ASEAN tháng 11-2007 tại Xin-ga-po... Với những đóng góp đó, Việt Nam nhận được đánh giá cao của các nước thành viên, trong đó có các nước sáng lập ASEAN.
Ông Pi-tô-nô Pu-nô-mô, đại sứ Đặc mệnh toàn quyền Cộng hòa In-đô-nê-xi-a tại Việt Nam nói: “Ba năm sau khi gia nhập ASEAN, Việt Nam đã tổ chức thành công Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN vào năm 1998, và một trong những thành tựu quan trọng đã đạt được tại Hội nghị này là sự đồng thuận trong Tuyên bố Hà Nội và Kế hoạch Hành động Hà nội (HPA) trong đó có chương trình thu hẹp khoảng cách phát triển giữa ASEAN-6 để ASEAN-4 (CLMV) và Tầm nhìn ASEAN 2020. Tăng trưởng kinh tế của Việt Nam cũng đạt kết quả rất cao kể từ khi gia nhập ASEAN và Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), các thành tựu đó cũng lần lượt đóng góp tích cực cho ASEAN. Chúng tôi nhận thấy Việt Nam cũng đã có rất nhiều thành tựu thể hiện vai trò của mình, đặc biệt trong quan hệ với các nước đối tác, đối thoại.”
Tổng thư ký ASEAN Xu-rin Pít-xu-văn: “Tất cả các nước thành viên đồng lòng cùng Việt Nam đưa ASEAN bước vào giai đoạn phát triển lịch sử và trở thành một chủ thể quan trọng tầm cỡ toàn cầu”.
Theo ông Pi-ti-nô Pu-nô-mô, thực tế việc Việt Nam gia nhập ASEAN vào năm 1995, đã trực tiếp hoặc gián tiếp khuyến khích các nước Đông Nam Á tham gia vào Hiệp hội. Nhờ đó, ASEAN đã trở thành cộng đồng đầy đủ 10 nước thành viên ở Đông Nam Á. Điều này mở ra cơ hội để khu vực này trở thành một khu vực hòa bình, ổn định và thịnh vượng.
Cũng nhờ sự tham gia tích cực đó, tại Hội nghị Câp cao ASEAN 15 diễn ra tại Thái Lan năm 2009, Việt Nam đã được chính thức được giao nhiệm vụ trở thành Chủ tịch ASEAN trong năm 2010.
Ông Đ.Ô-rát-man-gun, Vụ trưởng Vụ Hợp tác ASEAN- Bộ Ngoại giao In-đô-nê-xi-a cho biết: “Qua những chặng đường phát triển, ASEAN ngày nay, Bản Hiến chương và Lộ trình xây dựng Cộng đồng đến năm 2015 là thành quả chung của tất cả các nước thành viên, trong đó sự đóng góp của Chính phủ và người dân Việt Nam là rất lớn. Những kinh nghiệm, bài học quý báu rút ra từ quá trình tham gia ASEAN 15 năm qua sẽ là tiền đề thuận lợi để Việt Nam hoàn thành vai trò Chủ tịch ASEAN trong năm 2010.”
Năm 2010 có thể nói là một trong những cột mốc quan trọng trong hành trình 15 năm gia nhập ASEAN khi Việt Nam lần đầu tiên đảm nhận chức Chủ tịch ASEAN. Đây cũng là dịp để Việt Nam đóng góp tích cực và hiệu quả hơn vào hoạt động của ASEAN. Việc chuẩn bị kỹ lưỡng về nội dung cũng như cách thức tổ chức các hội nghị từ đầu năm đến nay, đặc biệt là hội nghị Bộ trưởng ngoại giao ASEAN 43 (AMM-43) và các hội nghị liên quan gần đây đã thể hiện những đóng góp tích cực đó.
Tại buổi trao giải cuộc thi “Cộng đồng ASEAN đoàn kết và thịnh vượng” diễn ra tại Hà Nội sáng 19-7, khi được hỏi về vấn đề này, Tổng thư ký ASEAN Xu-rin Pít-xu-văn nói: “15 năm qua, Việt nam đã chứng tỏ là một thành viên có trách nhiệm, luôn tích cực từ những giai đoạn đầu tiên gia nhập. Năm 2010, Việt nam trong cương vị Chủ tịch ASEAN đã chứng tỏ khả năng lãnh đạo, dẫn dắt cả khối đi từ tầm nhìn đến hành động cụ thể.”
Trong nhiệm kỳ Chủ tịch ASEAN, Việt Nam đã và đang nỗ lực hết mình, hợp tác chặt chẽ với các nước thành viên để đạt được những kết quả cụ thể trong nỗ lực đẩy nhanh tiến trình xây dựng cộng đồng ASEAN. Thành công của Việt Nam trong 15 năm qua cũng chính là thành công của tất cả các thành viên ASEAN, vì “tất cả các nước thành viên đồng lòng cùng Việt Nam đưa ASEAN bước vào giai đoạn phát triển lịch sử và trở thành một chủ thể quan trọng tầm cỡ toàn cầu,” như lời của tổng thư ký ASEAN Xu-rin Pít-xu-văn nói.
Thục Chi