Cũng trong ngày hôm qua, Costa Rica – nước làm trung gian hòa giải cuộc khủng hoảng chính trị tại Honduras, cho biết họ họ có thể kêu gọi các nhà đàm phán của Tổng thống bị lật đổ Zelaya tham gia cuộc hội đàm mới trong vòng 8 ngày tới. Một trong các nhà đàm phán của ông Zelaya, Milton Jimenez, cho biết vòng đám phán tới sẽ được tổ chức vào 18 hoặc 19/7.
Các cuộc hội đàm đã bắt đầu hồi tuần trước và đã chấm dứt sau 2 ngày nhưng không mang lại nhiều tiến bộ.
Ông Zelaya yêu cầu phục chức cho ông sau cuộc đảo chính hôm 28/6. Tuy nhiên, ông Roberto Micheletti, được Quốc hội Honduras phong chức tổng thống lâm thời, tuyên bố cứng rắn rằng ông Zelaya không thể quay trở lại nắm quyền trong bất cứ điều kiện nào.
Hiện không có chính phủ nước ngoài nào thừa nhận ông Micheletti là tổng thống. Mỹ, Tổ chức Các quốc gia châu Mỹ (OAS) và Đại hội đồng Liên hợp quốc đã kêu gọi ông Zelaya trở lại sau cuộc đảo chính tại quốc gia Trung Mỹ này.
“Chúng tôi sẽ đưa ra tối hậu thư cho chế độ đảo chính, rằng trong cuộc gặp tới trong tuần này tại San Jose, Costa Rica, họ nên thực hiện các giải pháp rõ ràng nhằm phục chức cho tôi. Nếu không thành công, sự dàn xếp này sẽ được coi là thất bại”, ông Zelaya phát biểu tại cuộc họp báo ở Managua.
Một phát ngôn viên Tổng thống Costa Rican Oscar Arias – người giành Giải thưởng Nobel Hòa bình trong năm 1987, thừa nhận nhà trung gian này dự định đưa ra lời mời mới đối với hai bên để tham gia đàm phán “trong khoảng thời gian 8 ngày tới” nhưng không nói ngày cụ thể.
Cuộc khủng hoảng hoảng chính trị hiện nay tại Honduras là một phép thử về ngoại giao đối với Tổng thống Mỹ Barack Obama sau khi ông tuyên bố một sự khởi đầu mới với châu Mỹ Latinh – nơi Washington từng bị cáo buộc ủng hộ các cuộc đảo chính và chế độ độc tài. Tổng thống Obama lên án cuộc đảo chính Honduras là hành động bất hợp pháp.
Hôm 12/7, ông Micheletti đã để ngỏ khả năng ban lệnh ân xá đối với Tổng thống bị lật đổ Zelaya nếu ông trở về nước để đối mặt với tòa án. Đây dường như là đề xuất hòa giải đầu tiên của chính phủ lâm thời nhằm giúp xoa dịu cuộc khủng hoảng tồi tệ nhất tại quốc gia Trung Mỹ này kể từ thời Chiến tranh Lạnh.
Tuy nhiên, ông Zelaya bác bỏ đề xuất trên.
“Tôi không chấp nhận việc ân xá hoặc đối mặt với tòa án. Tôi sẽ không chấp nhận sự tha thứ từ bất cứ ai bởi vì tôi không vi phạm,” ông Zelaya phát biểu với hãng tin Reuters tại Managua.
Người dân Honduras đang cố gắng trở lại nhịp sống bình thường sau vụ đảo chính. Giá cả các mặt hàng thiết yếu tăng lên là hậu quả của cuộc khủng hoảng này.
Hiện ông Zelaya đang ở Washington và tiếp tục thảo luận với chính phủ Mỹ cùng các quan chức của Tổ chức Các nước Châu Mỹ (OAS) để tìm kiếm sự ủng hộ cho việc trở lại nắm quyền. Ông Zelaya tới Washington sau cuộc đàm phán bất thành với Chính phủ lâm thời Honduras do Tổng thống Costa Rica Oscar Arias làm trung gian.
Ngày 12/7, Tổng thống Venezuela Hugo Chavez kêu gọi Tổng thống Mỹ Barack Obama rút quân đội Mỹ đang đồn trú tại căn cứ quân sự Palmerola, trên lãnh thổ Honduras, để bày tỏ thái độ phản đối của Washington đối với cuộc đảo chính quân sự tại quốc gia Trung Mỹ này.
Cũng trong ngày 12/7, ông Micheletti đã đổ lỗi cho TT Chavez về cuộc đảo chính ở Honduras và về cái chết của một người phản đối trong các cuộc đụng độ tại sân bay của Tegucigalpa cách đây 1 tuần khi binh lính ngăn cản ông Zelaya trở về trên một máy bay mượn của lãnh đạo Venezuela.
Ông Micheletti cũng cho biết, ông sẽ sẵn sàng từ chức như một phần của giải pháp cuối cùng và rằng cuộc bầu cử dự kiến vào tháng 11 tới có thể được tổ chức sớm hơn.