Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara. McNamara qua đời trong khi ngủ vào 5h30 sáng ngày 6/7 (giờ địa phương) tại nhà riêng. Vợ ông cho biết sức khỏe của ông đã bị yếu đi trong suốt thời gian qua.
Robert McNamara phục vụ dưới thời Tổng thống John F Kennedy và Lyndon B Johnson, là “kiến trúc sư” cho chính sách hạt nhân của Mỹ.
Sau khi rời Lầu Năm Góc, ông trở thành chủ tịch của Ngân hàng Thế giới.
Trước khi nhậm chức là người đứng đầu Lầu Năm Góc vào năm 1961, McNamara cũng là chủ tịch công ty Ford Motor, biến công ty này phát triển rộng khắp trong thời kỳ hậu Chiến tranh thế giới lần II.
Tuy nhiên, “tên tuổi” của ông mới thực sự được nhắc tới khi chỉ huy quân Mỹ trong cuộc chiến tranh ở Việt Nam từ năm 1961-168.
McNamara (trái) và Tổng thống Mỹ John F. Kennedy tại Nhà Trắng năm 1963.
Với những người phản đối chiến tranh, McNamara là biểu tượng cho một chính sách sai lầm, đẩy không biết bao nhiều người vào chỗ chết.
Robert McNamara
1916: Sinh ở San Francisco
1946: Làm việc cho Ford Motor
1961: Được chỉ định làm Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ
1968: Trở thành chủ tịch Ngân hàng Thế giới
1981: Về hưu
Thậm chí cả con trai ông khi còn là sinh viên trường Đại học Stanford cũng tham giam vào các cuộc biểu tình phản đối cuộc chiến mà cha mình đang làm “thiết kế trưởng”.
Tuy nhiên, trong cuốn hồi ký năm 1995 In Retrospect: The Tragedies and Lessons of Vietnam (Tạm dịch: Hồi tưởng những bi kịch và bài học về Việt Nam ), ông đã tỏ ra rất hối tiếc về vai trò của mình trong cuộc chiến tranh Việt Nam. Ông miêu tả cuộc chiến là “sai lầm khủng khiếp”, trong cả chính sách ngoại giao và quân sự.
Ông đã nói thật hơn về cuộc chiến tranh Việt Nam và cuộc Khủng hoảng tên lửa Cuba năm 2003 trong cuốn phim tài liệu: “The Fog of War: Eleven Lessons from the Life of Robert S. McNamara”. Vào thời điểm khi mà Mỹ vừa đem quân tham chiến ở Iraq, cuốn phim đã thu hút được sự chú ý của đông đảo công chúng và đã giành được giải Oscar cho phim tài liệu xuất sắc nhất.
Phan Anh
Theo BBC, AP