"Trường học thân thiện, học sinh tích cực" được xác định là một phong trào lớn của ngành giáo dục trong 5 năm, từ 2008 đến 2013. Chương trình này có sự huy động "liên ngành" giữa Giáo dục với Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Đoàn Thanh niên, Hội Phụ nữ, Hội Khuyến học, v.v...
Trong đó, Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch có nhiệm vụ công bố và cung cấp danh sách các di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới, di tích lịch sử cấp quốc gia đặc biệt, cấp quốc gia và cấp tỉnh ở địa phương cho ngành giáo dục, đồng thời kèm theo tóm tắt của các di tích này. Ngành giáo dục sẽ tiếp quản và tổ chức cho học sinh chăm sóc di tích.
Theo tổng kết của Ban Chỉ đạo phong trào, cho đến hết tháng 1/2010, ngành giáo dục đã nhận gần 30.000 địa chỉ để chăm sóc. Trong số đó, có hơn 2.000 di tích quốc gia, gần 3.400 di tích cấp tỉnh và hơn 7.000 đền đài, nghĩa trang, hơn 1.100 các công trình khác.
Ngoài ra, ngành còn nhận chăm sóc hơn 15.800 bà mẹ Việt Nam anh hùng và các gia đình thương binh liệt sĩ.
Tại buổi họp tổng kết phong trào ngày 5/2, Cục trưởng Cục di sản văn hóa (Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch) Nguyễn Thế Hùng cho hay, có những địa phương rất ít di tích được xếp hạng quốc gia nên không đủ số lượng để giao cho ngành giáo dục huy động học sinh chăm sóc. Chẳng hạn, Đồng Tháp Mười chỉ có 1 di tích. Còn ở Lai Châu, con số này cũng chỉ khoảng 2.
Bộ GD-ĐT cũng đã thống kê một số địa phương có ít di tích được xếp hạng. Bình Thuận chỉ có 2 di tích cấp tỉnh, không có di tích quốc gia; tỉnh Thái Bình 5 di tích quốc gia, 2 di tích cấp tỉnh.
Tương tự, con số di tích cấp quốc gia - cấp tỉnh ở các địa phương như sau: Trà Vinh: 3 - 8; Kon Tum 5 - 8; Đắc Lắc và Đắc Nông đều có 5 di tích quốc gia, 1 di tích cấp tỉnh,...
Sau một năm rưỡi ’bắt tay", ông Hùng nhận thấy, học sinh chưa hiểu hết ý nghĩa của di tích mà chỉ đơn giản đến quét dọn. Đặc biệt, còn lúng túng trong phương pháp giới thiệu khi đưa học sinh đến bảo tàng, di tích, đình chùa. "Nhiều nơi chưa rõ đưa học sinh đến để tìm hiểu cái gì" - ông Hùng nói.
Được biết, Bộ này xây dựng dự án thay cho việc chăm sóc di tích, các trường học ở nơi ít di tích có thể tổ chức học sinh đi thăm di tích ở các huyện khác. Riêng Hà Nội, sẽ được chọn thí điểm để làm kỹ việc này.
Bảo Anh