Huyện Kỳ Anh, tỉnh Hà Tĩnh: Chính quyền thị trấn lấy đất dân để… bán

Báo Người cao tuổi - 

UBND thị trấn Kỳ Anh cho xây dựng nhiều khu dân cư nhỏ. Có trường hợp UBND huyện ra quyết định thu hồi, UBND thị trấn trực tiếp bồi thường giải tỏa, có trường hợp UBND thị trấn thu hồi bằng thông báo miệng rồi tùy tiện phân lô bán.

Người dân nếu được góp vốn bằng quyền sử dụng đất để chia lợi hoặc là cứ thu hồi, tuy là trái luật, nhưng bồi thường thỏa đáng thì không ai rỗi công mà khiếu kiện. Nhưng UBND thị trấn lại muốn… đầy túi, bồi thường theo kiểu "bố thí". Nhiều người có đất gần như trắng tay, đã đến gõ cửa Báo Người cao tuổi...

Chính quyền cố ý làm sai

Ngày 25-11-2009 UBND huyện Kỳ Anh ban hành hai Quyết định số 2113 và Quyết định số 2114/QĐ-UBND thu hồi 82.408 m2 đất tại khu phố Hưng Thịnh, thị trấn Kỳ Anh để xây dựng chợ Nam thị trấn và khu dân cư Hẽm Đá. Được UBND huyện giao, UBND thị trấn Kỳ Anh trực tiếp bồi thường giải tỏa, đã tùy tiện đặt ra các loại giá đất để bồi thường mà không theo quy định của pháp luật. Luật pháp quy định việc bồi thường là do Trung tâm quỹ đất tỉnh, nếu huyện lập Hội đồng bồi thường thì Chủ tịch Hội đồng phải là lãnh đạo UBND huyện, cấp thị trấn chỉ là thành viên mà thôi. Như vậy, việc làm trên là cố ý làm trái.

Thửa đất 2.511 m2 có nhà ở ổn định từ năm 1990 của vợ chồng bà Lê Thị Xuân bị thu hồi với giá bồi thường rẻ mạt. Nhà bà Xuân trước kia là vùng nông thôn, sau này thuộc huyện lị, cách quốc lộ 1A chừng 70 m, giá đất thị trường ở đây từ 7 - 8 triệu đ/m2 nhưng đất ở bà Xuân chỉ được bồi thường 100.000 đ/m2; 1.362 m2 đất vườn gắn liền đất ở chỉ được bồi thường 87.000 đ/m2, còn 900 m2 gắn liền đất ở bị coi là… đất khai hoang để bồi thường 10.000 đ/m2… Vợ chồng bà Xuân phản đối, UBND thị trấn liên tiếp mời làm việc, mời họp, nhằm làm họ khủng hoảng tinh thần mà phải giao đất. Bà Xuân, vẫn không chịu giao, UBND thị trấn buộc phải tăng giá, tuy nhiên vẫn còn cách rất xa giá thị trường nên họ vẫn không chịu. Cuối cùng, Công an thị trấn đến lập biên bản, dọa dẫm, bà Xuân buộc phải nhận bồi thường toàn bộ nhà đất chuồng trại, cây trồng tổng cộng là 480 triệu đồng trong khi đất bà Xuân, một nửa dùng để mở đường, chỉ bán đấu giá một nửa cũng đã thu được 10 tỉ 300 triệu đồng.

Ông Nguyễn Văn Vĩnh bị thu hồi thửa đất 3.342 m2, có nhà, vườn ao nhưng chỉ được công nhận 200 m2 là đất ở. Sau nhiều tháng giải tỏa theo kiểu… "mua một - cướp mười" không có kết quả, UBND thị trấn buộc phải tăng giá, nhưng vẫn là cái giá… "chết đói". Đất ở chỉ 300.000 đ/m2, còn lại bị chia ra ba loại: 1.000 m2 được coi là đất liền kề đất ở nhưng giá 192.593 đ/m2; 1.237 m2 bị cho là đất vườn "vượt hạn mức" giá 42.593 đ/m2; còn lại 905 m2 bị gán cho cái gọi là "đất ngoài hạn điền" để ép giá 10.000 đ/m2. Ngôi nhà mới xây xong, rất kiên cố chỉ được tính 100 triệu đồng, ông Vĩnh nói 100 triệu thì chưa đến một nửa số tiền mà ông đã bỏ ra xây dựng. Vợ ông Vĩnh cho biết đã có trên 30 cuộc họp về vụ giải tỏa này, gây thiệt hại về tinh thần, kinh tế cho gia đình không ít.

Địa phương áp dụng "Luật riêng"

Tại tiểu khu 3 khu phố Hưng Bình có thửa đất 1.600 m2 của anh Nguyễn Hồng Định, cách nhà 80 m. Trước kia nhà và đất cùng thuộc thị trấn nhưng năm 2008, bị tách ra, thửa đất thuộc địa giới hành chính thị trấn, còn nhà lại thuộc về địa giới xã Kỳ Trinh. Cạnh đó là thửa đất 829 m2 của chung ba cậu cháu anh Lê Xuân Ninh, cô Trần Thị Thanh (viên chức) và cô Trần Thị Thúy (giáo viên). Lấy cớ hộ khẩu những người này ở xã Kỳ Trinh, UBND thị trấn đã tước đoạt đất của họ, không cần quyết định thu hồi rồi phân lô nhưng chủ đất có nhu cầu bức xúc về chỗ ở vẫn không được giao đất mà chỉ được bồi thường bằng tiền với cái giá… không thể tin nổi. Đất nông nghiệp trong khu dân cư mà chỉ bồi thường 11.000 đ/m2 và không một đồng hỗ trợ, rồi đặt ra tên các loại đất trồng cây lâm nghiệp, đất liền kề ngoài hạn mức, đất vượt hạn điền, đất khai hoang… để đánh lừa người sử dụng đất. Trong khi đất của một số quan chức liền đó, lấy cớ là đã có sổ đỏ, UBND thị trấn bồi thường cho họ… thỏa đáng nên không ai thắc mắc.

Theo Luật Đất đai năm 2003 thì giá đất để tính bồi thường là giá do UBND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quy định, sát với giá chuyển nhượng thực tế trên thị trường, khi có chênh lệch so với thị trường thì phải điều chỉnh cho phù hợp. Các thửa đất liền kề nhau, có điều kiện tự nhiên, kinh tế như nhau, có cùng… mục đích sử dụng theo quy hoạch thì mức giá như nhau. Việc bồi thường không phân biệt đất đã có sổ đỏ hay chưa có sổ đỏ. Ngoài việc được bồi thường theo giá của từng loại đất, người bị thu hồi đất còn được hỗ trợ theo Nghị định số 69/2009/NĐ-CP ngày 13-8-2009 gồm hỗ trợ di chuyển, hỗ trợ tái định cư, hỗ trợ ổn định đời sống ổn định sản xuất, hỗ trợ đất nông nghiệp trong khu dân cư và đất vườn ao không được công nhận là đất ở, hỗ trợ chuyển đổi nghề, tạo việc làm và hỗ trợ khác. Luật là như thế nhưng thị trấn Kỳ Anh lại có… luật riêng.

Điều 83, Luật Đất đai năm 2003 quy định "đất ở của hộ gia đình cá nhân tại nông thôn bao gồm đất xây dựng nhà, xây dựng các công trình phục vụ đời sống, ao vườn trong cùng thửa đất thuộc khu dân cư". Đất ở của hộ bà Xuân có từ năm 1983, diện tích thực tế là trên 650 m2 nhưng chính quyền chỉ cấp sổ đỏ 250 m2 và UBND thị trấn bồi thường chỉ công nhận 250 m2, không căn cứ thực tế là không đúng. Còn đất ông Vĩnh, chủ cũ là ông Nguyễn Tiến Hùng, ông Hùng được địa phương cấp 500 m2 đất ở, (giấy cấp đất vẫn còn) ông sang lại cho ông Vĩnh năm 1986, khi Luật Đất đai chưa ra đời. Thực tế diện tích đất ở mà ông Vĩnh sử dụng còn lớn hơn thế nhưng khi bồi thường, UBND thị trấn chỉ công nhận có 200 m2 đất.

Thửa đất của anh Nguyễn Hồng Định và thửa đất của ba cậu cháu anh Lê Xuân Ninh nằm xen trong khu dân cư và chỉ cách quốc lộ 1A chừng 50 m - 70 m, giá đất thị trường mặt tiền quốc lộ 1A chỗ này khoảng 8 triệu đồng/m2. Theo giá thị trường, hai thửa đất này không thể dưới 400.000 đ/m2. Ngoài ra, người bị thu hồi đất còn phải được hỗ trợ các khoản theo hướng dẫn của Nghị định số 69/2009/NĐ-CP.

Việc làm của UBND thị tấn Kỳ Anh là vi phạm pháp luật, UBND tỉnh Hà Tĩnh và UBND huyện Kỳ Anh nên chủ động giải quyết thỏa đáng theo quy định của pháp luật, đừng để người sử dụng đất phải khiếu nại vượt cấp, kéo dài hoặc khởi kiện ra tòa, ảnh hưởng đến uy tín của chính quyền các cấp. Ngoài ra, phải xử lí kỉ luật, cần thiết phải truy cứu trách nhiệm hình sự theo các Điều 141; 142 Luật Đất đai năm 2003 đối với những cán bộ quản lí và cán bộ chuyên môn đã lợi dụng quyền hạn để sách nhiễu, gây thiệt hại cho người sử dụng đất.

Hoành Sơn & Tổ PVĐT

Tin mới