Điện hạt nhân Ninh Thuận:

“Khó khăn nhất là vấn đề nhân lực”

SGTT.VN - Quá trình tốn nhiều thời gian và công sức nhất của dự án điện hạt nhân Ninh Thuận chính là vấn đề học hỏi, làm quen lẫn nhau giữa các chuyên gia của Việt Nam và Nga. Ông Sergey A. Boyarkin, quản lý dự án điện hạt nhân Ninh Thuận phía tập đoàn Rosatom nhấn mạnh khi trao đổi với một số báo sáng 9.2 tại Hà Nội.

Cần 1.150 người vận hành 2 tổ máy

Ông Boyarkin nói rằng: "Mục đích cuối cùng của chúng ta không phải xây dựng nhà máy điện hạt nhân mà là phát triển ngành điện nguyên tử nói chung ở Việt Nam" (ảnh chỉ mang tính minh họa).

Trả lời câu hỏi của Sài Gòn Tiếp Thị, ông Boyarkin nói: “Chúng tôi đang đưa các chuyên gia, sinh viên Việt Nam sang Nga học tập và chúng tôi cũng phải học tập nhiều từ bên Việt Nam. Quá trình này phải làm quen và hợp tác với nhau một cách hiệu quả, đó là cái mất nhiều công sức nhất”.

Khó khăn tiếp nữa là Việt Nam đang thiếu cơ sở pháp lý, thiếu nhiều văn bản quy định các tiêu chuẩn vận hành các tổ máy hạt nhân. Do đó, Nga cũng đang giúp Việt Nam xây dựng khoảng 100 loại văn bản pháp lý.

Tuy nhiên, không chỉ có Nga hỗ trợ Việt Nam trong xây dựng cơ sở pháp lý cho điện hạt nhân, mà cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) cũng tham gia. “Mục đích cuối cùng của chúng ta không phải xây dựng nhà máy điện hạt nhân mà là phát triển ngành điện nguyên tử nói chung ở Việt Nam”, ông Boyarkin nói.

Thời điểm này, 70 cán bộ của cục An toàn bức xạ hạt nhân thuộc bộ Khoa học và công nghệ đang học tập ở Nga, con số sắp tới sẽ tăng lên 150 người. Theo lộ trình, mỗi năm Nga sẽ đào tạo 150 sinh viên và cán bộ cho Việt Nam về điện hạt nhân, đảm bảo đến năm 2018 (trước 2 năm vận hành) có 2.000 chuyên gia. Nguồn nhân lực này thuộc các đơn vị như tập đoàn Điện lực Việt Nam EVN, bộ Khoa học và công nghệ, bộ Tài nguyên và môi trường.

Theo dự kiến, khi hai tổ máy của điện hạt nhân Ninh Thuận đi vào hoạt động (2020) thì sẽ có số lượng nhân lực vận hành là 1.150 người, trong đó có 300 người là chuyên gia hạt nhân, còn là là các chuyên gia thuộc chuyên ngành khác.

Đáng chú ý, tập đoàn Rosatom cũng tham gia xây dựng dự án trung tâm Khoa học và công nghệ hạt nhân ở Việt Nam. Ở đó sẽ có lò phản ứng thí nghiệm mà các chuyên gia Việt Nam vừa thực hành, vừa nghiên cứu khoa học. Nga sẽ cho Việt Nam vay vốn để thực hiện.

Nhà máy Ninh Thuận có thể chịu được động đất 9 độ richter

Trước câu hỏi về rủi ro động đất và sóng thần ở nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận, ông Boyarkin nói, trên trái đất không có điểm nào hoàn toàn ổn định mà không có khả năng động đất và "Ninh Thuận cũng có khả năng xảy ra động đất". Theo khảo sát của Rosatom, Ninh Thuận có khả năng động đất cao nhất là 7,5 độ richter và dự án được thiết kế chịu được 9 độ richter.

Đồng thời, Rosatom cũng áp dụng công nghệ thế hệ 3, không tạo hydro bên trong lò phản ứng nên sẽ không xảy ra nổ hydro như ở nhà máy Fukushima ở Nhật Bản hồi tháng 3.2011 (công nghệ thế hệ 2). Nhà máy điện Ninh Thuận cũng được đảm bảo không thoát bức xạ ra ngoài. Bên cạnh đó, Rosatom cũng có nhiều kinh nghiệm xử lý với khí hậu nhiệt đới ở Việt Nam, sử dụng thiết bị chống gỉ như đã làm ở Trung Quốc và Ấn Độ.

Nói về chi phí điện hạt nhân Ninh Thuận, ông Boyarkin cho hay, tính theo giá ở Nga thì 1kw là 2.700 USD, còn ở Việt Nam sẽ đắt hơn khoảng 10% vì tính cả các chi phí liên quan đến vận chuyển. Rosatom đang nghiên cứu khả thi đánh giá tổng giá trị của dự án, dự tính không vượt quá 3.000 USD/kw.

Và với ước tính đó, tổng giá trị của hai tổ máy ở nhà máy điện Ninh Thuận sẽ không quá 6 tỉ USD. Nga cũng sẽ cho Việt Nam vay tối đa 10 tỉ USD với lãi suất thấp để thực hiện theo hiệp định liên Chính phủ hai nước.

Theo kế hoạch, năm 2013 Rosatom sẽ bắt đầu xây dựng cơ sở hạ tầng xung quanh công trình và 2014 bắt đầu xây dựng nhà máy. “Chúng tôi tin tưởng lộ trình phù hợp với thực tế để năm 2020 đưa vào vận hành nhà máy”, ông Boyarkin nói thêm.

Việt Anh