Theo quy định của các trường đại học sinh viên năm cuối không có chứng chỉ B tiếng Anh thì không được xét tốt nghiệp. Xét cho cùng, quy định này không phải làm khó cho sinh viên mà nhằm giúp các sinh viên tăng cường tích lũy ngoại ngữ - một hành trang quan trọng khi ra đời.

Thực tế, mỗi trường lại có một quy định công nhận nguồn gốc xuất xứ của chứng chỉ ngoại ngữ khác nhau. Ví dụ như các trường đại học thuộc ĐH Quốc gia TPHCM quy định, chứng chỉ tiếng Anh phải do các trung tâm ngoại ngữ thuộc ĐH Quốc gia hoặc của ĐH Sư phạm TPHCM và ĐH Sư phạm Hà Nội cấp. Một số trường đại học khác thì liệt kê những chứng chỉ do các trung tâm “có uy tín” cấp và cũng có một số trường không chấp nhận bất cứ chứng chỉ nào khác ngoài chứng chỉ do trung tâm ngoại ngữ của trường cấp…

Tuy nhiên, xung quanh chứng chỉ ngoại ngữ cũng đã kéo theo hàng loạt rắc rối cho sinh viên lẫn nhà trường. Mới đây, rất nhiều sinh viên khóa 2007 - 2011 và khóa 2006 - 2010 của một trường ĐH thuộc ĐH Quốc gia TPHCM rất bất bình về việc làm “tiền hậu bất nhất” của nhà trường khi sinh viên cầm chứng chỉ tiếng Anh (do một trung tâm đào tạo thuộc ĐH Quốc gia TPHCM cấp) nộp cho phòng đào tạo thì nhân viên phòng đào tạo nhận ngay. Nhưng sau đó chỉ vì nghe phong phanh chuyện học và thi không bình thường thì nhà trường lại thông báo… không nhận vì trung tâm này không phải là trung tâm ngoại ngữ. Thế nhưng, thực tế cho thấy tất cả chứng chỉ ngoại ngữ của các đơn vị thành viên thuộc ĐH Quốc gia TPHCM đều có chung một chỗ cấp - phát - đóng dấu phôi bằng đó là Ban ĐH và Sau ĐH của ĐH Quốc gia TPHCM.

Thêm một câu chuyện khác tại hệ trung cấp chuyên nghiệp Trường ĐHDL Hùng Vương là nhiều học viên ngành du lịch dù đã có chứng chỉ ngoại ngữ (tiếng Anh) nhưng nhà trường không công nhận và buộc học viên phải đóng tiền học - thi do trường tổ chức. Lý do mà trường đưa ra là những chứng chỉ đó không đáng tin cậy về chất lượng… Hay thậm chí có trường còn “lệnh” sinh viên phải học lấy chứng chỉ tiếng Anh tại trung tâm ngoại ngữ mà trường đã ký hợp đồng.

Liệu những quy định, cách làm mỗi trường một kiểu như thế có nâng được chất lượng đào tạo, nâng cao trình độ ngoại ngữ cho sinh viên hay chỉ là những quy định rườm rà, gây phiền phức cho người học. Và từ đây, những kẽ hở, những rắc rối đã vô tình tạo điều kiện cho những vấn đề nhạy cảm trong việc học – thi chứng chỉ ngoại ngữ xuất hiện.

T.MINH