Tính đến 23/1, có 19/27 công ty chứng khoán (CTCK) niêm yết công bố kết quả kinh doanh năm 2011, trong đó, 12 CTCK báo lỗ. Còn theo số liệu báo cáo tài chính 9 tháng năm 2011, có 18/27 công ty báo lỗ. Năm 2010 chỉ có 20% CTCK báo lỗ.
Lỗ nhiều nhất là chứng khoán (381 tỷ đồng), do nhiều chi phí tăng đột biến như chi phí dự phòng nợ khó đòi (108 tỷ đồng), lỗ tự doanh (252,9 tỷ đồng).
Tương tự như SHS, các công ty chứng khoán BIDV (lỗ 208 tỷ đồng), VnDirect (202 tỷ đồng), (9 tháng lỗ 257,9 tỷ đồng) lỗ chủ yếu do chi phí hoạt động kinh doanh, quản lý tăng trong khi doanh thu lại giảm so với cùng kỳ 2010.
Danh sách các CTCK lỗ 2011
Điểm qua danh sách các CTCK báo lãi trong năm 2011 thì là công ty lãi nhiều nhất thị trường với lợi nhuận 194,4 tỷ, nhưng doanh thu môi giới của HSC cũng giảm đến 50% và hoạt động tự doanh giảm 76%. HSC báo doanh thu vượt 10% kế hoạch năm 2011, nhưng thực chất trước đó HSC đã điều chỉnh kế hoạch doanh thu từ 273 tỷ đồng xuống 177,5 tỷ đồng. Nếu nhìn chi tiết doanh thu của HSC thì phần lớn là nhờ khoản tăng thêm từ doanh thu tư vấn và doanh thu khác (331,2 tỷ đồng, trong đó 168 tỷ đồng là tiền lãi gửi ngân hàng).
KLS lãi 184 tỷ đồng nhưng khoản này chủ yếu là lãi tiền gửi ngân hàng của khoản tiền mặt gần 2.000 tỷ đồng từ đầu năm, còn doanh thu môi giới của giảm74%, tự doanh giảm 64% trong năm 2011. Agriseco lãi 90 tỷ đồng nhưng chỉ bằng 56% lợi nhuận năm 2010, doanh thu môi giới Agriseco giảm 45%.
VietinBankSc lãi 80 tỷ đồng nhưng trước đó cũng điều chỉnh kế hoạch lợi nhuận từ 120 tỷ đồng về 81,6 tỷ đồng, còn 3 công ty báo lãi nữa là năm 2011 lãi 170 triệu đồng, chỉ bằng 1% so năm 2010; lãi vỏn vẹn 1,2 tỷ đồng, bằng 5% so năm 2010, hoàn thành 5% kế hoạch năm 2011; lãi 6,5 tỷ đỗng, giảm 12% so năm 2010 và hoàn thành 14% kế hoạch năm 2011.
Những con số trên cho thấy những CTCK báo lãi năm 2011 cũng có một năm kinh doanh khá chật vật.
Danh sách các công ty báo lãi năm 2011
Những giải pháp để tồn tại
Năm 2011, để tồn tại, các CTCK đã chọn những giải pháp khác nhau. Điểm lại có 3 giải pháp chính đó là :
Thay tên đổi chủ
Năm 2011, 7 công ty thay tên đổi chủ. Tập đoàn Xuân Thành mua lại 75% vốn tại CTCP chứng khoán Vincom (VIX) và đổi tên thành chứng khoán Xuân Thành.
FLC Group mua lại 37% cổ phần của chứng khoán Artex và đổi tên thành chứng khoán .
Hay như chứng khoán Standard (SSJ) tăng vốn từ 35 tỷ đồng lên 300 tỷ đồng và đổi tên thành CTCP chứng khoán Maritime Bank (MSBS) và CTCP Chứng khoán E-Việt (EVS) đổi tên thành CTCP chứng khoán Navibank (NVS),trước đó E-Viêt cũng tăng vốn điều lệ từ 35,1 tỷ đồng lên 161 tỷ đồng.
Danh sách các CTCK đổi tên năm 2011
Nguồn: Gafin
Rút bớt nghiệp vụ kinh doanh
4 CTCK vì muốn thu hẹp hoạt động kinh doanh, tiết giảm chi phí nên đã xin rút nghiệp vụ chính của CTCK là nghiệp vụ môi giới gồm chứng khoán Đông Dương (DDS), chứng khoán Hà Nội (HSSC), chứng khoán Gia Anh và chứng khoán .
Đầu năm, KLS khhiến thị trường khá bất ngờ khi định bỏ ngành nghề kinh doanh chứng khoán và xin đổi sang mô hình tập đoàn chỉ hoạt động đầu tư, nhưng cổ đông KLS đã không thông qua.
Rút khỏi cuộc chơi
Tháng 12/2011, đã có 3 CTCK chọn cách xin rút hồ sơ thành viên tại Sở giao dịch là chứng khoán Hà Nội, chứng khoán Trường Sơn và chứng khoán Đông Dương.
Chứng khoán Trường Sơn có vốn điều lệ 41 tỷ đồng và lỗ lũy kế đến cuối năm 2010 trên 12 tỷ đồng. Còn chứng khoán Hà Nội, đến cuối năm 2010 có vốn điều lệ 50 tỷ đồng, nhưng vốn chủ sở hữu chỉ còn 15,7 tỷ đồng. Với việc lỗ liên tiếp 3 năm 2008-2009-2010 thì tổng lỗ lũy kế của chứng khoán Hà Nội khoảng 34,4 tỷ đồng.
Dấu ấn của các CTCK năm 2011 không chỉ có vậy, mà còn phải kể đến nhiều sự vụ đáng nhớ như việc mất thanh khoản của chứng khoán SME và chứng khoán Tràng An (), trong đó SME còn bị đình chỉ hoạt động giao dịch 1 tháng hay như VNDiect bác tin đồn phá sản. Tiếp đến là nhà đầu tư kiện chứng khoán Trường Sơn lạm dụng tài khoản nhà đầu tư, chứng khoán Worri CBV bị Sở Lao động Thương binh và Xã hội Hà Nội kiến nghị rút giấy phép hoạt động do vị phạm luật lao động ….
Sự khó khăn các CTCK thể hiện rõ nét hơn khi nhìn lại chỉ số VN-Index giảm hơn 27% và HNX-Index giảm 48,6% trong năm 2011. Khối lượng giao dịch trung bình năm 2011 dưới 1000 tỷ đồng/phiên, có những phiên chỉ 500-600 tỷ đồng/phiên so với mức bình quân 2.872 tỷ đồng/phiên năm 2009 và 3.306 tỷ đồng/phiên năm 2010.
Tháng 12/2011, Ủy ban chứng khoán đề xuất đề án tái cấu trúc thị trường chứng khoán và cho biết hiện tại có khoảng 40 CTCK chưa đảm bảo chỉ tiêu an toàn tài chính. Thời điểm cuối năm 2011, đầu năm 2012, Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Nhà nước cũng nhiều lần yêu cầu có giải pháp hỗ trợ cho thị trường chứng khoán.
Điểm lại những sự kiện diễn ra trong năm cho thấy một năm 2011 đầy khốn khó với các CTCK tại Việt Nam.