Hỏi đáp bệnh tay chân miệng

Báo Phụ Nữ Online - 27/10/2009 10:00

Hoi dap benh tay chan mieng

PNO - Hiện số trẻ nhập viện vì bệnh tay chân miệng tại TP.HCM ngày càng tăng. Đây là bệnh có khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng. Để giúp các bậc phụ huynh hiểu rõ hơn về căn bệnh này, PNO xin trích đăng một số câu hỏi - đáp liên quan đến việc theo dõi và phòng ngừa bệnh tay chân miệng.

>> Đọc thêm Làm sao phát hiện sớm biến chứng bệnh tay chân miệng

* Con tôi trước đây bị bệnh tay chân miệng và đã khỏi. Như vậy lần sau bé có thể bị bệnh lại hay không?

- Đừng nghĩ rằng bé bị bệnh tay chân miệng một lần thì đã có miễn dịch và nghĩa là không mắc bệnh lại nữa. Hoàn toàn không phải vậy, bé bị tay chân miệng một lần, vẫn có khả năng bị lại. Nếu trong lần đầu tiên, bé bị bệnh quá nặng, khả năng lần sau mức độ có thể nặng hơn hoặc cũng có khi nhẹ hơn.

* Bác sĩ cho biết siêu vi trùng gây bệnh tay chân miệng diễn tiến như thế nào trong cơ thể?

- Bệnh tay chân miệng do siêu vi trùng đường ruột (Enterovirus) gây nên. Hai loại siêu vi thường gặp là: Coxackie A16 và Enterovirus 71. Một em bé mắc bệnh, trong nước bọt, phân, nước tiểu chứa rất nhiều virus này. Nếu phát hiện sớm và phòng ngừa thì từ từ virus sẽ chết.

Nhưng khi vào cơ thể, virus bắt đầu sinh sôi, nảy nở trong ruột, sau đó tấn công lên máu và phát ra bóng nước ở miệng. Trường hợp, siêu vi quá mạnh có thể đi thẳng lên não, gây biến chứng nặng rất nguy hiểm, phát hiện kịp thời thì mới có khả năng cứu sống.

* Tay chân miệng là bệnh thường gặp ở trẻ nhỏ, vậy người lớn có thể mắc bệnh này không?

- Người lớn cũng bị mắc, tuy nhiên biến chứng thì gần như là không có.

* Nhà tôi có ba cháu (một cháu được 1 tuổi, cháu lớn 2 tuổi và cháu lớn hơn 3 tuổi). Cách đây mấy tuần, cháu 2 tuổi bị tay chân miệng, tôi đưa cháu đến khám bác sĩ và hiện đã khỏi bệnh. Tuy nhiên, cháu 1 tuổi và cháu 3 tuổi giờ lại thấy biểu hiện ói, tiêu chảy, đứa lớn còn than đau bụng. Vậy hai cháu có khả năng mắc bệnh tay chân miệng không?

- Không phải triệu chứng ói, đau bụng, tiêu chảy nào cũng đều là do bệnh tay chân miệng gây nên, triệu chứng này còn có thể vì lý do ngộ độc thức ăn, nhiễm trùng đường ruột…

Cháu 2 tuổi nhà chị trước đây đã mắc bệnh tay chân miệng, rất có khả năng sẽ lây cho các cháu còn lại. Chị nên theo dõi các triệu chứng trên xem ngày sau bớt không, nếu cháu bị càng ngày càng nhiều thì cần đưa đến bác sĩ.

Trẻ ói, đau bụng, tiêu chảy có thể bị bệnh tay chân miệng, nhưng cũng có thể không. Tuy nhiên, hai triệu chứng cần đặc biệt lưu ý đó là: giật mình và hoảng hốt thì gần như đều xuất hiện ở trẻ bị tay chân miệng nếu biến chứng nặng. Do đó, việc theo dõi là cực kỳ quan trọng.

* Bé nhà tôi trước đây bị bệnh tay chân miệng rất nặng, sau này đã khỏi bệnh và được bác sĩ cho về nhà chăm sóc theo dõi. Tay trái của bé còn yếu và thỉnh thoảng hay la hét, giật mình vào ban đêm khiến tôi rất lo lắng, liệu bé có bị biến chứng nặng nữa không?

- Trẻ hết bệnh và bình thường nhưng đừng nên lơ là việc theo dõi vì trẻ có thể lây cho trẻ khác hoặc bị lại, cần xem trẻ có triệu chứng giật mình nhiều không.

Trẻ thỉnh thoảng mơ ngủ, hoặc tối ngủ hơi máy máy có thể kéo dài suốt 6 tháng sau khi khỏi bệnh. Điều cha mẹ nên làm là để trẻ sinh hoạt bình thường, không nói cho trẻ biết trước đây đã từng bị tay chân miệng nặng tránh làm trẻ bị sang chấn tâm lý, lo lắng và phát triển không bình thường.

* Khi trẻ bị bệnh tay chân miệng, mụn nước nổi nhiều ở lòng bàn tay và bàn chân, các mụn nước này có gây nhiễm trùng hay không?

- Mụn nước ở lòng bàn tay và bàn chân không gây nhiễm trùng. Chỉ nhiễm trùng khi cha mẹ không biết đem khêu mụn nước ra, hoặc dùng thuốc bôi lên, trường hợp này ở BV Nhi Đồng 1, chúng tôi đã từng gặp.

Vì vậy, tốt nhất là không đụng chạm, can thiệp vào mụn nước, để yên vết mụn, khi khỏi bệnh, mụn nước ngoài da sẽ từ từ bớt, cha mẹ tuyệt đối không tự ý dùng bất cứ loại thuốc nào bôi lên cho trẻ.

BS Trương Hữu Khanh

(Trưởng khoa Nhiễm – BV Nhi Đồng 1)

Song Linh (ghi)

Nếu trẻ được chỉ định chăm sóc và theo dõi bệnh tay chân miệng tại nhà, cần thực hiện những điều sau đây:

- Vệ sinh răng miệng và thân thể, tránh làm nhiễm trùng các bóng nước.

- Giảm đau, hạ sốt bằng cách lau mình bằng nước ấm, dùng thuốc hạ sốt Paracetamol.

- Nghỉ ngơi hợp lý, hạn chế vận động, tăng cường dinh dưỡng, cho trẻ ăn thức ăn lỏng, mềm, uống nhiều nước nhất là nước hoa quả.

- Không cạy vỡ các bóng nước để tránh nhiễm trùng.

- Theo dõi sát để phát hiện các dấu hiệu: dễ giật mình, hoảng hốt, run chi, đi loạng choạng, chới với, co giật, da nổi bông, nôn ói nhiều, sốt cao. Khi có các biểu hiện trên đây cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay.

Để phòng bệnh:

1. Rửa tay: thường xuyên rửa tay bằng xà phòng dưới vòi nước chảy, nhất là trước và sau khi nấu ăn, trước khi ăn và sau khi đi tiêu. Nếu có chăm sóc trẻ thì cần lưu ý rửa tay sau mỗi lần thay tã, làm vệ sinh cho trẻ.

2. Rửa sạch các dụng cụ, vật dụng, đồ chơi, sàn nhà bằng nước và xà phòng, rồi khử trùng bằng cloramin B 5% (có thể mua tại nhà thuốc tây).

3. Đeo khẩu trang mũi miệng khi hắt hơi hoặc ho.

4. Cách ly người bệnh tại nhà cho đến khi khỏi bệnh (thường ít nhất là 7 ngày).

Theo BS Trương Hữu Khanh

Tin mới