Những ngày đầu năm liên tiếp xảy ra TNGT đường sắt. Khoảng 15 giờ ngày 9-1, tại đoạn đường ngang dân sinh (ĐNDS) thuộc xã Trung Lương, Bình Lục (Hà Nam) giao cắt đường sắt bắc - nam không có rào chắn, hệ thống tín hiệu cảnh báo tự động, xe ô-tô BKS 90T-4924 từ trong làng ra quốc lộ 21 không chú ý quan sát, đâm vào tàu hàng số hiệu 438. Đầu tàu bị đổ nghiêng khỏi đường sắt, hơn 15 m đường sắt bị hư hỏng, mố cầu đường sắt bắc qua sông Sắt bị chệch khỏi vị trí. Lái xe và trưởng tàu bị thương, đầu máy và xe ô-tô bị hư hỏng, chín đoàn tàu khách, sáu đoàn tàu hàng bị chậm giờ. Một tuần sau, lại xảy ra vụ đổ tàu hàng tại ga Vân Phú, TP Việt Trì (Phú Thọ), làm thất thoát 6.000 lít xăng, ngưng trệ đường sắt trên tuyến gần tám giờ đồng hồ. Rồi hàng loạt vụ ô-tô lao vào tàu hỏa. Đêm 26-1, Nguyễn Viết Xuân điều khiển xe ô-tô BKS 29V-4680 đi qua đường ngang trên đường Giải Phóng không có gác chắn bị đoàn tàu hàng D19E - 903 đâm phải. Trưa 16-1, tàu SE7 từ Hà Nội vào TP Hồ Chí Minh đến km 309+050 khu gian Quán Hành, thành phố Vinh, đâm vào xe ô-tô bảy chỗ, làm ô-tô bị hất văng xa.
Năm 2009, cả nước xảy ra 594 vụ tai nạn đường sắt, làm chết 218 người, bị thương 412 người (bình quân mỗi ngày xảy ra gần hai vụ tai nạn làm ba người chết và bị thương); gây ách tắc 722 giờ, chậm 2.290 giờ tàu, hư hỏng hơn 4.300 m đường sắt, 72 đầu máy, 20 toa xe, 70 xe ô-tô cùng nhiều tài sản. Tuy số người chết và bị thương giảm so với năm trước, nhưng tính chất và hậu quả vẫn rất nghiêm trọng. Đáng chú ý, 97,2% vụ tai nạn do yếu tố khách quan và 90% tai nạn xảy ra tại các ĐNDS giao cắt đường sắt, là những bẫy ẩn họa chết người. Đáng báo động, hiện nay vẫn còn khoảng 1.000 ĐNDS nằm trong diện nguy hiểm. Tuyến đường sắt xảy ra nhiều vụ tai nạn ô-tô đâm tàu hỏa nhất là tuyến bắc-nam, chiếm tới 1/3 số vụ, tập trung ở các khu vực Giáp Bát - Văn Điển - Thường Tín (Hà Nội); Mỹ Lý - Quán Hành (Nghệ An); Biên Hòa - Hố Nai (Đồng Nai).
Các ĐNDS tự mở trên đường sắt không có rào chắn, hệ thống đèn, chuông báo hiệu, trong khi ý thức tham gia giao thông của nhiều người còn kém, hành lang ATGT đường sắt bị lấn chiếm, che khuất tầm nhìn người điều khiển phương tiện, nên tai nạn xảy ra là điều dễ hiểu. Thậm chí ngay cả khi qua nơi giao cắt giữa đường sắt và đường bộ đã có chuông tự động cảnh báo và biển khuyến cáo cần chú ý quan sát nhưng nhiều người vẫn liều mạng đi đứng, nằm, ngồi, ngủ trên đường sắt khi tàu hỏa đang đến gần. Có người còn cố tình vượt qua chắn đường ngang đã đóng. Ngoài ra, còn phải kể đến ý thức chủ quan của lái tàu cho rằng, đường sắt là đường ưu tiên nên chủ quan, chưa thực hiện đúng chế độ hô đáp, kéo còi cảnh báo và xử lý khi phát hiện chướng ngại trên đường sắt. Sự bùng nổ số lượng ô-tô, xe máy ở các thành phố, thị xã, khu đông dân cư; thiếu kiên quyết xử lý việc tùy tiện mở đường đi trái phép vượt qua đường sắt vẫn luôn là ngòi nổ tiềm ẩn gia tăng tai nạn.
Để lập lại trật tự an toàn giao thông đường sắt, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam lên kế hoạch điều tra, rà soát lại các tuyến đường ngang giao cắt với đường sắt, phối hợp lực lượng chức năng lập rào chắn ngăn cách giữa đường bộ và đường sắt tại một số điểm đen hay xảy ra tai nạn; bổ sung biển báo, lắp đặt thiết bị cảnh báo tự động; xóa đường ngang mở mới không phép, tăng cường tuyên truyền vận động nhân dân chấp hành nghiêm Luật Giao thông. Tuy nhiên, tình trạng xây dựng trái phép công trình vi phạm hành lang an toàn đường sắt, mở đường ngang trái phép qua đường sắt vẫn chưa được xử lý triệt để. Mặt khác, nếu chính quyền địa phương chưa thật sự quan tâm thường xuyên thì việc tái xuất hiện đường ngang tự phát vẫn xảy ra. Những giải pháp tình thế được đưa ra là đối với ĐNDS và điểm giao cắt giữa đường sắt và đường xã, đường thôn, đường vào cụm dân cư do địa phương quản lý, chính quyền địa phương bố trí người cảnh giới và nhắc nhở người qua đường khi có tàu hỏa chạy qua và cấm ô-tô qua đường sắt; không cấp đất giãn dân dọc hai bên đường sắt, khuyến khích phòng vệ bằng biển báo, triển khai lắp đặt gương cầu lồi, tín hiệu có chu kỳ phát sáng để thu hút sự chú ý của người, xe qua đường ngang...