Theo thông báo chính thức của Bộ GD&ĐT, chỉ tiêu tuyển sinh của các trường đại học, cao đẳng năm 2010 giảm 30.000 so với năm 2009. Theo đó, 190 trường đại học, cao đẳng bị giảm trừ chỉ tiêu do năm 2009 tuyển sinh vượt chỉ tiêu quy định của Bộ. Năm 2010 này, chỉ có 5 trường được tăng chỉ tiêu. Lý do giảm chỉ tiêu tuyển sinh được đưa ra những trường đó không đảm bảo các tiêu chí của Bộ đưa ra như: diện tích không đủ 2m2/sinh viên; có trường năng khiếu, tỷ lệ sinh viên /giảng viên quá 10; trường khối khoa học kỹ thuật và công nghệ, tỷ lệ sinh viên /giảng viên quá 15; trường khối nhân văn, xã hội, kinh tế quản trị kinh doanh, tỷ lệ sinh viên /giảng viên quá 25 ... Tức là những trường trên không đáp ứng đủ các tiêu chí Bộ đưa ra thì phải giảm chỉ tiêu để đủ tiêu chí đề ra. Ngoài ra, theo ông Nguyễn Văn Ngữ - Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính - Bộ GD&ĐT thì 175 trường bị giảm chỉ tiêu còn vì lý do không minh bạch, công khai tài chính. Nhất là những khoản thu cho năm mới như học phí, sử dụng học phí. Một số trường bị giảm chỉ tiêu so với tự đăng ký là vì không được duyệt chỉ tiêu của một số ngành xin mở mới. Về vấn đề trên, PGS.TS Trần Thị Hà - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học cho rằng "có những trường xin mở ngành nghề mới, xin được chỉ tiêu tuyển sinh nhưng số lượng học sinh đăng ký dự thi và thi đỗ vào ngành nghề đó lại ít hơn chỉ tiêu. Có trường, dù xin được chỉ tiêu cho ngành nghề mới nhưng lại không thể tổ chức dạy được, vì không đủ sinh viên cho một lớp học. Chính vì thế, Bộ có khắt khe đối với chỉ tiêu ngành mới hơn các ngành khác cho những trường đại học, cao đẳng đăng ký chỉ tiêu tuyển sinh của ngành đào tạo mới".
Về vấn đề hạn chế, giảm chỉ tiêu tuyển sinh có vi phạm Luật Giáo dục đã có, vi phạm quyền được học của công dân không? Trao đổi với PV ĐS&PL, PGS.TS Chu Hồng Thanh - Vụ trưởng Vụ Pháp chế - Bộ GD&ĐT cho rằng: "Bộ GD&ĐT không vi phạm Luật Giáo dục, không hạn chế quyền được học của công dân. Bởi các trường đại học, cao đẳng có quyền đăng ký chỉ tiêu tuyển sinh. Khi Bộ kiểm tra, thấy rằng không đủ các tiêu chí, điều kiện tuyển sinh thì phải cho rút bớt chỉ tiêu xuống để đảm bảo chất lượng học tập của công dân, tức là đảm bảo quyền được học của công dân".
GS Văn Như Cương thì cho rằng: Hạn chế chỉ tiêu tuyển sinh của các trường đại học không phải là bước đột phá để cải thiện chất lượng giáo dục đại học. Muốn giáo dục đại học, cao đẳng đạt chất lượng thì chúng ta phải kết hợp đồng bộ nhiều việc, tức phải làm nhiều việc chứ hạn chế chỉ tiêu không phải là việc quan trọng nhất, không phải là khâu mấu chốt nhất để nâng chất lượng.
Nguyễn Thùy Dương