Trong một cuộc phỏng vấn tại London, ông El Badri cho biết, các nước thuộc Liên minh châu Âu (EU) cần tranh thủ thời gian để tìm kiếm nguồn dầu thay thế cho lượng 500.000 thùng mỗi ngày nhập khẩu từ Iran. “Trong thời gian này, giá dầu sẽ rất nhạy cảm và biến động khôn lường”, ông nói.
Tuy nhiên, ông này cũng khẳng định, các thị trường đã được cung cấp tốt. “Không có tình trạng thiếu dầu ở bất kỳ đâu trên thế giới”, El Badri nói và cho biết, OPEC đã sản xuất 30,6 triệu thùng dầu mỗi ngày, nhiều hơn 600.000 thùng/ngày so với chỉ tiêu được thỏa thuận tại hội nghị gần nhất của Khối hồi tháng 12 năm ngoái.
Giá dầu thô tương đối ổn định kể từ mùa Xuân năm trước. Nhưng giá dầu đã tăng thêm 4 - 5 USD/thùng trong những ngày đầu năm 2012, khi EU chuẩn bị cấm vận với dầu mỏ Iran và Tehran đe dọa sẽ đóng cửa eo biển Hormuz, tuyến vận tải dầu mỏ sống còn từ vịnh Ba Tư. EU đã thông qua lệnh cấm vận hôm thứ Hai tuần trước, nhưng hoãn thời gian thực hiện tới ngày 1/7/2012 để các nước vốn phụ thuộc nặng nề vào dầu thô của Iran như Hy Lạp có thêm thời gian để điều chỉnh. Trong khi đó, Iran dọa sẽ cấm ngay lập tức việc xuất khẩu dầu mỏ sang châu Âu.
Nhiều nhà phân tích tin rằng, các khách hàng châu Âu của Iran có thể tìm kiếm các nhà cung cấp dầu mỏ thay thế khá dễ dàng. Sản lượng dầu mỏ của Libya đã hồi phục nhanh chóng, hiện đạt 1,3 triệu thùng/ngày - không quá thấp so với mức 1,6 triệu thùng/ngày của thời gian trước cuộc nội chiến năm ngoái. A-rập-xê-út cũng đã khẳng định, nước này sẽ bù đắp cho bất cứ sự giảm sút nào từ nguồn cung dầu của Iran.
Tuy nhiên, những vấn đề liên quan đến lệnh cấm vận của EU vẫn đang tiếp tục tác động đến các thị trường dầu lửa. Giá dầu Brent tại thị trường London đã tăng lên trên 110 USD/thùng trong tuần này. Điều đó phản ánh lo ngại của thị trường đối với nguồn cung từ Iran, nhưng cũng hy vọng rằng, đó là dấu hiệu cải thiện của nền kinh tế Hy Lạp, khi nhu cầu dầu tăng lên.
Một vài nhà phân tích không đồng ý với dự báo của Badri. “Chúng tôi ủng hộ quan điểm rằng, khủng hoảng dầu lửa có thể xảy ra nếu vịnh Ba Tư bị phong tỏa, song mức biến động của giá dầu thô đã thấp nhất trong 13 tháng”, Olivier Jakob, một chuyên gia về dầu lửa nói.
Theo ông Badri, trong trường hợp bình thường, dầu lửa sẽ được giao dịch ở giá khoảng 100 USD/thùng, mức mà A-rập-xê-út chứng thực đầu tháng 1/2012 và cũng phù hợp với mối tương quan giữa cung và cầu của loại hàng hóa này. Giá 110 USD/thùng trên thực tế là sự phản ánh mức rủi ro địa chính trị 10 USD/thùng.
“Thị trường đang kéo giá dầu thô lên mức cao hơn nữa do các động thái địa chính trị tại Trung Đông và Bắc Phi, không liên quan đến quan hệ cung * cầu cơ bản”, Badri nói. “Địa chính trị là công cụ tốt để đầu cơ và chụp giật”.
EU đã mua khoảng 600.000 thùng dầu/ngày từ Iran trong năm ngoái, chiếm khoảng 20% sản lượng dầu mỏ của Iran. Nhưng năm nay, Trung Quốc đã trở thành bạn hàng lớn nhất của quốc gia châu Á cận Tây này.
Ahmad Ghalebani, lãnh đạo Công ty dầu lửa quốc gia Iran nói rằng, nước này có thể cắt giảm lượng dầu mỏ xuất khẩu sang châu Âu vì họ còn có các bạn hàng khác. Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo với các nhà chức trách phương Tây là lệnh cấm vận dầu lửa có thể đẩy giá dầu lên 120 - 150 USD/thùng.
Các biện pháp trừng phạt của EU dành cho Iran còn bao gồm cả các hạn chế trong lĩnh vực tài chính, nhằm ngăn cản quốc gia Tây Á này có điều kiện làm giàu uranium phục vụ cho mục đích quân sự. Tehran thì khẳng định, chương trình làm giàu uranium của nước này hoàn toàn mang mục đích hòa bình.
Iran đã cho phép đoàn thanh tra của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) đến làm việc 3 ngày. Đoàn thanh tra do Herman Nackaerts, Phó tổng giám đốc của IAEA dẫn đầu và được mong đợi sẽ thâm nhập vào các cơ sở hạt nhân của Iran để tìm kiếm bằng chứng cho việc phát triển vụ khí hạt nhân của nước này.
Hiện tại, khu vực Trung Đông còn có thêm một điểm nóng nữa là Syria, khi xung đột trong nước này đang ngày càng căng thẳng. Giếng dầu Trung Đông càng bất ổn thì thị trường dầu lửa thế giới càng chịu tác động nhiều tới nguồn cung.
Kinh nghiệm cho thấy, dù nhiều nước xuất khẩu dầu cam kết tăng sản lượng để bù đắp các thiếu hụt cục bộ, song giá dầu nhiều khả năng sẽ tăng đáng kể nếu có biến cố xảy ra tại các nguồn cung truyền thống. Việc giá dầu tăng cao cách đây hơn 3 năm từng là một trong những lý do gây ra khủng hoảng kinh tế toàn cầu mà nhiều người chắc hẳn vẫn chưa quên.