* Ô tô mấy tỷ đồng, vài triệu đô -la không phải chịu thuế tài sản thì nhà cũng không thuộc diện chịu thuế!
* Không thu thuế đất lấn chiếm thì người dân phấn khởi quá
Nhà giá trị cao chẳng qua là đất đắt
Chủ nhiệm UB Tài chính - Ngân sách Phùng Quốc Hiển, cho rằng, UB này tán đồng với quan điểm không đưa nhà ở vào diện chịu thuế. Bởi lẽ, nhà ở là tài sản gắn liền với công sức, sự tích lũy của người dân. Trước khi có được số tiền xây dựng nhà, người dân đã phải thực hiện nghĩa vụ thuế và trong quá trình xây dựng nhà ở, người dân phải chịu nghĩa vụ thuế mua vật liệu xây dựng, thi công xây dựng. Việc đánh thuế nhà ở sẽ dẫn đến thuế chồng lên thuế.
Đồng tình với quan điểm này, Chủ nhiệm UB Pháp luật Nguyễn Văn Thuận nói rõ hơn: Giá nhà của Việt Nam thực chất là giá đất, ông Thuận khôi hài, hiện nay biệt thự trên đỉnh Hoàng -su-phì làm sao mà có giá bằng nhà cấp 4 với vài cái cọc bê -tông ở Hà Nội. Hơn nữa, theo ông Thuận nhà là tài sản cá nhân, tổ chức mà hiện nay chúng ta chưa có thuế đánh vào tài sản mà thường đánh thuế trước bạ khi đăng ký mới hoặc chuyển quyền sử hữu. "Nếu đánh thuế nhà thì các tài sản lớn khác có đánh thuế không? chẳng hạn khi người ta mua cái ô tô mấy tỷ, vài triệu đô -la thì có đưa vào diện chịu thuế hay không? Trong khi nếu nhà xây với nội thất "xịn" cũng chỉ có giá trên dưới 2 tỷ đồng, do vậy cần lập luận chắc chắn và thuyết phục hơn nội dung này", ông Thuận khẳng định.
Chia sẻ thêm vấn đề này, Bộ trưởng Tài chính Vũ Văn Ninh cho rằng, giá trị nhà cao là giá trị đất mang lại do nó được nằm trên vị trí đắc địa. Thực tế, nhiều người mua nhà sau đó đập đi xây mới ngay. Đây thực chất là họ mua đất. Kể cả nhà chung cư có giá trị cũng phải được nằm trên vị trí đắt, chứ còn giá trị nhà không thì không lớn. "Thuế không bao gồm đánh vào nội thất nên giá trị nhà càng nhỏ", ông Ninh nói.
Cân nhắc việc thu thuế đất lấn chiếm
Đối với vấn đề đất lấn chiếm có đưa vào diện thu thuế hay không còn nhiều quan điểm trái ngược. Từ thực tế, các nhà tập thể cũ đất lưu không đã bị lấn chiếm, xây thành nhà ở kiên cố, thành quán xá... ông Thuận đặt ra câu hỏi: Diện tích này có đưa vào diện chịu thuế hay buộc phải thu hồi, dỡ bỏ. Thực hiện theo Luật Đất đai đem xử lý diện tích này cũng khó bởi chính quyền các cấp không thể cưỡng chế, phá bỏ được. Vậy nên xử lý như thế nào cho tồn tại để thu thuế tăng nguồn thu ngân sách hay dỡ bỏ là phụ thuộc vào quan điểm của các cơ quan nhà nước. Trong dự luật cũng quy định, với đất vượt hạn mức dưới 3 lần thì mức thu thuế là 0,03%, vượt trên 3 lần hạn mức chịu thuế suất 0,06% còn với đất lấn chiếm, đất để hoang hóa chịu thuế suất 0,15%.
Chung quan điểm này, ông Phùng Quốc Hiển lại cho rằng, việc phá nhà cửa xây dựng trái phép nhất là các chung cư cũ thì không được. Việc thu thuế là chấp nhận thực tế đang tồn tại, chứ không có nghĩa là công nhận quyền sử dụng đất hợp pháp. "Bây giờ chúng ta đang thu thuế diện tích lấn chiếm mà không thu nữa, trong khi thu hồi không được, phá bỏ lại càng không thì người dân họ phấn khởi quá", ông Hiển nhận định.
Trái với quan điểm này, Trưởng ban dân nguyện Trần Thế Vượng thẳng thắn: Đất lấn chiếm thì phải thu hồi, nếu cho diện tích này đóng thuế cao thì cũng là công nhận tính hợp pháp, như vậy sẽ phá vỡ Luật Đất đai. Thêm vào đó, Luật Đất đai cũng quy định đất lấn chiếm từ lâu, không tranh chấp thì được cấp quyền sử dụng đất. Chính vì vậy, ông Vượng đề nghị, Ban soạn thảo cần nghiên cứu kỹ trong trường hợp cụ thể. Cũng từ vấn đề này Bộ trưởng Vũ Văn Ninh giãi bày: "Đất lấn chiếm có nhiều loại, cơ quan kiểm tra thiếu thực tế đã cấp chứng nhận quyền sử dụng đất. Đây là cái sai của cán bộ địa chính mà chúng ta cũng phải nhìn nhận nên phải giải quyết cho hợp lý". Hiện nay, chúng ta đang thu thuế đất trên diện tích sử dụng thực tế.
Phó Chủ tịch QH Uông Chu Lưu nêu nguyên tắc: Đất lấn chiếm là lỗi của cán bộ, của người dân là không minh bạch. Nguyên tắc là phải thu hồi, thu giữ không thể biến sai, biến lỗi thành hợp pháp. ông Lưu cho rằng, không nên quy định việc thu thuế đất lấn chiếm vào trong dự án luật.
Dự án Luật Thuế nhà, đất sẽ được tiếp tục đưa ra lấy ý kiến ĐBQH tại kỳ họp tới diễn ra vào tháng 5/2010.
Vương Hà