Có mặt ở bến Chương Dương từ sáng sớm, vừa bước chân lên chiếc cầu phao nhỏ để lên tàu, chúng tôi cảm nhận ngay những làn nước li ti mát lạnh do làn gió sông lồng lộng thổi tới. Đúng 7 giờ 30 phút chiếc tàu du lịch khởi hành, lướt nhẹ trên mặt sông đỏ nặng phù sa. Cầu Thanh Trì, những ngôi nhà cao tầng đang thi công cao sừng sững, làng gốm Bát Tràng lần lượt hiện ra trước mắt với một góc nhìn thật lạ. Mọi người bật dạy khỏi ghế tỏa ra hai bên thành tàu hoặc tản lên tầng hai, mũi tàu nhanh chóng thu vào ống kính những nét đẹp hiếm thấy. Trong khi ấy, trên sân khấu, các liền anh, liền chị quan họ chào đón du khách bằng nhiều làn điệu mượt mà, đằm thắm. Cùng đi trên chuyến tàu du lịch hôm ấy có nhiều gia đình ở Hà Nội, những vị khách nước ngoài, khách đến từ TP Đà Nẵng, thành phố Hồ Chí Minh và cả Việt kiều về thăm quê hương. Thành phố dần lùi lại nhường chỗ cho mầu xanh mênh mông, ngút ngàn triền bãi của mía, ngô, đậu và những vườn rau. Cô hướng dẫn viên du lịch đứng trên boong tàu giới thiệu thật hấp dẫn: Quang cảnh hai bờ con sông luôn thay đổi. Vào mùa hoa cải nở, bờ sông vàng rực một mầu, điểm xuyết những vầng hoa thìa là trắng tỏa hương thơm ngát. Khi gió mùa đông bắc tràn về mang theo những trận mưa phùn ẩm ướt là lúc su hào, cải bắp phủ xanh mướt các bãi phù sa. Mùa hè đến, dọc triền đê Hưng Yên, Hà Tây, từng đàn tu hú tao tác bay trên những rặng nhãn, rặng vải trĩu trịt quả chín. Khoảng chín giờ tàu cập bến tại Thường Tín, Hà Tây, chúng tôi đi dọc trên con đường làng để tới làng nghề mây tre đan Bằng Sở. Làng quê bình dị đẹp hơn nhờ những sản phẩm mây tre mỹ nghệ treo đầy trong nhà, ngoài ngõ. Hào hứng nhất là những cô cậu sinh viên, không chỉ mua cho mình những chiếc giỏ mây xinh xắn làm quà tặng cho người thân mà còn sà vào thử tay nghề đan lát cùng với những người dân mến khách nơi đây. Rời Bằng Sở, đoàn du khách tới thăm đền Dầm và đền Đại Lộ cổ kính rêu phong. Khi được nghe giới thiệu về sự tích đền Dầm, nơi thờ tự chính về Mẫu Đệ Tam, đặc biệt được nghe kể về sự tích Cây thị nghìn năm tuổi trong khuôn viên đền, các vị khách lớn tuổi tỏ ra rất phấn khởi vì tại đây họ có thể cầu dâu hiền rể thảo. Sự háo hức tăng dần khi tàu cập bến đền thờ Chử Đồng Tử ở Hưng Yên, một trong "tứ bất tử" trong văn hóa tâm linh người Việt. Những đôi lứa yêu nhau tới đây đặt cho ngôi đền một cái tên thật lãng mạn Đền tình yêu. Những vị khách nước ngoài tỏ ra đặc biệt thích thú. Họ cố gắng chụp nhiều những bức ảnh lưu niệm tại nơi được mệnh danh là một trong những ngôi đền cổ kính nhất thờ Đức thánh Chử Đồng Tử. Chia tay ngôi đền, trên tay mọi người lỉnh kỉnh những món quà quê như bánh đa, chuối, nhãn, mật ong, nụ vối... Bữa ăn trưa trên tàu với những món đặc trưng của Đồng bằng châu thổ sông Hồng không chỉ hấp dẫn thực khách mà còn tạo ra không khí đầm ấm trong gia đình. Tàu quay trở về đưa chúng tôi cập bến tại làng gốm Bát Tràng. Say sưa khám phá những ngõ cổ quanh co của ngôi làng cổ, dạo chợ gốm sứ, ai cũng có thể tìm cho mình một vài món đồ làm kỷ niệm. Sau cùng, mọi người tập trung tại xưởng sản xuất của nghệ nhân Trần Độ, khám phá những điều kỳ diệu từ đất, lửa qua bàn tay khéo léo của con người. Một vài người tự tay mình nhào nặn một món đồ. Mặt mũi, quần áo lấm lem đất sét, nhưng ai nấy đều vui sướng rạng ngời. Đúng 16 giờ 30 tàu về đến 42 Chương Dương Độ. Lời hát giã bạn như lưu luyến hơn, những cái nắm tay thật chặt giữa các thành viên trong đoàn và đội ngũ hướng dẫn viên, ban nhạc và thủy thủ đoàn. Chị Mai Hoa, Việt kiều Pháp, trước khi chia tay xúc động nói: Thật tuyệt vời, đây là lần thứ hai tôi tham gia tua du lịch này. Mỗi lần về quê hương, thấy Hà Nội ngày càng đô thị hóa với những ngôi nhà bê-tông cao tầng, kiên cố. Bây giờ, nếu đi tham quan Hà Nội bằng đường bộ, khó mà hình dung được một Hà Nội với 36 phố phường cổ kính. Nhưng khi tìm tới những tua du lịch đường thủy độc đáo này, chúng tôi, những người con xa xứ, vẫn tìm lại được cho mình một dáng vẻ và không khí của một Hà Nội xưa. Con sông Hồng, hầu như vẫn chưa có một công cuộc xây dựng nào động đến đã mang đến cho Hà Nội một dáng vẻ riêng, một vẻ đẹp mà chỉ Hà Nội của Việt Nam mới có... Để sông Hồng ngày càng hấp dẫn Còn nhớ cách đây hơn mười năm, một tua du lịch lạ lẫm và mới mẻ ra đời, du khách đến với tua với tâm trạng tò mò hơn là hứng thú. Du lịch sông Hồng là tua du lịch kéo dài trong một ngày, đến những địa danh nổi tiếng xuôi theo dòng sông Hồng do công ty Red River tourism tổ chức. So với các loại hình du lịch khác, tua du lịch bằng đường thủy không thu hút đông đảo và rầm rộ nhưng nó vẫn âm thầm thu hút du khách. Vài năm trở lại đây, lượng khách du lịch trên sông Hồng tương đối ổn định và có xu hướng tăng mạnh, nhất là vào mùa lễ hội từ tháng giêng đến tháng ba âm lịch. Nhờ đa dạng hóa sản phẩm, từ đầu năm đến nay, mặc dù du lịch chịu tác động của sự suy thoái kinh tế nhưng lượng khách đi du lịch sông Hồng vẫn bền bỉ tăng. Ông Nguyễn Chí Thành, Phó Giám đốc Xí nghiệp đầu tư và phát triển sông Hồng ví von: Loại hình du lịch đường thủy ven sông Hồng giống như loại hình "máy bay giá rẻ", rất phù hợp với điều kiện kinh tế của tầng lớp bình dân. Trong sáu tháng đầu năm 2009, đã thu hút gần 8.000 du khách, tăng 30% so với năm ngoái; trong đó 40% lượng khách là khách nước ngoài. Dự kiến trong cả năm nay, Xí nghiệp sẽ đón 14.500 lượng khách. Có thể nói, du lịch sông Hồng đã góp phần tôn vinh những giá trị văn hóa vật thể cũng như phi vật thể, tạo sự chuyển biến trong nhận thức và cải thiện thu nhập của nhân dân địa phương. Đó còn là một lớp học dã ngoại bổ ích về thiên nhiên, văn hóa lịch sử cho du khách. Nhận thức được tiềm năng của loại hình du lịch này và hướng tới kỷ niệm 1000 năm Thăng Long - Hà Nội, xí nghiệp xây dựng nhiều chương trình du lịch đặc thù, hấp dẫn. Điển hình như tua Hà Nội-Cố đô Hoa Lư-chùa Bái Đính-khu du lịch Tràng An-Đền Trần-Hà Nội trong hai ngày, kết hợp hai loại hình ô-tô và tàu thủy. Bên cạnh đó, Xí nghiệp đã xây dựng nhiều tua du lịch kết hợp hình thức đi tàu thủy và xe đạp đến thăm các làng nghề, địa danh nổi tiếng như làng tranh Đông Hồ (Thuận Thành, Bắc Ninh), du lịch thành cổ Đường Lâm (Sơn Tây) với lộ trình xe đạp từ 10 - 12 km, rất được du khách nước ngoài ưa chuộng. Ông Thành cũng cho biết: Nhằm làm phong phú thêm các loại hình tua tuyến du lịch sông Hồng, Xí nghiệp còn xây dựng các tua du lịch sông Hồng vào ban đêm với cự ly khoảng 10 km, bắt đầu từ cầu Thăng Long đến Bát Tràng phù hợp với các dịp lễ kỷ niệm đám cưới vàng, bạc, sinh nhật, liên hoan văn hóa, văn nghệ. Tuy nhiên, để loại hình du lịch độc đáo này thực sự hấp dẫn trong khi Hà Nội tròn 1000 tuổi đang tới rất gần, cần đưa vào tua những loại hình hấp dẫn hơn với phương thức: để du khách là chủ thể chính khi tham gia vào các hoạt động trong chương trình. Các địa điểm, bến bãi đón khách phải chỉnh trang, xây dựng tránh nhếch nhác như các bến sông bến đò ngang. Việc quảng bá hình ảnh điểm đến cần có hiệu quả hơn, đưa địa danh đó thật sự là một điểm đến thân thiện. Các sản phẩm văn hóa tại các địa phương cần đặc sắc và phong phú hơn. Muốn làm được như vậy, phải có sự quan tâm, sát sao hơn nữa của chính quyền địa phương, nơi có địa danh mà tua du lịch dừng chân tham quan.