Vào dịp cuối năm, nhu cầu đổi tiền lẻ của người dân tăng đột biến Theo ghi nhận của phóng viên, năm nay dịch vụ đổi tiền lẻ vẫn sôi động. Khách hàng không thể đổi ngang được trong hệ thống ngân hàng, buộc phải tìm đến các điểm dịch vụ đổi tiền di động ngoài chợ giời.
Tại phố đổi tiền Đinh Lễ, khách hàng muốn đổi lấy tiền mệnh giá 10.000 đồng thì tỷ lệ đặt là 120/100 (đổi 120.000 đồng lấy 100.000 đồng), tiền 5.000 đồng là 130/100, tiền 2.000 đồng là 130/100 và muốn đổi loại tiền 1.000 đồng thì tỷ lệ đặt là 135/100. Riêng loại tờ 500 đồng đặc biệt hơn, muốn đổi 100.000 đồng phải mất 145.000 đồng.
Dịch vụ đổi tiền lẻ (mệnh giá nhỏ) cũng sôi động tại đường Quang Trung – quận Hà Đông. Nơi đây mặc dù có nhiều phòng giao dịch và văn phòng của các Ngân hàng Thương mại, nhưng có tới 10 điểm tự phát đổi tiền lẻ. Một phụ nữ kinh doanh dịch vụ này cho biết, vào dịp gần Tết Nguyên đán rất khan hiếm tiền lẻ. Nhưng cũng theo khẳng định của phụ nữ này, khách hàng muốn đổi bao nhiêu cũng được đáp ứng đủ, nếu chịu "chi đẹp”, tương ứng với việc trả phần trăm thỏa đáng. "Đổi tiền lẻ, tiền mới, tiền đẹp thì phải có giá của nó. Đổi tiền 200 đồng mới mức phí là 35%-45%, loại 500 đồng mới là 40%, 1.000đồng, 2000đồng mới là 12%” người phụ nữ có tên là Nga kinh doanh dịch vụ đổi tiền di động tại phố Quang Trung (Hà Đông) mời chào với phí cao ngất ngưởng.
Ngay cả phố Đinh Lễ hay Quang Trung hoạt động đổi tiền lẻ diễn ra sôi động và nhộn nhịp nhất Hà Nội. Tuy nhiên, đây vẫn không phải là nơi đổi tiền có mức phí cao nhất. Theo lời rỉ tai so sánh của ông Lê Đình Soa (Thụy Khuê), chùa Bia Bà, Phủ Tây Hồ mới là những địa chỉ có mức phí sửng sốt! Thông thường các loại tiền mệnh giá 500 đồng khách hàng phải bỏ ra 170.000 mới đổi được 50.000 tiền mới; tiền 1.000 đồng phải bỏ ra 290.000 đồng mới đổi được 100.000đồng; tiền 5.000 ngàn đồng phải bỏ ra 800.000 nhưng chỉ thu về được 500.000 tiền mới. Các tỷ lệ này tương ứng: đổi ba lấy một.
Ngân hàng "khát” mệnh giá 20.000 đồng Trái ngược với chợ giời muốn bao nhiêu cũng có, công cuộc đổi tiền lẻ mới tại các ngân hàng khó như "ngậm ngải tìm trầm”. "Đổi tiền mệnh giá nào cũng được nhưng 20.000 đồng và 500 đồng thì chịu”. Năm nay tiền 20.000 khan lắm” – Nhân viên tín dụng một ngân hàng thương mại nói vẻ đầy khó khăn với vị khách ruột của mình. Loại tiền lộc 500đ mỗi nhân viên như bọn em đăng ký cả tháng cũng chỉ được "một tệp”- vị nhân viên này cho biết.
Tại chi nhánh ngân hàng Dầu khí toàn cầu, chị Hoàng Hiền (70 Mã Mây) sau khi gửi tiền tiết kiệm, đồng thời đề xuất nhu cầu được đổi 5 triệu tiền mệnh giá 10.000đ, 20.000đ, chị nhận được ngay lời từ chối: Mong chị thông cảm, mỗi chi nhánh chỉ được phân chia ít tiền lẻ, nên mấy hôm nay đã hết.
Những ngày này các nhân viên giao dịch ngân hàng luôn rất bận rộn vì khách hàng đến đổi tiền có mệnh giá thấp. Đại diện lãnh đạo một ngân hàng cho biết, Ngân hàng Nhà nước có chi tiền mặt cho các Ngân hàng Thương mại để đảm bảo cơ cấu các loại tiền trong lưu thông. Tuy nhiên đó chỉ là một phần nhỏ, còn nhiệm vụ chính là điều phối tiền mới thì các ngân hàng cân đối là chính. Do vậy số lượng tiền mới không nhiều, đặc biệt là tiền mệnh giá nhỏ. Tiền 2.000 đồng, 5.000 đồng, 10.000 đồng và 20.000 đồng mới rất ít, tiền 50.000 đồng trở lên thì nhiều hơn. Với loại tiền Việt, các ngân hàng không tiến hành đổi rộng rãi, mỗi người được đổi khoảng 2 triệu đồng trở xuống, phần còn lại dành ưu tiên cho những khách hàng "ruột”, giao dịch thường xuyên hoặc giao dịch lớn, lâu năm với ngân hàng.
Hình thức đổi tiền lẻ đã chính thức sôi động từ 5 năm về trước. Theo TS Trịnh Hòa Bình – Viện Khoa học Xã hội, việc đổi tiền lẻ, tiền mới để lỳ xì cho con cháu đầu năm lấy hên là một nét văn hóa, nếu dừng lại đây là điểm tốt. Tuy nhiên, khi xã hội phát triển, xu hướng đổi tiền lẻ ngày Tết đang có sự biến thái. Ví dụ như đi lễ, cầu cúng, " tại những buổi lễ dâng sao giải hạn, nhiều người sẵn sàng chi ra một số tiền lẻ rất lớn 10 – 15 triệu để phát lộc, nhảy đồng. Trong khi đó số tiền này dùng để trùng tu, tu sửa di tích thì tốt hơn. Theo ông Bình, hình thức đổi tiền mệnh giá càng nhỏ thì giá đổi càng đắt tại các khu vực đình, chùa cũng cần được quản lý. Bởi có nhiều thủ đoạn xấu còn ăn theo dịch vụ đổi tiền. Chẳng hạn, đã xuất hiện hành vi rút lõi tiền, khách hàng đổi tập 100 tờ nhưng chỉ nhận được 98 tờ.
Thúy Hằng