Ông Trần Mạnh Hà, Phó giám đốc Công ty Xăng dầu Dầu khí miền Bắc (PVoil) cho biết, tính giá bình quân trong 6 ngày vừa qua, doanh nghiệp này phải chịu lỗ 700 đồng/lít đối với xăng và mặt hàng dầu bị lỗ 450 đồng/lít.
Còn theo tính toán của Tổng công ty Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex), giá cơ sở của xăng RON 92 đang cao hơn giá bán trên thị trường 5,6% (959 đồng/lít), giá diesel 0,05S cao hơn giá bán là 4,9% (722 đồng/lít), giá dầu hỏa cao hơn giá bán là 4,8% (714 đồng/lít) và giá mazút 3,5S cao hơn giá bán là 3,2% (415 đồng/lít).
Mặc dù khi trả lời báo chí trong những ngày qua, ông Bùi Ngọc Bảo, Tổng giám đốc Petrolimex luôn phủ nhận việc công khai giá cơ sở của mặt hàng xăng dầu nhằm “dọn đường” cho việc tăng giá sắp tới, nhưng nếu theo suy luận logic thông thường, thì việc tăng giá của các doanh nghiệp xăng dầu là khó tránh khỏi, nếu như giá cơ sở vẫn duy trì ở mức cao trong thời gian dài.
Trong thời điểm giá xăng dầu đang thu hút sự chú ý của dư luận như hiện nay, việc tăng giá xăng dầu của doanh nghiệp chắc chắn sẽ nhận được những phản ứng khác nhau. Và cho dù đã công khai giá cơ sở mà mình áp dụng để hình thành giá bán lẻ trong nước, nhưng các doanh nghiệp cũng vẫn sẽ tiếp tục gặp phải những phản ứng xung quanh cơ chế trao quyền tự chủ cho doanh nghiệp theo Nghị định 84/2009/NĐ-CP.
Điều này đòi hỏi các cơ quan quản lý cần có giải pháp phù hợp, nhằm có thể bảo vệ cơ chế được cho là phù hợp với tình hình thị trường như quy định của Nghị định 82/2009/NĐ-CP. Giải pháp này trước mắt đang nằm ở quy mô quỹ bình ổn giá xăng dầu mà các doanh nghiệp trích nộp.
Theo quy định của Thông tư 234/2009/TT-BTC ngày 19/12/2009 của Bộ Tài chính, doanh nghiệp chủ động cộng 300 đồng/lít vào giá bán lẻ xăng dầu để hình thành quỹ bình ổn giá xăng dầu. Và theo giải thích của ông Nguyễn Cẩm Tú, Thứ trưởng Bộ Công thương, quỹ bình ổn giá xăng dầu được sử dụng trong trường hợp thị trường xăng dầu có biến động lớn, chứ không phải dùng để cố định giá xăng dầu.
Tuy nhiên, xung quanh việc hình thành quỹ bình ổn giá xăng dầu nói trên, các doanh nghiệp kiến nghị cơ quan quản lý cần sớm xác định quy mô của quỹ cho phù hợp. Theo ông Trần Mạnh Hà, cơ quan quản lý cần sớm có quy định về quy mô quỹ cho phù hợp với tình hình kinh doanh của từng doanh nghiệp theo sản lượng bán trên thị trường. “Với Petrolimex quy mô 1.000 tỷ đồng của quỹ vẫn còn nhỏ, nhưng với doanh nghiệp chúng tôi thì 500 tỷ đồng là lớn rồi”, ông Hà nêu ví dụ.
Ông Bùi Ngọc Bảo cũng đồng tình với quan điểm là Nhà nước cần xác định quy mô của quỹ bình ổn giá xăng dầu để có thể vừa có quỹ sử dụng trong trường hợp giá xăng dầu tăng đột biến, vừa tạo điều kiện giảm giá xăng dầu. “Trong cơ cấu hình thành giá cơ sở mặt hàng xăng dầu, quỹ bình ổn giá xăng dầu chiếm 300 đồng/lít. Giả sử bớt được con số này trong cơ cấu giá, thì doanh nghiệp có cơ sở để giảm giá xăng dầu bán cho người tiêu dùng”, ông Bảo kiến nghị trong buổi làm việc với lãnh đạo Bộ Công thương gần đây.
Các doanh nghiệp xăng dầu khẳng định rằng, đã nhiều lần kiến nghị với cơ quan quản lý về quy mô của quỹ bình ổn giá xăng dầu, nhưng chưa nhận được quyết định cuối cùng. Trong bối cảnh hiện nay, việc cơ quan quản lý nghiên cứu và giải quyết kiến nghị của doanh nghiệp về quy mô quỹ bình ổn là cần thiết, nhằm giảm áp lực về cả giá xăng dầu cũng như tâm lý người tiêu dùng. Đặc biệt, trong thời điểm mà nhiều mặt hàng chiến lược vừa tăng giá, nếu giá xăng dầu tăng mạnh (cho dù công khai và đúng theo thị trường), thì sẽ tạo hiệu ứng không tốt cho nền kinh tế.