Chủ tịch Hồ Chí Minh là người khởi xướng phong trào thi đua với Lời kêu gọi thi đua ái quốc (ngày 11-6-1948). Người kêu gọi nhân dân ta hăng hái thi đua để kháng chiến thắng lợi, kiến quốc thành công, Người đặt tên cho phong trào là Thi đua yêu nước. Người cũng nhấn mạnh: Đảng, Nhà nước cần chú ý việc tổng kết thành tích sau từng giai đoạn cách mạng, khen thưởng kịp thời những thành tích thi đua thường xuyên và đột xuất.