Một buổi tư vấn sức khỏe thú vị
GS.TS Nguyễn Thy Khuê đang lắng nghe câu hỏi của bạn đọc
Con số điều tra mới nhất mà GS.TS Nguyễn Thy Khuê cho biết có thể làm nhiều người rùng mình: ở TP.HCM, tỷ lệ người bị đái tháo đường lên đến 7%, trong khi đầu thập niên 90 chỉ có 2%. Việt Nam nằm trong vùng nhạy cảm với bệnh đái tháo đường, tốc độ mắc bệnh gia tăng chóng mặt, năm sau gấp đôi năm trước. Trong 100 người bị, có 95% bị tiểu đường týp 2 và 5% là týp 1. “Tiêu chí chẩn đoán thế nào là mắc bệnh đái tháo đường hay còn được gọi thông dụng là tiểu đường rất quan trọng”, bác sĩ Thy Khuê nói.
Những sai lầm thường mắc phải
Theo bác sĩ Thy Khuê, để biết có mắc bệnh tiểu đường không, việc đầu tiên cần lưu ý là phải lấy máu tĩnh mạch tại trung tâm y tế chuyên về nội tiết và phải thử đi thử lại nhiều lần mới có thể chẩn đoán chính xác. “Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tiểu đường. Nguyên nhân khách quan trước hết là do tuổi già, hoặc do gen nhạy cảm với bệnh này. Các yếu tố chủ quan khác như béo phì, ít vận động, nề nếp sinh hoạt ăn uống bất hợp lý như ngủ quá ít, hút thuốc lá, nghiện rượu cũng dễ gây bệnh”. Cũng theo bác sĩ Thy Khuê, luyện tập thể lực được khuyến cáo là tốt cho điều trị tiểu đường, “dễ thực hiện nhất là đi bộ tối thiểu 30 phút mỗi ngày. Nếu không có thời gian đi liên tục hoặc đi lâu gây đau đầu gối, có thể chia làm nhiều lần trong ngày, thí dụ sau mỗi bữa ăn đi bộ từ 10 – 15 phút. Ngoài ra có thể luyện tập các loại hình khác như chạy bộ, chơi tennis, bơi lội tùy theo điều kiện và ý thích. Các hoạt động thường ngày như nội trợ, trông em bé không được kể vào thời gian luyện tập”.
Về chế độ ăn uống, bác sĩ Thy Khuê khuyến cáo không nên kiêng cữ nhiều và cần có tư vấn của bác sĩ dinh dưỡng: “Với người mắc bệnh tiểu đường, vấn đề là điều chỉnh chứ không phải loại bỏ. Điều chỉnh về số lượng, giờ giấc ăn, không nên để một lượng đường quá nhiều vào cơ thể. Nhiều người nhịn ăn nhưng lại uống thuốc hạ đường sẽ gây ra hạ đường huyết. Nên chia tinh bột đều cho ba bữa để không lúc nào lượng đường bị tăng cao quá. Nhiều người hiểu lầm khá tai hại là ăn trái cây nhiều thì tốt, vì cho rằng trái cây tươi không có chất đường. Thực ra ăn quá nhiều trái cây cũng làm tăng đường trong máu”. Liên quan đến những thắc mắc dùng thực phẩm chức năng, bác sĩ Thy Khuê nhấn mạnh phải có hướng dẫn của bác sĩ: “Hiện nay chưa có khuyến cáo dùng thuốc để phòng ngừa bệnh đái tháo đường”, bác sĩ Thy Khuê nói.
Tỉnh táo khi xài kinh nghiệm người khác
Bạn đọc Nguyễn Tráng Sĩ đang đọc bài thơ tự sáng tác tặng hai khách mời
Không khí buổi tư vấn sức khỏe trở nên ấm áp hơn khi nhà thơ Bùi Chí Vinh cất giọng… đọc thơ. Những vần thơ tình say đắm của một người từng trải qua những ngày khủng hoảng với bệnh tiểu đường và đã tự tìm ra cách chữa trị cho mình làm nhiều bạn đọc... ngất ngây. Anh kể: “tôi vô tình phát hiện mình bị tiểu đường khi thấy sút cân khủng khiếp. Tính đến bây giờ là bảy năm rồi. Bác sĩ dặn mỗi ngày uống hai viên thuốc mỗi buổi sáng và cấm uống rượu, hút thuốc. Là một nhà văn, nhà thơ, lại còn viết báo, nếu không có rượu và thuốc lá chắc tôi sẽ tự sát. Chính vì thế tôi tự tìm ra phương thuốc tồn tại phù hợp cơ địa bản thân mình. Đó là ngoài uống thuốc theo toa, mỗi ngày tôi uống một ly nước nha đam xay sống không lột vỏ, cắt gai nhọn. Bên cạnh đó, tôi đều đặn tập thể thao và một chút xíu võ thuật để bảo vệ trọng lượng không tăng không giảm. Tất nhiên tôi không dám nói với bác sĩ chuyện uống rượu và hút thuốc của mình. Đặc biệt ông bác sĩ khám bệnh cho tôi hiện bệnh còn nhiều hơn tôi và đang nhờ tôi tư vấn ngược lại”, nhà thơ Bùi Chí Vinh hóm hỉnh.
“Nội soi” cách chữa bệnh của Bùi thi sĩ (cách gọi thân mật của một bạn đọc), bác sĩ Thy Khuê cho biết nha đam hay rượu vang đỏ có tác dụng tích cực cho sức khỏe người tiểu đường, riêng uống rượu và hút thuốc thì bác sĩ Thy Khuê… lắc đầu, “Tốt nhất không nên dây dưa nhiều với những thứ này. Bà con cũng nên lưu ý, kinh nghiệm của anh Vinh là rất tốt nhưng có làm theo được hay không còn phải tùy tình trạng bệnh của mỗi người vì mỗi người có một chế độ sống, sinh hoạt, ăn uống khác nhau”.
Người bệnh phải chủ động điều trị
nhà thơ Bùi Chí Vinh đang lắng nghe câu hỏi của bạn đọc
Theo bác sĩ Thy Khuê, từng người trong xã hội đều có những vấn đề của riêng mình. Ngoài bác sĩ, chuyện chủ động chống chọi với căn bệnh là rất quan trọng. Đó là phương tiện hỗ trợ cùng với thuốc men để có kết quả cao nhất. Ở Việt Nam, vai trò chủ động của người bệnh hiện vẫn chưa được coi trọng như là một thái độ sống tích cực: “Tôi rất mong có được nhiều dịp tư vấn như thế này để giúp mọi người có ý thức chủ động hơn trong điều trị và phòng bệnh, nhất là với bệnh tiểu đường, vai trò cá nhân của người bệnh rất quan trọng. Khi đã biết mình có bệnh, tốt nhất người bệnh nên cộng tác, trao đổi chi tiết cùng bác sĩ để tìm ra chế độ điều trị thích hợp chứ đừng ai bảo gì nghe nấy một cách thụ động”.
Vượt qua áp lực của bệnh tật, nhà thơ Bùi Chí Vinh cho biết hiện vẫn giữ được phong độ làm việc cao, viết kịch bản, đóng phim, làm thơ… Tác giả của nhiều bài thơ tình “ướt át” này cho biết bên cạnh nỗ lực của bản thân trong việc chung sống hòa bình với tiểu đường, thì vai trò động viên, làm chỗ dựa tinh thần của người thân, bạn bè là vô cùng quan trọng. “Cuộc sống gia đình tôi nhờ thế cũng ổn định. Tình nghĩa vợ chồng ngày càng đậm đà, chứ không bị đổ vỡ như một số gia đình khác khi gặp biến cố”. Đáp lại phần thách đố sáng tác nhanh một bài thơ về chủ đề… tiểu đường trong vòng “ba nốt nhạc”, Bùi thi sĩ đã ứng tác… tốc hành bốn câu thơ sau:
“Hôm nay sinh hoạt tiểu đường
Đang cay đắng bỗng mến thương ngọt ngào
Tiểu đường là tiểu làm sao?
Là khi giải tán nhớ chào chị Khuê…”
Kim Yến (lược ghi) ảnh L.Q.N
BÊN LỀ
Bác sĩ chờ coi phim nhà thơ đóng. Khác với hình dung của nhiều người khi thấy bác sĩ Thy Khuê lúc mới xuất hiện khá “hình sự”, phần mở đầu của vị bác sĩ có đeo chiếc đồng hồ dây nhựa trắng nhìn rất… teen này đã làm bạn đọc thú vị khi bà kể cũng rất mê coi phim Việt Nam và thích đọc thơ dữ lắm. “Bữa nay mới được biết anh Bùi Chí Vinh. Chừng nào phim anh đóng chiếu ra, tôi sẽ dành thời gian để coi ủng hộ anh”, bác sĩ Thy Khuê hứa.
Nhà thơ “bán đứng” nhà thơ. Có một chuyện hậu trường mà phải đến lúc này chúng tôi mới dám kể. Số là “sô” tư vấn lần này, không biết có phải bị “tổ trác” không mà đến sát ngày diễn ra, vẫn không tìm được khách mời nào là người trong cuộc để chia sẻ kinh nghiệm. Gọi cho nhạc sĩ Phú Quang thì anh chậc lưỡi tiếc nuối vì ngày diễn ra buổi tư vấn cũng là ngày diễn ra liveshow của anh ở Hà Nội. Truy lùng tiếp nhạc sĩ T.T thì anh cười khà khà: “Tha cho anh đi! Anh toàn chỉ người ta làm bậy không hà”. Gọi cho nhạc sĩ N.N.T: “Vợ mình không cho tiết lộ bệnh” Cuối cùng may nhờ có nhà thơ Đỗ Trung Quân... chỉ điểm: “Bùi Chí Vinh cũng bị tiểu đường đó” chúng tôi mới tìm được người tham dự. Khi nhận điện thoại của chúng tôi kể đã nhờ Đỗ thi sĩ “môi giới”, Bùi thi sĩ cười giòn qua điện thoại: “Thằng bạn anh nó bán đứng anh rồi”.
Ăn lộn trứng giờ mới biết!. “Lời… ăn, ai oán” này là của một bạn đọc 70 tuổi sau khi hùng hồn tranh luận với bác sĩ tại sao nhiều người khuyên ăn trứng tốt cho sức khỏe mà bác sĩ lại kêu phải kiêng. Đến chừng được bác sĩ Thy Khuê giải thích cặn kẽ thứ nên ăn là tròng trắng, còn phải kiêng là tròng đỏ, bạn đọc có “thời con gái đã xa” này hồn nhiên thốt lên: “chết hông! Vậy là lâu nay tui ăn lộn trứng”.
