Thực tế này đang diễn ra ở một số khu chung cư tại Hà Nội và TP HCM. Mặc dù theo Luật Nhà ở, nơi để xe thuộc về phần sở hữu chung tại chung cư.
Ép dân mua chỗ để xe?
Chỉ tới khi chuyển về ở, cư dân của tòa nhà Golden Westlake (Hoàng Hoa Thám, Hà Nội) mới ngã ngửa khi phải trả mức phí ba triệu đồng một tháng thuê chỗ để ô tô. Nếu không chấp nhận mức phí này, họ phải bỏ tiền để mua chỗ gửi xe dưới tầng hầm theo các mức giá thấp nhất là hơn 750 triệu đồng, cao nhất lên đến hơn hai tỷ đồng.
Golden Westlake chỉ là một trong những trường hợp điển hình về việc thu phí gửi xe giá “vàng” tại các chung cư cao cấp của Hà Nội. Trước đó, tòa nhà The Mannor do BITEXCO làm chủ đầu tư cũng đã đưa ra lệ phí gửi ô tô cho từng hộ là 100 USD một tháng đối với xe thứ nhất và 150 USD đối với xe thứ 2 (chưa kể thuế). Do mức phí này bị phản đối vì quá cao nên hiện ban quản lý đã hạ xuống 800.000 đồng với xe thứ nhất và một triệu đồng một tháng đối với xe thứ hai. Tuy nhiên, ban đại diện lâm thời của dân cư tại đây chỉ chấp nhận mức 850.000 đồng theo quy định của thành phố. Sau nhiều ngày đàm phán, thỏa thuận, giữa hai bên ban quản lý tòa nhà với ban đại diện hiện vẫn chưa ngã ngũ.
Tại TP HCM, bà Phạm Thị Hồ Vân, một người đã mua căn hộ 3C1- 9 - 6 Grandview2 của Công ty Phú Mỹ Hưng (PMH) đã phải ký hợp đồng để mua chỗ đậu ô tô với diện tích 12,48 m2, với giá hơn 400 triệu đồng. Theo bà Vân, khi nhận nhà tại đây, bà đã thuê chỗ để ô tô một thời gian. Sau đó không lâu, nhân viên Phòng Kinh doanh Công ty PMH ra thông báo không cho thuê chỗ để xe nữa mà chỉ bán. Nếu không mua sau này PMH sẽ bán hết cho người khác thì những người có ô tô sẽ phải mang xe ra ngoài gửi.
“Thật tình tôi chưa bao giờ có ý định đầu tư một khoản tiền lớn như vậy để mua chỗ đậu xe, mà chỉ định thuê. Nhưng khi nghe thông báo, tôi thấy hoảng, vì nhà ở đây rồi, đành phải mua luôn chỗ đậu xe. Nếu không, tôi biết mang xe đi đâu?”, chị Vân trần tình. Chính vì vậy, chị Vân đã “buộc phải đặt bút ký” hợp đồng mua chỗ đậu xe với giá cao gấp đôi căn hộ đã mua.
Tương tự, chị Ngô Thùy Linh ở nhà số CP 2–3–16 khu chung cư Mỹ Phúc, cũng phải “bấm bụng” mua một chỗ để xe rộng hơn 12 m2, với giá hơn 14.000 USD, dù chưa có ô tô. Bởi nếu để người khác mua hết, tới khi có ô tô sẽ không tìm đâu ra chỗ để.
Chủ đầu tư “lách luật”
Luật Nhà ở năm 2005 quy định rõ: “Phần sở hữu chung trong nhà chung cư bao gồm hành lang, cầu thang bộ, thang máy, đường thoát hiểm, lồng xả rác, họp kỹ thuật, nơi để xe, hệ thống cứu hỏa…”. Theo luật sư Trần Cường, đoàn Luật sư TP HCM, doanh nghiệp có thể “lách luật” mặc nhiên rao bán chỗ để xe hoặc “hét” phí gửi xe nếu họ không đưa quy định cụ thể vào hợp đồng chuyển nhượng nhà chung cư. “Luật mua bán, sử dụng nhà chung cư hiện vẫn còn rất mù mờ, nói cách khác là mới chỉ bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư mà quên mất quyền lợi của khách hàng”, luật sư Cường cho biết.
Nhưng theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Trần Nam, đây là vấn đề động chạm không chỉ quyền lợi của nhà đầu tư mà còn tới cả khách hàng. Trung bình, chi phí xây một tầng hầm đắt hơn hai tầng nổi, nếu quy định là sở hữu chung và không thu phí thì không nhà đầu tư nào dám làm chung cư. Ngược lại, nếu coi đây là sở hữu chung thì mọi thành viên trong khu nhà sẽ đều phải gánh chi phí xây tầng hầm vào tiền mua căn hộ nhà mình. “Từ đây sẽ xảy ra một nghịch lý, nhà nghèo không có ô-tô cũng phải trả chi phí cho nhà giàu”, ông Nam nói.
Ông Nam cũng cho biết luật quy định rõ giá mua chỗ gửi xe tại chung cư là dựa trên quan hệ thỏa thuận giữa chủ đầu tư với khách hàng. Dịch vụ trông xe và các dịch vụ an ninh thì do UBND cấp tỉnh đưa ra giá trần, tuy nhiên luật cũng quy định chủ đầu tư được phép vượt giá trần nếu có thỏa thuận với khách hàng. Chính vì điều này mà chủ đầu tư có thể chủ động “ngã giá” với khách hàng mà không vi phạm luật.
Tuyết Trịnh - Đình Sơn