Thượng tá Nguyễn Văn Sơn, Trưởng phòng hướng dẫn về phòng cháy, Sở Phòng cháy chữa cháy Hà Nội cho biết: Từ 1-1-2011 – 1-1-2012, cả nước đã xảy ra 72 vụ cháy xe (22 vụ xe máy và 50 vụ xe ôtô). Chỉ tính riêng trong hai năm 2010 và 2011, cả nước đã xảy ra 324 vụ cháy xe cơ giới (ôtô có 276 vụ, xe máy 48 vụ) trong đó có tới 30,2% cháy xe do chập điện; 15% số vụ cháy do sự cố kỹ thuật như bó phanh, nổ lốp... nguyên nhân của các vụ cháy vẫn chưa xác định được có thể do lỗi kỹ thuật như: chập điện, xe cũ, sử dụng nguyên liệu không đúng chủng loại hay do lắp đặt thêm phụ kiện. Thậm chí không thể loại trừ nguyên nhân do chất lượng xăng quá kém, bởi người bán hàng đã pha các tạp chất trước khi đến tay người tiêu dùng.
Theo ông Lê Anh Tuấn, Phó Viện trưởng Viện cơ khí động lực, trường Đại học Bách Khoa Hà Nội: Hiện tượng cháy, nổ xe liên tiếp xảy ra trong thời gian qua có thể do chập điện. Bởi "hầu hết các vụ cháy đều bắt nguồn từ hệ thống điện và hệ thống xả của động cơ rò rỉ nhiên liệu kết hợp với tia lửa từ chập điện gây ra cháy nổ. Chứng minh cho luận điểm này, ông Tuấn cho rằng, xe mới hay xe cũ cũng đều có nguy cơ cháy nổ khi hệ thống phụ tùng, đặc biệt là hệ thống điện, dây tiếp xúc, tiếp điểm, rơ le, sạc ắcquy... có độ bền nhiệt không đáp ứng yêu cầu hoặc hoạt động trong điều kiện quá khắc nghiệt.
Tuy nhiên, nhiều nhà khoa học và chuyên gia trong lĩnh vực này không đồng tình với quan điểm này đã đưa ra luận điểm khác hẳn. Theo họ, thủ phạm chính gây cháy xe là do chất lượng xăng. Qua điều tra đã đưa ra những bằng chứng khoa học chứng minh chất lượng xăng, dầu trên thị trường hiện nay mới là "nghi án” lớn nhất. Thực tế có chuyện xăng dầu bị pha thêm chất khác với mục đích gian lận chỉ tiêu kỹ thuật và tăng thêm lợi nhuận. Đây mới là nguyên nhân mấu chốt gây ra các vụ cháy xe cơ giới trong thời gian gần đây.
TS Hoàng Mạnh Hùng, nguyên Phó viện trưởng Viện Khoa học Hình sự- người đã có kinh nghiệm hơn 30 năm điều tra rất nhiều vụ án liên quan đến cháy nổ đưa ra nhận định: Nếu pha thêm acetone vào xăng với liều lượng nhỏ sẽ làm cho chỉ số octan tăng rất cao nhằm gian lận chất lượng để qua mắt nhà quản lý chất lượng. Trong khi đó trong hóa học, acetone là dung môi mạnh nên làm hỏng nhanh các chi tiết bằng nhựa và cao su trong động cơ như gioăng, làm độ kín khít của động cơ giảm. Nếu tác động liên tục và ở tốc độ cao (hàm lượng acetone cao) sẽ làm các gioăng này bị hỏng... có thể khiến nhiên liệu rò rỉ ra ngoài, gặp tia lửa điện gây cháy nổ. Bên cạnh đó, không thể loại trừ khả năng bị pha metanol với giá thành rẻ hơn để tăng thêm lợi nhuận cho người bán hàng. Trong khi, tác động của xăng pha metanol đối với động cơ rất nguy hiểm dễ dẫn đến cháy, nổ. Tuy nhiên, ông Hùng cũng thừa nhận rằng để có thể kiểm tra chất lượng xăng dầu trên thị trường hiện nay rất phức tạp, đòi hỏi phải thu thập được những mẫu phẩm đúng thời điểm, đúng kỹ thuật mới phản ánh chính xác vấn đề... Đồng tình với nhìn nhận của ông Hùng, các chuyên gia cũng lưu ý đến vấn đề chất lượng vật liệu, đặc biệt ở hệ thống dẫn nhiên liệu của các phương tiện cơ giới hiện nay.
Tại hội thảo, ông Lê Xuân Rao, Giám đốc Sở KH &CN Hà Nội khẳng định: Sở sẽ tập hợp những nghiên cứu, ý kiến khoa học của các đại biểu tham dự hội thảo báo cáo lên Bộ, nhằm sớm triển khai những biện pháp ngăn chặn tình trạng cháy nổ xe hiện nay.
Có thể nói đến thời điểm này sau nhiều cuộc bàn và thanh kiểm tra để tìm ra nguyên nhân của các vụ cháy, nhưng đến giờ phút này vẫn chưa tìm ra "thủ phạm” chính. Hy vọng các cơ quan chức năng sớm vào cuộc để tìm rõ nguyên nhân cũng như có giải pháp kịp thời để giải tỏa những nỗi lo cho người dân. Tránh tình trạng để người dân phải hoang mang sống trong sợ hãi rằng xe của mình có thể cháy bất cứ lúc nào.
L.Bình