Chùa Ngòi ngày càng hưng thịnh

Báo Người cao tuổi - 27/12/2012 09:08

Chùa Ngòi nổi tiếng là ngôi chùa cổ, đẹp của tỉnh Bắc Ninh, một di tích lịch sử - văn hóa thu hút khách thập phương và người dân trong vùng đến tham quan, vãn cảnh. Ngôi chùa phong quang, sạch đẹp với các công trình tâm linh, vườn hoa, cây cảnh… Để có được cơ ngơi khang trang hôm nay, chính quyền và nhân dân tỉnh Bắc Ninh, đặc biệt là thôn Quảng Nạp đã gom góp bao mồ hôi, công sức, tiền của để Chùa Ngòi hồi sinh...

Ngôi chùa cổ 300 năm

Tương truyền, Chùa Ngòi của làng Nắp Ngòi (nay là thôn Quảng Nạp, xã Quảng Phú, huyện Lương Tài) xây dựng sau thời Lý - Trần (1009-1226/1226-1400). Ban đầu chỉ là một am nhỏ thờ Phật, vị trí song song với con ngòi (Sài Giang) theo hướng Tây Nam. Đến thời thuộc Minh (1414 - 1417), do loạn lạc nên bị tàn phá. Đến khi vua Lê Thánh Tông có sắc chỉ tu tạo lại các ngôi chùa có hạn ngạch, thì am này được nhân dân di chuyển về khu đất hiện nay do cụ tự Phúc Nhân cúng hậu 3 mẫu ruộng và đứng ra tu bổ, xây dựng thành ngôi chùa đặt tên là Quảng Ân Tự, sau dân làng gọi tên là Chùa Ngòi.

Trải qua hàng trăm năm, đất ở đây có tiếng là "địa linh" cầu gì được nấy, nhất là biểu tượng Đức Ông ngự trong chùa. Khi cụ Nguyễn Công Đạt, người làng trúng Thư toán, được bổ nhiệm làm Quan trấn thủ Thanh Hoa (tỉnh Hải Dương), khi vinh quy bái tổ về làng, cho khắc vào Tháp hương bái vọng cửa Phật tám chữ (Kính thiên hương đài Quảng Ân Linh Tự). Đến triều đại Lê Dụ Tông niên hiệu Vĩnh Thịnh (1705 - 1719) nhân dân đã bàn bạc việc tu tạo lại chùa, nhưng mãi đến triều Bảo Thái lục liên (1720 - 1726) việc trùng tu mới hoàn thành, khắc vào Tháp hương làm dấu tích. Triều Vĩnh Khánh nguyên niên năm Kỉ Dậu (1729 - 1732) Quảng Ân Tự bia kí được hoàn thành ghi công đức các đời trước tham gia trùng tu Di tích Chùa Ngòi.

Một góc Chùa Ngòi ở huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh.
Qua bao thăng trầm biến cố của lịch sử, tiếp theo là 9 năm kháng chiến chống Pháp (1946 - 1954), Chùa Ngòi xuống cấp và bị đại bác của giặc tàn phá, ngôi nhà Mẫu bị sập; ni sư Thích Đàm Giá trông coi chùa, bị giặc Pháp bắn chết năm 1952, chùa của làng quê lại hoang vắng... Đầu thế kỉ XXI, nhân dân thôn Quảng Nạp vô cùng xúc động trước sự quan tâm của Đại lão Hòa thượng Thích Thanh Hy trụ trì chùa Quang Minh, TP Hà Nội thể theo nguyện vọng của phật tử và nhân dân địa phương chính thức công nhận Chùa Ngòi và cử đệ tử là sư cô Thích Đàm Dược về chấp cảnh, thay mặt Hòa thượng, trực tiếp cùng dân làng trùng tu lại quần thể khu Di tích Chùa Ngòi.

Đồng tâm nhất trí khôi phục Chùa Ngòi

Chiều 24-6-2002 (năm Nhâm Ngọ), sư cô Thích Đàm Dược về Quảng Nạp trước sự tiếp đón hân hoan của chính quyền và nhân dân địa phương. Sư cô chủ trì cuộc họp, lấy ý kiến của chính quyền và nhân dân về việc trùng tu ngôi Tam Bảo Quảng Ân Linh Tự trong khuôn viên Chùa Ngòi, thành lập Ban tôn tạo, trùng tu do ông Trưởng thôn làm Trưởng ban, ông cựu Bí thư Đảng ủy xã, ông Trưởng BĐD Hội NCT xã làm Phó ban, đại diện các dòng tộc trong làng làm Ủy viên… sư cô Thích Đàm Dược trụ trì Chùa Ngòi.

Quảng Nạp là thôn nghèo, thuần nông, có hơn 150 hộ gia đình với hơn 500 nhân khẩu, thu nhập bình quân 32 nghìn đồng/người/tháng. Ngày đó, con đường vào chùa chỉ có cây cầu đá chênh vênh, mở rộng diện tích khuôn viên chùa phải mua lại hợp đồng, vì đất vườn đã đấu thầu… Khó khăn chồng chất, nhưng sư cô vẫn vững niềm tin vào chính pháp, niềm tin vào thế giới tâm linh "Phật Thánh độ trì" và tấm lòng nhiệt huyết của chính quyền, nhân dân thôn Quảng Nạp.

Ngày 26-6-2002, khởi công đắp đường dẫn vào Chùa Ngòi; xây cầu bê - tông bắc qua máng nổi thay chiếc cầu đá. Sư cô chợt nghĩ tới việc làm bãi xe rộng rãi đủ để các phương tiện giao thông đến vãn cảnh chùa có nơi đậu. Cụ Trần Hữu Thái, thành viên Ban trùng tu rất ủng hộ ý tưởng của sư cô; hiến cả thửa ruộng của mình cạnh chùa để làm bãi xe. Cứ đến ngày mồng 8-4 âm lịch hằng năm, xe cộ từ khắp mọi miền đất nước đổ về Hội chùa, ai cũng thầm cảm ơn những người đã góp công sức xây dựng nên nơi đỗ xe văn minh, thuận lợi trong quần thể Di tích Chùa Ngòi.

Đầu tháng 11-2002, Ban trùng tu cho khai móng xây lại nhà Mẫu và hai gian hậu cung; ngày 23-11, khai móng xây dựng nhà từ thiện; ngày 25-11, giỗ Tổ và khánh thành nhà Tổ. Đến ngày 25-8-2003 (Quý Mùi) khánh thành ngôi Tam bảo (tổng trị giá gần 1,5 tỉ đồng) trước sự chứng kiến của hàng nghìn Phật tử xa gần cùng nhân dân và chính quyền địa phương chung niềm vui Phật pháp.

Sư cô Thích Đàm Dược là TNXP thời kì kháng chiến chống Mỹ, đã tự nguyện hiến dâng phần đời còn lại cho Phật pháp phổ độ chúng sinh, tận tâm tận lực, đem hết sức mình khôi phục lại ngôi chùa cổ, di tích lịch sử - văn hóa của Bắc Ninh. Năm nay, sư cô hơn 70 tuổi.

Từ năm 2002 đến 2008, sư cô cùng chính quyền và nhân dân địa phương tích cực vận động, tranh thủ sự giúp đỡ của các cấp, các ngành, sự đóng góp của các đơn vị, lòng hảo tâm của các cá nhân trên cả nước và Việt kiều ở nước ngoài, đã hoàn thành việc trùng tu Chùa Ngòi với hàng loạt công trình kiên cố trong khuôn viên rộng hơn 11.000 m2, đặc biệt là, lăng sư Tổ, nhà thờ Tổ, Tam bảo, nhà thờ Mẫu, tượng đài A-di-đà, tượng đài Quan Thế Âm, tháp Cửu phẩm Liên Hoa, phòng khách, CLB dưỡng sinh tâm thể, nhà nuôi dưỡng các đối tượng chính sách xã hội… tổng trị giá hơn 6 tỉ đồng.

"Mỗi người hãy tự tu để trở nên hiền lương, mỗi gia đình tự tu để gia đạo bình an, mỗi xã hội tự tu để thịnh vượng và loài người tự tu để mong hòa bình", đó là lời tâm huyết của Sư cô mỗi khi có khách đến thăm, vãn cảnh chùa, ngỏ lời mừng vui trước sự đổi thay, ngày càng hưng thịnh của Chùa Ngòi

Bài và ảnh: Mai phương


Tin mới