Chơi mai tết cần biết

SGTT - 23/01/2010 11:36

Choi mai tet can biet

Chơi mai bây giờ không chỉ là để làm đẹp nhà cửa trong ba ngày xuân mà còn là dịp chứng tỏ sự ăn nên làm ra của một số người trong dịp tết. Mai càng lạ, càng độc đáo thì mới được giá, được "săn" nhiều.

Lắm công phu, nhiều kinh nghiệm

Mai kiểng bonsai, một thứ "mốt" của thú chơi mai. Ảnh: Hoàng Bảy

Vài năm trở lại đây, nét độc đáo “thương hiệu mai ghép bonsai Sài Gòn” không còn dừng lại ở số lượng 22-30 cánh màu trắng, vàng, xanh, đỏ như trước đây mà còn ở các chậu mai vàng “cổ”. Tức là gốc càng lâu năm càng tốt, thân phải có nhiều nhánh, hoa có 9-12 cánh trở lên, nụ nở bung đều và phải có hương thơm, được uốn theo tứ diện, nhiều tầng, nhiều thế. Tuy nhiên, với những người không sành thì việc chọn một cây mai đẹp không phải là chuyện đơn giản.

Theo cách chọn mai của nhiều người, khi chọn mua mai về chơi tết, người mua phải chú ý những đặc điểm là mai có thân, cành, gốc và hoa toát lên yếu tố thiên, địa, nhân để mang nghĩa thiên thời địa lợi nhân hòa.

Ông Bảy Sơn, chủ nhà vườn chuyên kinh doanh mai ở phường Linh Đông, quận Thủ Đức, TP.HCM hướng dẫn:

Đối với thân cây: nhìn bề ngoài, thân cây mai phải có tứ diện đều đặn. Thường thì loại bonsai phải có “thế bay” thể hiện qua bộ rễ nổi lên mặt đất, thế cây hơi lắc qua lắc lại. Gốc da phải sần sùi, chân nôm (rễ có khoảng trống trên không). Thân chính của cây phải lớn hơn, cao hơn các cành khác trong một cây. Các cành xung quanh phải cân xứng, hài hòa, cành dưới lớn hơn cành trên và nhỏ dần, tạo thành một hình tháp hoặc vòm tròn và phải to khỏe. Riêng, người chỉ chọn cây mai có hoa để chưng tết thì không cần chú ý đến dáng của cây nhưng cành cây và nụ hoa phải nhiều.

Lá mai: Nếu mua mai sớm chưa tới ngày lặt lá thì bạn nên chọn những cây mai có lá rám và dưới nách lá có nhiều mắt. Lá rám có nghĩa lá hoa đã già và cây chỉ tập trung nuôi hoa. Còn dưới nách lá có nhiều mắt thì những mắt này sẽ cương lên thành chùm hoa. Mua mai về, đối với thời tiết ở TP.HCM đến rằm tháng chạp lặt lá thì nhiều khả năng hoa sẽ nở vào đêm 30 sáng mùng một tết. Sau khi lặt lá chỉ cần tưới nước cho đất đủ độ ẩm, không nên tưới quá nhiều nước.

Hoa mai: Chọn hoa mịn, đều nhau, không có cánh hoa bị "tật". Màu sắc và độ to của hoa rất đa dạng, tùy vào sở thích mỗi người mà chọn lựa cho phù hợp, chứ đó không phải là tiêu chí chọn hoa mai đẹp. Lưu ý rằng việc chăm sóc cành mai trong điều kiện chưng trong bình cũng rất quan trọng. Nó giúp hoa nở được lâu, không chóng rụng. Nếu mua mai cận tết thì lúc này nụ hoa đã lộ rõ. Người mua nên chọn những cây có nhiều nụ, nụ to có cuống ngắn và mập tròn, đài ít lộ rõ các góc nhọn, đầu chỏm của nụ hơi tù sẽ nở ra hoa rất đẹp có rất nhiều cánh và các cánh khít với nhau. Còn những nụ có cuống hơi dài và gầy, đài hoa lộ rõ các góc nhọn như hình ngũ giác, búp hơi nhỏ, tóp lại, đầu chỏm nhọn như cái mũi dùi thì nhất định sẽ nở ra ít cánh và khoảng cách giữa các cánh thưa.

Nghiệp vụ “độ” mai

Ông Bùi Minh Tâm, chủ vườn mai ở đường Lê Đức Thọ quận Gò Vấp lưu ý người mua mai một số điểm sau khi chọn mua mai cũng như chăm sóc mai:

"Có những cây mai gặp mưa nên đã nở lác đác trước tết, người bán đã khéo léo cắt bỏ những hoa đã nở đi và mang ra bán. Người mua rất khó để phát hiện nhưng chỉ cần tinh ý một chút thì sẽ thấy, một chùm hoa bình thường thì có từ 5 – 7 bông nhưng nếu thấy chùm hoa chỉ còn lác đác vài ba bông thì chắc chắn những cây này đã bị nở hoa rồi.

Một điểm cần chú ý là gốc mai, người mua nên chọn những gốc mai cứng, đất săn chắc. Những gốc mai này chứng tỏ được bứng vào chậu lâu, rễ đã bén đất. Còn những cây mai có gốc lỏng lẻo thì họ mới bứng vào chậu, cây sẽ bị chột, mua về cây sẽ bị héo, hai ba ngày là cây sẽ rụng hết hoa và nụ, nhất là đối với mai vàng năm cánh.

Dân trong nghề còn truyền tai nhau có cả mẹo để giữ cho sắc màu hoa không chóng phai là tưới cho cây mai một ít phân đạm với nồng độ 3 - 5% mỗi lần trước khi hoa nở. Tuy nhiên không nên tưới phân có độ đạm cao khi cây mai đã nở hoa, vì như vậy nụ hoa sẽ bị rụng mất khá nhiều.

Thời điểm tốt nhất để chọn mua mai là từ 26 - 27 tết. Vì lúc này mai đã phân bông, nụ hoa tròn căng nhưng vẫn chưa tách đài hé mở màu vàng của cánh hoa. Nếu chọn mua mai vào 28 - 29 tết, nên chọn cây mai đã có nhiều nụ to hết cỡ, nụ hoa bắt đầu chúm chím chút cánh vàng lộ ra ở đầu nụ.

Nhà của cư dân đô thị thường ít khoảng không gian như có sân vườn, sân thượng, giếng trời để đón áng nắng sưởi ấm mai kích thích ra nụ. Mai mua về thường trưng ở phòng khách ít ánh nắng. Vì vậy, trước khi “nhốt” ở một chỗ thì cần đưa mai ra nơi có ánh sáng. Nắng ấm sẽ giúp mai “sưởi” ấm 15 - 30 phút để có sinh khí đơm hoa.

Nếu chẳng may mua phải cây mai nụ còn non, bạn cũng không phải lo lắng sợ mai không nở bung đúng tết. Đưa cây mai còn non nụ ra ngoài nắng, tưới nước vào gốc lúc trời nắng cho ấm gốc, nhưng không tưới nước về đêm để giữ cho gốc không bị lạnh. Cũng có thể tưới sương nhẹ vào bộ cành lá vài lần trong cả ngày vào lúc nắng gắt."

Hoàng Bảy-Thu Hằng