Hiếu tâm sự: "Quê hương tôi còn nghèo, phần lớn người dân là dân tộc thiểu số, trình độ dân trí chưa cao, khả năng tiếp cận và làm chủ khoa học, công nghệ rất hạn chế...". Là người dân tộc Nùng nhưng Lục Trọng Hiếu may mắn được gia đình chăm lo cho đi học đến nơi, đến chốn. Ngay những ngày đầu ngồi trên ghế nhà trường, Hiếu luôn nỗ lực vươn lên với suy nghĩ trước hết là không phụ công nuôi dưỡng của cha mẹ, sau đó là góp phần giúp quê hương thoát đói nghèo, lạc hậu. Trong những năm học THPT, Hiếu liên tục được giao làm lớp trưởng và Bí thư Đoàn. Mơ ước lớn nhất của Trọng Hiếu là sau khi tốt nghiệp lớp 12, sẽ thi vào Trường đại học Kinh tế Quốc dân và trở thành một nhà quản lý kinh tế. Không may, đợt đó, Hiếu thiếu 0,5 điểm và chuyển sang thi vào Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông. Tưởng rằng việc học chuyên ngành không phải "sở trường" sẽ đưa đến cho Hiếu nhiều khó khăn. Nhưng ngược lại, càng học công nghệ thông tin (CNTT), Trọng Hiếu càng say mê và anh hiểu thêm một điều: Muốn giúp quê hương thoát đói nghèo, lạc hậu, thì CNTT là một phần không thể thiếu.
Tốt nghiệp, Hiếu về nhận công tác tại Viễn thông Cao Bằng và năm 2005, đã đánh dấu bước phát triển đầu tiên đáng ghi nhớ của chàng trai dân tộc Nùng. Đó là việc tham gia dự cuộc thi CNTT: Nhân tài Đất Việt. Trọng Hiếu kể: "Lúc đầu, phần mềm của tôi làm ra không phải để dự thi, bởi lúc đó trình độ CNTT của bản thân còn rất hạn chế. Nhưng trong những đêm đi trực, tôi nghĩ, mình cần làm một việc gì đó để nói về quê hương, quảng bá hình ảnh của quê hương cách mạng". Nghĩ là làm. Hiếu dành thời gian, công sức sưu tầm các tư liệu, dư địa chí nói về Cao Bằng và quá trình tìm kiếm kéo dài khoảng 11 tháng. Khi sản phẩm phần mềm của Hiếu hoàn thành cũng là lúc anh biết được thông tin về cuộc thi Nhân tài Đất Việt. Trọng Hiếu gửi sản phẩm dự thi, với mong muốn nói lên một điều: Dù quê hương Cao Bằng còn khó khăn nhiều mặt, nhất là trình độ và nguồn nhân lực CNTT, nhưng vẫn có sản phẩm tham gia dự thi. Và thật bất ngờ, sản phẩm mang tên: Non nước Dư địa chí Cao Bằng của Lục Trọng Hiếu đoạt giải cuộc thi và là một trong 16 phần mềm xuất sắc nhất. Năm đó, cuộc thi có hơn 80 sản phẩm của các chuyên gia CNTT ở trong và ngoài nước tham gia.
"Thừa thắng xông lên", năm 2006, Trọng Hiếu tiếp tục tham gia Giải thưởng Nhân tài Đất Việt, cùng sản phẩm: Ngôn ngữ Văn hóa Việt, Tày Nùng, Mông, với mong muốn lưu trữ những nét văn hóa, ngôn ngữ của các dân tộc trên nền CNTT, góp phần thu hẹp khoảng cách CNTT giữa các dân tộc... Sản phẩm này nằm trong 16 sản phẩm đoạt giải (năm 2006 có hơn 100 sản phẩm dự thi). Hiếu tâm sự: Tôi rất hạnh phúc vì kết quả này nhưng không phải hạnh phúc mình có giải thưởng, mà vì mình đã làm một chuyện có ích cho quê hương yêu dấu.
Ngoài những Giải thưởng trên, chàng trai người dân tộc Nùng Lục Trọng Hiếu còn đoạt Giải nhất Sáng tạo VNPT Cao Bằng, với phần mềm Điều hành sản xuất, kinh doanh qua mạng MegaWan, giảm chi phí trong quá trình sản xuất, kinh doanh, thay thế các công việc thủ công bằng lĩnh vực CNTT trong đơn vị. Hiện nay, Trọng Hiếu đang tích cực tham gia hoàn thiện đề tài khoa học cấp tỉnh: Phần mềm Văn hóa - Ngôn ngữ dân tộc Việt, Tày, Nùng, Mông Cao Bằng. Đây là đề tài đầu tiên về lĩnh vực CNTT tại tỉnh Cao Bằng và sẽ là sản phẩm lưu trữ đầy đủ giá trị văn hóa phi vật thể của dân tộc Tày, Nùng, Mông ở Cao Bằng.
Bài và ảnh: Khánh An